Uniwersytet Warszawski - Centralny System UwierzytelnianiaNie jesteś zalogowany | zaloguj się
katalog przedmiotów - pomoc

Obraz, kolekcja, wystawa - kultura wizualna na Bałkanach

Informacje ogólne

Kod przedmiotu: 3005-LU9OKW Kod Erasmus / ISCED: (brak danych) / (brak danych)
Nazwa przedmiotu: Obraz, kolekcja, wystawa - kultura wizualna na Bałkanach
Jednostka: Instytut Slawistyki Zachodniej i Południowej
Grupy: Zajęcia fakultatywne
Punkty ECTS i inne: 4.00
Język prowadzenia: polski
Rodzaj przedmiotu:

fakultatywne

Założenia (opisowo):

Ukończony kurs Wiedzy o sztuce kraju kierunkowego.

Skrócony opis:

Zajęcia są poświęcone kulturze wizualnej Bałkanów rozpatrywanej z perspektywy zagadnień tożsamościowych. Na podstawie analizy wybranych form oraz praktyk artystycznych i nieartystycznych, posługujących się obrazem, uczestnicy konwersatorium będą rozważać, w jaki sposób przekaz wizualny wykorzystywany jest w procesach identyfikacji wspólnotowej, w działaniach służących ekspresji odrębności grupowej, kształtowaniu pamięci, a także w porządkowaniu przestrzeni publicznej oraz oznaczaniu zmiany kulturowej. Celem kursu jest kształtowanie postawy świadomej mechanizmów tworzenia i funkcjonowania przekazu wizualnego oraz krytycznego stosunku doń.

Pełny opis:

W czasie kursu studenci będą mogli zapoznać się ze specyficznymi dla kultur bałkańskich formami oraz praktykami wizualnymi – historycznym i współczesnymi, artystycznymi oraz nieartystycznymi, które w lokalnych imaginariach mają status kodów służących wyrażaniu i eksponowaniu grupowej tożsamości, ukazywaniu związków z określonym terytorium – miejscowością, krajem, regionem. Przedmiotem rozważań będą np. tradycyjne zabiegi związane ze zdobieniem ciała, estetyzacje przedmiotów użytkowych, obiekty architektoniczne, elementy krajobrazu kulturowego, miejskie ikonosfery, ekspozycje muzealne, style, gatunki i dzieła artystyczne itp. Za pomocą narzędzi interdyscyplinarnie pojmowanych visual studies (łączących w sobie perspektywę antropologiczną, etnoestetyczną, semiotyczną uczestnicy konwersatorium będą analizować znaczeniowy wymiar przekazu wizualnego oraz sposoby i cele jego użycia w sferze społecznej, a także przyczyny, dla których w określonych sytuacjach ich afirmatywne przesłanie staje się impulsem konfliktu, instrumentem przemocy albo nośnikiem oporu. Dzięki analitycznemu podejściu do materiału wizualnego i będących ich podstawą praktyk społeczno-kulturowych zajęcia mają stać się rodzajem kulturoznawczego laboratorium, w ramach którego uczestnicy wspólnie, zespołowo będą wypróbowywać strategie badań materiału ikonograficznego i poszukiwać jego możliwych interpretacji i sposobów opisu. Problemową ramę stanowić będą zagadnienia wspólnotowości, pamięci, a także dystynkcji estetycznej jako czynnika różnicującego etnosy, kultury, a także formacje ideowe i dyskursy tożsamościowe.

Zajęcia są pomyślane jako laboratorium sytuacji twórczych, którego przeznaczeniem jest kształtowanie postawy krytycznego i kreacyjnego zaangażowania w rzeczywistość kulturową, a także umiejętności opowiadania o niej i działania w niej za pośrednictwem medium obrazu.

Literatura:

Antropologia kultury wizualnej, red. I. Kurz, P. Kwiatkowska, Ł. Zaręba, Warszawa 2012.

Badania wizualne w działaniu. Antologia tekstów, pod red. M. Frąckowiaka, K. Olechnickiego, Warszawa 2011.

Bałus W., Efekt widzialności. O swoistości widzenia obrazów, granicach ich odczytywania i antropologicznych aspektach sztuki, Kraków 2013.

Belting H., Antropologia obrazu. Szkice do nauki o obrazie, przeł. M. Bryl, Kraków 2012.

Bogusławska M., Obraz władzy we władzy obrazu. Artystyczne konceptualizacje wizerunku Josipa Broza Tity, Warszawa – Kraków 20015.

Bogusławska M., Tatuaż w komunikacji międzykulturowej, w: Znaczące przestrzenie Słowiańszczyzny, t. 3., red. J. Goszczyńska.

Clifford J., O kolekcjonowaniu sztuki i kultury, w: tegoż, Kłopoty z kulturą, Warszawa 2000.

Estetyczne przestrzenie współczesności, red. A. Zeidler-Janiszewska, Warszawa 1996.

