Uniwersytet Warszawski - Centralny System UwierzytelnianiaNie jesteś zalogowany | zaloguj się
katalog przedmiotów - pomoc

Mniejszości narodowe, etniczne i wyznaniowe w Polsce

Informacje ogólne

Kod przedmiotu: 3102-LMNW Kod Erasmus / ISCED: 14.7 / (0314) Socjologia i kulturoznawstwo
Nazwa przedmiotu: Mniejszości narodowe, etniczne i wyznaniowe w Polsce
Jednostka: Instytut Etnologii i Antropologii Kulturowej
Grupy: I rok studiów licencjackich
Moduł L1: Antropologia etniczności
Przedmioty etnograficzne do wyboru
Punkty ECTS i inne: 3.00
Język prowadzenia: polski
Rodzaj przedmiotu:

nieobowiązkowe

Skrócony opis:

Zajęcia poświęcone są mniejszościom narodowym, etnicznym, wyznaniowym w Polsce (przede wszystkim tym uznanym za mniejszość w prawie polskim).

Pełny opis:

Zajęcia składają się z dwóch części. W pierwszej, mającej charakter wprowadzenia, przybliżane są m.in.: kwestia definicyjna - od mniejszości do grupy niedominującej, geneza zjawiska mniejszościowego, a także relacje „mniejszość – większość”. Część druga zaś to charakterystyka społeczno-kulturowa poszczególnych mniejszości, uwzględniająca perspektywę historyczną oraz sytuację współczesną. Materiał pomocniczy do zajęć stanowią lektury, wydawnictwa ciągłe i zwarte pisane przez mniejszości i o mniejszościach; materiały ilustracyjne; mapa Polski.

Zajęcia mają formę wykładu z elementami konwersatorium.

Literatura:

Chlewiński Z., Stereotypy: Struktura, funkcje, geneza. Analiza interdyscyplinarna, [w:] Stereotypy i uprzedzenia, red. Z. Chlewiński, I. Kurcz, „Kolokwia Psychologiczne” 1992, nr 1, s. 7-28.

Dołowy-Rybińska N., Języki i kultury mniejszościowe w Europie: Bretończycy, Łużyczanie, Kaszubi, Warszawa 2011.

Fenton S., Etniczność, Warszawa 2007.

Jackson Preece J., Prawa mniejszości, Warszawa 2005.

Janusz G., Ochrona praw mniejszości narodowych w Europie, Lublin 2011.

Łodziński S., Równość i różnica. Mniejszości narodowe w porządku demokratycznym w Polsce po 1989 roku, Warszawa 2005, rozdz. 3, 4, s. 88-174.

Mniejszości narodowe i etniczne w Polsce po II wojnie światowej: wybrane elementy polityki państwa, red. S.Durda, B.Nitschke, Kraków 2010.

Svensson B., Kulturowe granice obywatelstwa, [w:] Tożsamość i obywatelstwo w społeczeństwie wielokulturowym, red. E. H. Oleksy, Warszawa 2008, s. 197-207.

Waldenberg M., Narody zależne i mniejszości narodowe w Europie Środkowo-Wschodniej, Warszawa 2000, rozdz. 21, s. 370-388.

Wysiedlenia, wypędzenia i ucieczki 1939-1959. Atlas ziem Polski, red. W. Sienkiewicz, G. Hryciuk, Warszawa 2008.

Cz. II

Bartosz A., Nie bój się Cygana, Sejny 1994.

Barwiński M., Geograficznopolityczne uwarunkowania sytuacji Ukraińców, Łemków, Białorusinów i Litwinów w Polsce po 1944 roku, Łódź 2013.

Ciągwa J., Słowacka mniejszość narodowa w Polsce w latach 1920-1996, [w:] Mniejszości narodowe w Polsce, Kurcz Z. (red.), Wrocław 1997.

Fuks M., Żydzi w Polsce. Dawniej i dziś, Poznań 2000.

Gerlich M.G., „My prawdziwi Górnoślązacy...” Studium etnologiczne. Warszawa 2010.

Gebert K., Kobus-Olej A., Kobus K., Polski Alef-bet. Żydzi w Polsce i ich odrodzony świat, Warszawa 2009.

