Uniwersytet Warszawski - Centralny System UwierzytelnianiaNie jesteś zalogowany | zaloguj się
katalog przedmiotów - pomoc

Historia i kultura Egiptu i Nubii (III w. p.n.e. do XIV w. n. e.)

Informacje ogólne

Kod przedmiotu: 3101-DBNUB Kod Erasmus / ISCED: 08.4 / (0222) Historia i archeologia
Nazwa przedmiotu: Historia i kultura Egiptu i Nubii (III w. p.n.e. do XIV w. n. e.)
Jednostka: Instytut Archeologii
Grupy: Zajęcia pomocnicze do bloków
Punkty ECTS i inne: 4.00
Język prowadzenia: polski
Rodzaj przedmiotu:

uzupełniające

Założenia (opisowo):

Wprowadzenie do wybranych zagadnień z historii i kultury Egiptu i Nubii w okresie od III w. p.n.e. do XIV w. n.e.

Tryb prowadzenia:

w sali

Skrócony opis:

Celem zajęć jest wprowadzenie studentów w zagadnienia związane z historią i kulturą Doliny Nilu w okresie „po faraonach”. Cykl stanowi uzupełnienie wykładu o Egipcie i Nubii w okresie faraońskim. Oba wykłady przedstawiają pełny, diachroniczny obraz historii i kultury tej części świata starożytnego

Pełny opis:

Na zajęciach omówione zostaną wydarzenia historyczne i zmiany kulturowe w Egipcie w okresach ptolemejskim, rzymskim, bizantyńskim i średniowiecznym oraz w Nubii od okresu meroickiego po powstanie i rozkwit królestw chrześcijańskich.

Wykład oferuje systematyczną prezentację historii regionu w tych okresach, omawia występujące w nich zjawiska kulturowe i przedstawia ich przejawy na przykładzie zabytków: dzieł sztuki i architektury oraz przedmiotów należących do sfery życia codziennego.

Tematyka:

1. Sytuacja w Egipcie w czasach podbojów Aleksandra Wielkiego

2. Początki państwa Ptolemeuszy

3. Polityka zagraniczna pierwszych Ptolemeuszy

4. Zarządzanie państwem Ptolemeuszy

5. Ptolemeusze wobec Rzymu

6. Zderzenie kultur w Egipcie ptolemejskim. Przykład: zwyczaje pogrzebowe

7. Bogowie egipscy, bogowie greccy i synkretyzm religijny

8. Nowy porządek Oktawiana

9. Wczesne cesarstwo. Rzymskie przedsięwzięcia na Pustyni Wschodniej

10. Żydzi w Egipcie

11. Egipt jako prowincja rzymska

12. Gospodarka Egiptu rzymskiego

13. Alexandria ad Aegyptum

14. Późny antyk i nadejście Chrześcijaństwa. Oazy Pustyni Zachodniej

15. Egipt bizantyński – aspekty polityczno-ekonomiczne

16. Nubia w IV w. p.n.e. – spuścizna okresu Napatańskiego i początki okresu meroickiego

17. Królestwo Meroe – podstawy władzy i gospodarki

18. Religia i sztuka meroicka

19. Początki chrześcijaństwa w Egipcie – kościół i monastycyzm do soboru w Chalcedonie

20. Egipt „po-chalcedoński” do najazdu Arabskiego

21. Podbój arabski Egiptu i zmiany społeczne do kresu panowania Mameluków

22. Materialna kultura Egiptu: architektura i malarstwo

23. Między upadkiem Meroe a chrystianizacją królestw Nubijskich

24. Okres trzech królestw Nubijskich

25. Zjednoczone królestwo Makurii

26. Rozkwit Makurii (IX–XI w.)

27. Kościół, dwór i sztuka Makurii

28. Materialna kultura Egiptu: tkaniny, ceramika, snycerka. Co rozumiemy przez termin „koptyjski”?

29. Nubia XII wieku

30. Koniec chrześcijańskich królestw Nubii

Literatura:

Podstawowe lektury:

A. Łukaszewicz, Egipt Greków i Rzymian, Warszawa 2006

E. Wipszycka-Bravo, B. Bravo, Historia Starożytnych Greków, t. III, Warszawa 2010, Rozdz. VI: Państwo Ptolemeuszów, pp. 263ff

A. Świderkówna, Siedem Kleopatr, Warszawa 19992

N. Lewis, Life in Egypt Under Roman Rule, Oxford 1983

A. Bowman, Egypt after the Pharaohs, Berkeley 1986

R. Bagnall, D. Rathbone, Egypt from Alexander to the Copts: an archaeological and historical guide, London 2004

R. S. Bagnall, Egypt in Late Antiquity, Princeton University Press, 1996

W. Harmless SJ, Chrześcijanie Pustyni. Wprowadzenie do literatury wczesnego monastycyzmu, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, 2004

R. S. Bagnall (red.), Egypt in the Byzantine World, 300-700, Cambridge University Press, 2007

C.C. Walters, The Monastic Archeology in Egypt, Warminster, 1977

M.S.A. Mikhail, From Christian Egypt to Islamic Egypt, Cairo, 2014

P. du Bourguet, Sztuka Koptów, Warszawa 1991

L. Török, The Kingdom of Kush: Handbook of the Napatan-Meriotic Civilization, Brill, 1997

W. Godlewski, The Early Period of Nubian Art. Middle of 6th – Beginning of 9th Centuries, [w:] Études nubiennes. Actes du VII Congrès International d’Études Nubiennes 3–8 septembre 1990, Genève, 1992; 277–305