Fotospołeczeństwo. Antologia tekstów z socjologii wizualnej, red. M. Bogunia-Borowska, P. Sztompka, Kraków 2012.

Freedberg D., Potęga wizerunków Studia z historii i teorii oddziaływania, Kraków 2005.

Kociuba M., Antropologia poznania obrazowego, Lublin 2010.

Kosieradzka A., Od alienacji do partycypacji. Sofijskie festiwale miejskie Urban Creatures i kwARTal jako obywatelskie instytucje alternatywne, w: Od makrostruktur do mikrohistorii. Przemiany instytucjonalne w Europie Środkowo-Wschodniej i na Bałkanach po 1989 roku, red. M. Cmiel-Bażant, A. Kosieradzka, Warszawa 2019.

Kosieradzka A., Performatywność protestu. Artystyczny sprzeciw wobec sofijskiego Pomnika Armii Radzieckiej jako sposób modelowania przestrzeni miejskiej, "Slavia Meridionalis" 2019/19.

Mirzoeff N., Imperium obrazów, „Czas Kultury”, 1. 2004, s. 123-138.

Mitchell W. J. T., Czego chcą obrazy, Warszawa 2013.

Oblicza komunikowania wizualnego cz.1, pod red. Rafała Polaka, Rzeszów 2011.

Obraz otwarty. Współczesna topografia wizualności, „Artium Quaestiones”, 2007 nr XVIII.

Obrazy i obrazowanie w dobie mediów elektronicznych, red. V. Sajkiewicz, Katowice 2010.

Piotrowski P., Art and democracy in post-communist Europe, trans. A. Brzyski, London 2012.

Porębski M., Ikonosfera, Warszawa 1972.

Red. M. Šuvaković, Istorija umetnosti u Srbiji XX vek, t. 1-3, Beograd 2010, 2012, 2014.

Rose G., Interpretacja materiałów wizualnych. Krytyczna metodologia badań nad wizualnością, Warszawa 2010.

Sudjic D., Kompleks gmachu: architektura władzy, przeł. A. Rasmus-Zgorzelska, Warszawa 2015.

Wizualność miasta. Wytwarzanie miejskiej ikonosfery, red. M. Krajewski, Poznań 2007.

Wróblewska-Trochimiuk E., Sztuka marginesów: chorwacki plakat polityczny, Warszawa – Kraków 2018.

Efekty uczenia się:

WIEDZA:

Student dysponuje wiedzą na temat historii wybranych fenomenów kultury wizualnej na Bałkanach, pełniących funkcję kodów tożsamościowych. Zna cywilizacyjne, społeczne, a także polityczne uwarunkowania użycia form ikonograficznych w przestrzeni publicznej regionu oraz kierunki ich współczesnej recepcji.

UMIEJĘTNOŚCI:

Student potrafi pozyskać, usystematyzować, przeanalizować i zinterpretować materiał ikonograficzny, wykorzystując odpowiednie narzędzia (pojęcia, kategorie poznawcze, tryby selekcji i systematyzacji) wypracowane na podstawie lektury tekstów specjalistycznych oraz w ramach dyskusji na zajęciach. Umie wykorzystać materiał wizualny w różnych typach refleksji humanistycznej.

Umie sformułować interesującą wypowiedź na ten temat w postaci eseju logo-wizualnego.

POSTAWY:

Student uznaje różnice w postrzeganiu rzeczywistości wynikające ze zróżnicowania podłoża kulturowego, potrafi je zaakceptować. Rozumie i akceptuje świat wartości i postaw innych niż jego własne społeczeństw.

Docenia rolę kultury wizualnej w kształtowaniu lokalnych i szerszych więzów społecznych.

Podejmuje próby uczestnictwa w dyskusjach na temat Bałkanów. Jest gotów promować wiedzę na temat kultury wizualnej tego regionu we własnym środowisku.

Wykazuje krytycyzm oraz niezależność myślenia i wyciągania wniosków.

Metody i kryteria oceniania:

Obecności na zajęciach (dopuszczone są wyłacznie 2 nieobecności). 30%

Przygotowane do zajęć i aktywny udział w dyskusji. 35%

Esej wizualny sprawdzający umiejętność analityczno-kreacyjnej pracy z obrazem oraz wiedzę na temat Bałkanów. 35%

Praktyki zawodowe:

Nie dotyczy.

Zajęcia w cyklu "Semestr zimowy 2020/21" (jeszcze nie rozpoczęty)

Okres: 2020-10-15 - 2021-01-31
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Konwersatorium, 30 godzin, 20 miejsc więcej informacji
Koordynatorzy: Magdalena Bogusławska
Prowadzący grup: Magdalena Bogusławska
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Zaliczenie na ocenę
Konwersatorium - Zaliczenie na ocenę
Opisy przedmiotów w USOS i USOSweb są chronione prawem autorskim.
Właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Warszawski.