Laboratorium. Mniejszość rolnicza w Polsce: etnografia i sztuka

monograficzne

Chłopi – umarła klasa? „Zwrot chłopski” i jego kulturowe znaczenia. Inspiracje kulturą ludową we współczesnej sztuce. Rolnicy o sobie: tradycja, pamięć, dziedzictwo, Europa. Ocena zmian stylu życia i recepcja sztuki, której są bohaterami. Współczesne rolnicze imaginaria.

Rolników wizerunek własny a „zwrot chłopski” w kulturze (sztuki wizualne, literatura, teatr) i jego recepcja w społecznościach rolniczych. Zmiany w stylu życia rolników w kontekście transformacji gospodarczej i politycznej; stosunek do migracji, nowych mediów oraz zmian środowiska naturalnego i ruchów ekologicznych. Tradycja a dziedzictwo: czy można wskazać „długie trwanie” konkretnych praktyk, myśli symbolicznej? Stosunek do ziemi, zwierząt i pracy; religijność, rok obrzędowy, uroczystości rodzinne, stosunek do Kościoła. Pamięć: cezury czasowe indywidualne, grupowe, klasowe; pamięć pańszczyzny; bohaterowie wsi. Opinie o skansenach, muzeach i praktykach „cepeliowskich”. Praktyki oporu wobec niechcianych zmian, współczesne strajki. Relacje miasto – wieś, stosunki sąsiedzkie.

Porównawcze badania na północnym Mazowszu i w woj. zachodniopomorskim.

Klekot, Ewa, Kłopoty ze sztuką ludową. Gust, ideologie, nowoczesność. Fundacja Terytoria Książki, Wydawnictwo słowo/obraz/terytoria, Gdańsk 2021.

Stomma, Ludwik, Antropologia kultury wsi polskiej XIX w., Instytut Wydawniczy PAX, Warszawa 1986.

Zawistowicz-Adamska, Kazimiera, Społeczność wiejska. Polski Instytut Służby Społecznej, 1948.

Zowczak, Magdalena, Biblia ludowa. Interpretacje Biblii w kulturze ludowej, Monografie FNP, Wyd. UMK, Toruń 2013.

Zowczak, Magdalena, Bohater wsi. Mit i stereotypy, „Wiedza o Kulturze”, Wrocław 1990.

Przyswojenie perspektywy antropologii społeczno-kulturowej wobec zjawisk kultury za pośrednictwem pojęć i elementów teorii antropologicznej w toku dyskusji wokół lektur; przyswojenie elementów wiedzy o tradycji polskiej wsi i jej zróżnicowaniu oraz współczesnej sytuacji rolników; nabycie kompetencji warsztatowych właściwych praktyce etnograficznej; wykorzystanie zdobytej wiedzy w próbach interpretacji omawianych fenomenów kulturowych w kontekście własnych doświadczeń, w dialogu z prowadzącą i innymi osobami w grupie – przygotowanie do pracy w grupie oraz do rozmów z mieszkańcami wsi (tzw. wywiadów etnograficznych) w czasie badań terenowych.