Uniwersytet Warszawski - Centralny System UwierzytelnianiaNie jesteś zalogowany | zaloguj się
katalog przedmiotów - pomoc

Antropologia a lingwistyka

Informacje ogólne

Kod przedmiotu: 3102-LAAL-OG Kod Erasmus / ISCED: 14.7 / (0314) Socjologia i kulturoznawstwo
Nazwa przedmiotu: Antropologia a lingwistyka
Jednostka: Instytut Etnologii i Antropologii Kulturowej
Grupy: Przedmioty ogólnouniwersyteckie humanistyczne
Przedmioty ogólnouniwersyteckie IEiAK
Przedmioty ogólnouniwersyteckie na Uniwersytecie Warszawskim
Punkty ECTS i inne: 3.00
zobacz reguły punktacji
Język prowadzenia: polski
Rodzaj przedmiotu:

ogólnouniwersyteckie

Skrócony opis:

Celem zajęć jest wprowadzenie w podstawy antropologii lingwistycznej. Podczas zajęć poruszone zostaną zagadnienia badawcze antropologii lingwistycznej, takie jak ideologie językowe czy polityka językowa i płeć kulturowa, a także klasyczne zagadnienia językoznawstwa, które mogą być interesujące dla antropologów, np. etymologia czy onomastyka. Wymagana znajomość języka angielskiego w stopniu umożliwiającym czytanie tekstów naukowych.

Pełny opis:

1. Wprowadzenie: czym zajmuje się językoznawstwo? Pojęcie znaku językowego. Języki naturalne — etniczne: pomocnicze; żywe: martwe; pidżiny; języki kreolskie. Języki sztuczne.

2. Terminologia: antropologia lingwistyczna, lingwistyka antropologiczna.

3. Etnolingwistyka, stereotypy językowe.

4. Dialektologia i socjolingwistyka.

5. Ideologie językowe.

6-7. Onomastyka: antroponimia i toponomastyka.

8. Krajobraz językowy

9-10. Język a polityka; kształtowanie się języków literackich. Język jako element tożsamości etnicznej / narodowej. Języki mniejszościowe i regionalne; języki zagrożone, polityka językowa.

11. Język w sytuacji wieloetniczności i wielokulturowości: biligwizm, polilingwizm, dyglosja, interferencje językowe.

12. Język i sprawczość.

13. Grzeczność i etykieta językowa.

Literatura:

Apresjan J., Koncepcje i metody współczesnej lingwistyki strukturalnej, Warszawa 1978, s. 38-53.

Bartmiński J., Językowe podstawy obrazu świata, Lublin 2006, s. 11-21 i 89-105..

Bielenin-Lenczowska K., O antropologiczno-kulturowym nurcie w językoznawstwie, w: „Zanikające granice. Antropologizacja nauki i jej dyskursów”, red. A. Pomieciński, S. Sikora, Poznań 2009, s. 245-262.

Buttler D., Rozwój semantyczny wyrazów polskich, Warszawa 1978, wybrane fragmenty.

Grabias S., Język w zachowaniach społecznych, Lublin 1994, s. 139-154.

Ivić M., Kierunki w lingwistyce, Wrocław 1975, s. 112-129; 208-226, 235-253.

Kazazis K., Dismantling Greek Diglosia, w: „Language Contact – Language Conflict”, red. E. Fraenkel i Cristina Kramer, Balkan Studies Vol. 1, 1993, s. 7-26.

Kognitywne podstawy języka i językoznawstwa, red. E. Tabakowska, Kraków 2001, s. 175-202.

Marcjanik M., Grzeczność w komunikacji językowej, Warszawa 2007, s. 11-34 i 156-160.

Smułkowa E., Dwujęzyczność po białorusku: bilingwizm, dyglosja, czy coś innego? [w:] Język a tożsamość na pograniczu kultur, red. E. Smułkowa, A. Engelking, Białystok 2000, s. 92-96.

Wicherkiewicz T., Języki mniejszościowe i regionalne w Europie – problemy typologii, [w:] Języki mniejszości i języki regionalne, red. E. Wrocławska, J. Zieniukowa, Warszawa 2003, s. 73-78.

Zalecenia dla urzędów stanu cywilnego dotyczące nadawania imion dzieciom obywatelstwa polskiego i narodowości polskiej”, w: Komunikaty Komisji Kultury Języka Komitetu Językoznawstwa PAN”, nr 1(4) 1996.