W. Godlewski, Late Period in Nubian Art – from the Middle of 13th to the End of 14th Centuries, [w:] Sudan Past and Present, Der Sudan in Vergangenheit und Gegenwart, R. Gundlach, M. Kropp, A. Leibundgut (eds.), Frankfurt am Main, 1995; 37–63

W. Godlewski, The Churches of Dongola, Their Origin and Importance in the General Line of Development of Church Architecture in Makuria, [w:] Acta Nubica. Proceedings of the X International Conference of Nubian Studies, Rome, 9-14 September 2002, Rome, 2006; 263−286

D. A., Welsby, Medieval Kingdoms of Nubia, London 2002

D. A. Welsby, J. R. Anderson, (eds.) Sudan. Ancient Treasures. An Exhibition of Recent Discoveries from the Sudan National Museum, London 2004

Basic reading:

A. Łukaszewicz, Egipt Greków i Rzymian, Warszawa 2006

E. Wipszycka-Bravo, B. Bravo, Historia Starożytnych Greków, t. III, Warszawa 2010, Rozdz. VI: Państwo Ptolemeuszów, pp. 263ff

A. Świderkówna, Siedem Kleopatr, Warszawa 19992

N. Lewis, Life in Egypt Under Roman Rule, Oxford 1983

A. Bowman, Egypt after the Pharaohs, Berkeley 1986

R. Bagnall, D. Rathbone, Egypt from Alexander to the Copts: an archaeological and historical guide, London 2004

R. S. Bagnall, Egypt in Late Antiquity, Princeton University Press, 1996

W. Harmless SJ, Chrześcijanie Pustyni. Wprowadzenie do literatury wczesnego monastycyzmu, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, 2004

R. S. Bagnall (red.), Egypt in the Byzantine World, 300-700, Cambridge University Press, 2007

C.C. Walters, The Monastic Archeology in Egypt, Warminster, 1977

M.S.A. Mikhail, From Christian Egypt to Islamic Egypt, Cairo, 2014

P. du Bourguet, Sztuka Koptów, Warszawa 1991

L. Török, The Kingdom of Kush: Handbook of the Napatan-Meriotic Civilization, Brill, 1997

W. Godlewski, The Early Period of Nubian Art. Middle of 6th – Beginning of 9th Centuries, [w:] Études nubiennes. Actes du VII Congrès International d’Études Nubiennes 3–8 septembre 1990, Genève, 1992; 277–305

W. Godlewski, Late Period in Nubian Art – from the Middle of 13th to the End of 14th Centuries, [w:] Sudan Past and Present, Der Sudan in Vergangenheit und Gegenwart, R. Gundlach, M. Kropp, A. Leibundgut (eds.), Frankfurt am Main, 1995; 37–63

W. Godlewski, The Churches of Dongola, Their Origin and Importance in the General Line of Development of Church Architecture in Makuria, [w:] Acta Nubica. Proceedings of the X International Conference of Nubian Studies, Rome, 9-14 September 2002, Rome, 2006; 263−286

D. A., Welsby, Medieval Kingdoms of Nubia, London 2002

D. A. Welsby, J. R. Anderson, (eds.) Sudan. Ancient Treasures. An Exhibition of Recent Discoveries from the Sudan National Museum, London 2004

Efekty kształcenia:

- student zna historię Egiptu i Nubii w omawianym okresie i umie umieścić te wydarzenia w szerszym kontekście historycznym

- student zna najnowsze znaleziska i teorie związane z historią i kulturą Egiptu i Nubii

- student zna i rozumie podstawowe zagadnienia i interpretacje dotyczące zagadnień z zakresu historii i kultury Egiptu i Nubii w omawianym okresie

- student zna podstawową terminologię z zakresu historii i kultury Egiptu i Nubii w omawianym okresie

- student zna wybrane zabytki z Egiptu i Nubii datowane na omawiany okres

- student potrafi zinterpretować przykłady egipskich i nubijskich dzieł sztuki oraz przedmiotów należących do sfery życia codziennego w kontekście wydarzeń historycznych i społecznych mających miejsce w okresie ich powstania

- student ma świadomość znaczenia kultury materialnej Egiptu i Nubii w omawianym okresie i ich znaczenia dla poznania i pełniejszego zrozumienie historii doliny Nilu, a tym samym jej dziedzictwa kulturowego

Metody i kryteria oceniania:

Egzamin pisemny

Zajęcia w cyklu "Rok akademicki 2018/19" (zakończony)

Okres: 2018-10-01 - 2019-06-08
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Wykład, 60 godzin, 20 miejsc więcej informacji
Koordynatorzy: Dorota Dzierzbicka, Dobrochna Zielińska
Prowadzący grup: Dorota Dzierzbicka, Dobrochna Zielińska
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Egzamin

Zajęcia w cyklu "Rok akademicki 2019/20" (jeszcze nie rozpoczęty)

Okres: 2019-10-01 - 2020-06-10
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Wykład, 60 godzin, 20 miejsc więcej informacji
Koordynatorzy: Dorota Dzierzbicka, Dobrochna Zielińska
Prowadzący grup: Dorota Dzierzbicka, Dobrochna Zielińska
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Egzamin
Opisy przedmiotów w USOS i USOSweb są chronione prawem autorskim.
Właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Warszawski.