Geologia dynamiczna – zagadnienia wybrane

obowiązkowe

Przedmiot uzupełnienia i pogłębia wiedzę o wybranych procesach geologicznych kształtujących wnętrze Ziemi, jej powierzchnię oraz osady. Omawia kontrowersje i najnowsze osiągnięcia nauk geologicznych. Omawia wybrane procesy geologiczne zachodzące w środowisku, w którym żyje człowiek.

Geologia jako nauka w permanentnym rozwoju. Procesy geologiczne, ich różnorodność i tempo. Czas geologiczny i jego miary. Skały i minerały jako „archiwum” procesów geologicznych (kwazikryształy, nanominerały, biominerały). Problemy i kontrowersje tektoniki planetarnej. Tektonika płyt a pióropusze płaszcza. Wybrane problemy magmatyzmu i metamorfizmu. Wielkie Prowincje Magmowe. Generowanie stopów magmowych. Migmatyty. Metamorfizm skrajnie wysokich ciśnień. Impakty. Skala Torino. Przyczyny i przewidywanie wybuchów wulkanów i trzęsień ziemi. Zagrożenia wulkaniczne (jeziora lawowe, spływy piroklastyczne, kolumny erupcyjne). Kimberlity i lawy karbonatytowe. Jökulhlaup. Kriowulkanizm. Strefa wietrzenia. Wietrzenia a deterioracja. Wietrzenie a asymetria rzeźby. Ekspansywna hydratacja anhydrytu. Procesy glebotwórcze i wybrane typy gleb. Jeziora w historii Ziemi, ich hydrografia i osady. Eutrofizacja jezior i jej przyczyny. Rekultywacja jezior. Jeziora meromiktyczne. Jezioro Kiwu jako złoże metanu. „Zabójcze” jezioro Nyos i limniczne erupcje. Jeziora heliotermalne i ich wykorzystanie. Podmorskie baseny solankowe. Smokersy. Ewaporaty a ewolucja chemiczna wody morskiej, jej przyczyny. Stromatolity. Mikrobiality. Wybrane aspekty tektoniki solnej. Allochtony i lodowce solne. Procesy krasowe jako zagrożenie („geohazard”). Wpływ człowieka na procesy geologiczne - zapis tego wpływu w osadach. Holoceńska ewolucja Wisły. Katastrofa aralska i jej przyczyny. Wysychanie Morza Martwego. Globalne ocieplenie – aspekty geologiczne.

Branson, J.; Brown, A.G.; Gregory, K.J., 1996. Global Continental Changes: The Context of Palaeohydrology. Geological Society Special Publication, v. 115, 1-272. The Geological Society of London.

Bridge, J., Demicco, R., 2008. Earth Surface Processes, Landforms and Sediment Deposits, pp. 1-815. Cambridge University Press, Cambridge.

Brierley, G.J., Fryirs, K.A., 2005. Geomorphology and River Management. Applications of the River Styles Framework, pp. 1-398. Blackwell Publishing, Malden-U.A., Oxford-U.K., Carlton-Australia.

Camuffo, D., 1998. Microclimate for Cultural Heritage. Developments in Atmospheric Science, v. 23, 1-415. Elsevier Science Ltd.

Dean, R.G., Dalrymple, R.A., 2004. Coastal Processes with Engineering Applications, pp. 1-475. Cambridge University Press, Cambridge.

Ehrlich, H.L., Newman, D.K., 2009. Geomicrobiology, 5th edition, p. 1-606. CRC Press Taylor & Francis Group, Boca Raton, FL.

Gornitz, V., (ed.), Encyclopedia of Paleoclimatology and Ancient Environments, pp. 1-1047. Springer, Dordrecht, The Netherlands.

Goudie, A.S., (ed.), 2006. Encyclopedia of Geomorphology, v. 1-2, pp. 1-1156. Taylor & Francis e-Library.

Hewitt, C.N., Jackson, A.V., (eds.), 2009. Atmospheric Science for Environmental Scientists, pp. 1-300. Wiley-Blackwell.

Locat, J., Cloutier, R.G., Chaney, R., Demars, K., (eds.), 2003. Contaminated Sediments: Characterization, Evaluation, Mitigation/Restoration, and Management Strategy Performance, pp. 1-326. ASTM International, West Conshohocken, PA.

Nash D.J., Sue J. McLaren, S.J., (eds.), 2007. Geochemical Sediments and Landscapes, pp. 1-465. Blackwell Publishing, Malden, U.S.A., Oxford, U.K., Carlton, Australia.

Selley, R.C., Cocks, L.R.M., Plimer, I.R., (eds.), 2005. Encyclopedia of Geology, v. 1-5. Elsevier, Oxford.

Scheidegger, A.E., 1970. Theoretical Geomorphology, 2nd revised edition, pp. 1-436. George Allen & Unwin Ltd., London; Springer-Verlag, Berlin (tłum. polskie, J. Müller, Geomorfologia teoretyczna, s. 1-551, PWN, Warszawa, 1974).

Slaymaker, O., Spencer, T., Embleton-Hamann, C., (eds.), 2009. Geomorphology and Global Environmental Change, pp. 1-434. Cambridge University Press, Cambridge.

Szczegółowe zapoznanie się z wybranymi procesami geologicznymi istotnymi dla środowiska, w którym żyje człowiek, pozwalające w sposób bardziej wszechstronny zrozumieć przemiany, które zachodzą w skałach i osadach na powierzchni ziemi, oraz zagrożenia, które niosą niektóre procesy geologiczne. Opanowanie współczesnej terminologii polskiej i anglojęzycznej dotyczącej procesów egzodynamicznych.

Efekty uczenia w obszarze wiedzy:

K_W01 - dostrzega wielorakie związki między składowymi środowiska przyrodniczego

K_W02 - w zaawansowanym stopniu zna problemy i metody badawcze z dziedziny nauk przyrodniczych

K_W09 - przewiduje skutki ingerencji człowieka w środowisko przyrodnicze (gruntowo-wodne, skał i złóż, gospodarki odpadami, zagrożeń dla środowiska, rekultywacji i rewitalizacji obszarów zdegradowanych)

K_W12 - zna modele opisujące środowisko geologiczne

Efekty uczenia w obszarze umiejętności:

K_U06 - wykorzystuje modele środowiskowe do interpretacji zmian zachodzących w przyrodzie ożywionej i nieożywionej

Efekty uczenia w obszarze kompetencji społecznych:

K_K02 - docenia rolę edukacji praktycznej, ekologicznej i zdrowotnej

K_K10 - rozwija świadomość ekologiczną u siebie i w otoczeniu i respektuje zasady bezpieczeństwa ekologicznego

Test zaliczeniowy lub kolokwium ustne.

brak