Godlewska-Goska M., Kopańska J., Życie w dwóch światach: tożsamość współczesnych Romów, Warszawa 2011.

Halik T., Nowicka E., Wietnamczycy w Polsce – integracja czy izolacja? Warszawa 2002

Kempny J., Pogranicze pośrodku – śląska społeczność lokalna, [w:] Oblicza lokalności. Tradycja i współczesność, red. J. Kurczewska, Warszawa 2003, s. 526-550.

Kryczyński S., Tatarzy polscy. Próba monografii historyczno-etnograficznej, Gdańsk 2000.

Mirga A., Mróz L., Cyganie. Odmienność i nietolerancja, Warszawa 1994.

Mironowicz E., Tokć S., Radzik R., Zmiana struktury narodowościowej na pograniczu polsko-białoruskim w XX wieku, Białystok 2005.

Misiak W., Reizner A. (red.), Pogranicze polsko-litewskie: Aktywizacja współpracy, Warszawa 2002.

Nowosielska-Sobel J., Strauchold G., Trudne dziedzictwo. Tradycje dawnych i obecnych mieszkańców Dolnego Śląska, Wrocław 2006.

Nikitorowicz A., Ukraińcy Podlasia. Dylematy tożsamościowe, Kraków 2014, s. 105-274.

Pecuch M., Tożsamość kulturowa Łemków w zachodniej Polsce i na Ukrainie: studium porównawcze, Gorzów Wielkopolski 2009.

Pełczyński G., Karaimi polscy, Poznań 2004.

Sakson A. (red.), Ślązacy, Kaszubi, Mazurzy, Warmiacy: między polskością a niemieckością, Poznań 2008.

Sekuła E.A., Jałowiecki B., Majewski P., Żelazny W., Być narodem. Ślązacy o Śląsku, Warszawa 2012.

Siegień-Matyjewicz A., Poczucie tożsamości narodowej młodzieży pochodzenia białoruskiego, Warszawa-Olsztyn 2007.

Tarka K., Litwini w Polsce 1944-1997, Opole 1998.

Trzeszczyńska P., Łemkowszczyzna zapamiętana. Opowieści o przeszłości i przestrzeni, Kraków 2013.

Zybura M., Niemcy w Polsce, Wrocław 2001.

Efekty uczenia się:

Po zakończeniu zajęć student:

- ma wiedzę na temat problematyki etnicznej, a w szczególności mniejszościowej (od strony teoretycznej i społeczno-politycznej);

- ma wiedzę na temat konkretnych mniejszości narodowych, etnicznych, wyznaniowych w Polsce (w perspektywie historycznej i współczesnej);

- potrafi wskazać czynniki wpływające na powstawanie zjawiska mniejszościowego i potrafi je zanalizować;

- potrafi dostrzec postawy kierowane myśleniem stereotypowym oraz wie i rozumie czym jest uprzedzenie; umie rozpoznać problemy społeczne takie jak dyskryminacja;

- potrafi scharakteryzować konkretne mniejszości narodowe, etniczne, wyznaniowe w Polsce, biorąc pod uwagę ich specyfikę społeczno-kulturową;

- rozumie miejsce i rolę przedstawicieli mniejszości narodowych, etnicznych i wyznaniowych w społeczeństwie polskim;

- jest uwrażliwiony na problematykę mniejszościową (w rozumieniu teoretycznym i praktycznym) i poddaje ją refleksji.

Metody i kryteria oceniania:

Na ocenę składa się:

- obecność na zajęciach (dopuszczalne są dwie nieobecności nieusprawiedliwione) i aktywny udział;

- egzamin pisemny (test otwarty).

Zajęcia w cyklu "Semestr zimowy 2020/21" (w trakcie)

Okres: 2020-10-01 - 2021-01-31

Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Wykład, 30 godzin więcej informacji
Koordynatorzy: Katarzyna Waszczyńska
Prowadzący grup: Katarzyna Waszczyńska
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Egzamin
Tryb prowadzenia:

zdalnie

Opisy przedmiotów w USOS i USOSweb są chronione prawem autorskim.
Właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Warszawski.