Zieniukowa J., Kaszubszczyzna u schyłku XX wieku, [w:] Słowiańszczyzna w kontekście przemian Europy końca XX wieku. Język — tradycja — kultura, red. Emil Tokarz, Katowice 2001, s. 97-104.

http://gwarypolskie.uw.edu.pl

www.slovio.com

Efekty uczenia się:

Po ukończeniu przedmiotu student:

- potrafi opisać najważniejsze kierunki w lingwistyce,

- poznaje językoznawcze narzędzia metodologiczne i

- zagadnienia badawcze, które może wykorzystać w badaniach antropologicznych.

Metody i kryteria oceniania:

aktywny udział w zajęciach i esej na wybrany przez siebie temat (8-10 stron, TNR 12, interlinia 1,5). Dopuszczalne 2 nieusprawiedliwione nieobecności.

Zajęcia w cyklu "Semestr letni 2018/19" (zakończony)

Okres: 2019-02-16 - 2019-06-08
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Wykład konwersatoryjny, 30 godzin, 15 miejsc więcej informacji
Koordynatorzy: Bożena Bielenin-Lenczowska
Prowadzący grup: Bożena Bielenin-Lenczowska
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Zaliczenie na ocenę
Wykład konwersatoryjny - Egzamin
Literatura:

1. Wprowadzenie: czym zajmuje się językoznawstwo? Pojęcie znaku językowego. Języki naturalne — etniczne: pomocnicze; żywe: martwe; pidżiny; języki kreolskie. Języki sztuczne.

www.slovio.com

2. Terminologia: antropologia lingwistyczna, lingwistyka antropologiczna.

Ahearn Laura M., Antropologia lingwistyczna. Wprowadzenie, Kraków 2013, rozdział: Pełne napięcia społeczne istnienie języka.

Bielenin-Lenczowska Karolina, 2009, O antropologiczno-kulturowym nurcie w językoznawstwie, w: Zanikające granice. Antropologizacja nauki i jej dyskursów, red. Adam Pomieciński, Sławomir Sikora, Poznań, Biblioteka Telgte, s. 245-262.

3. Etnolingwistyka, stereotypy językowe.

J. Bartmiński, Językowe podstawy obrazu świata, Lublin 2006, s. 11-21 i 89-105.

4. Dialektologia i socjolingwistyka.

J. Zieniukowa, Kaszubszczyzna u schyłku XX wieku, [w:] Słowiańszczyzna w kontekście przemian Europy końca XX wieku. Język — tradycja — kultura, red. Emil Tokarz, Katowice 2001, s. 97-104.

S. Grabias, Język w zachowaniach społecznych, Lublin 1994, s. 139-154.

http://gwarypolskie.uw.edu.pl

5. Ideologie językowe.

N. Dołowy-Rybińska, "Nikt za nas tego nie zrobi". Praktyki językowe i kulturowe młodych aktywistów mniejszości językowych Europy, s. 57-81.

6-7. Onomastyka: antroponimia i toponomastyka.

Zalecenia dla urzędów stanu cywilnego dotyczące nadawania imion dzieciom obywatelstwa polskiego i narodowości polskiej”, w: Komunikaty Komisji Kultury Języka Komitetu Językoznawstwa PAN”, nr 1(4) 1996.

K. Rymut, Nazwy miast Polski, Wrocław 1987, rozdział 1-4.

8. Krajobraz językowy

Woldemariam H., Lanza E. (2015) Imagined community. The linguistic landscape in a diaspora, „Linguistic Landscape”, t 1, nr 1, s. 172-190.

9-10. Język a polityka; kształtowanie się języków literackich. Język jako element tożsamości etnicznej / narodowej. Języki mniejszościowe i regionalne; języki zagrożone, polityka językowa.

B. Spolsky, Language policy, 2004, Cambridge: Cambridge University Press, s. 57-75.

N. Dołowy, Możliwości rewitalizacji języków zagrożonych. Między odpowiedzialnością państwa a działaniami mniejszości językowych, „Kultura i Społeczeństwo" 2008 , nr 2.

11. Język w sytuacji wieloetniczności i wielokulturowości: biligwizm, polilingwizm, dyglosja, interferencje językowe.

J. Blommaert, Language and the study of diversity, Working Papers in Urban Language & Literacies.

12. Język i sprawczość.

L. M. Ahearn, Antropologia lingwistyczna. Wprowadzenie, rozdział: Język a płeć kulturowa.

13. Grzeczność i etykieta językowa.

M. Marcjanik, Grzeczność w komunikacji językowej, Warszawa 2007, s. 11-34 i 156-160.

Grzeczność na krańcach świata, red. M. Marcjanik, Warszawa 2007 – wybrane fragmenty.

Opisy przedmiotów w USOS i USOSweb są chronione prawem autorskim.
Właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Warszawski.