Uniwersytet Warszawski - Centralny System UwierzytelnianiaNie jesteś zalogowany | zaloguj się
katalog przedmiotów - pomoc

Dzieje ZSRR

Informacje ogólne

Kod przedmiotu: 2100-MON-DZZS Kod Erasmus / ISCED: 14.1 / (0312) Politologia i wiedza o społeczeństwie
Nazwa przedmiotu: Dzieje ZSRR
Jednostka: Wydział Nauk Politycznych i Studiów Międzynarodowych
Grupy: Monografy i fakultety WNPiSM - semestr zimowy
Punkty ECTS i inne: 4.00
Język prowadzenia: polski
Rodzaj przedmiotu:

monograficzne

Skrócony opis:

Po ukończeniu kursu student zdobędzie podstawową i usystematyzowaną wiedzę z zakresu historii Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich. Będzie znał najważniejsze uwarunkowania społeczno-polityczne, które przyczyniły się do powstania tego państwa. Zapozna się z ideologią i systemem politycznym. Będzie w stanie zrozumieć istotę polityki narodowościowej, wyznaniowej oraz wskazać najważniejsze przemiany gospodarcze, dokonane w okresie istnienia ZSRR. W ramach wykładu student przyswoi wiedzę na temat kształtowania „nowego człowieka radzieckiego”. Będzie potrafił scharakteryzować politykę zagraniczną ZSRR w okresie międzywojennym oraz przyczyny i najważniejsze wydarzenia w czasie ”Wielkiej Wojny Ojczyźnianej”. Zapozna się z uwarunkowaniami polityki zagranicznej ZSRR w okresie powojennym, a także pieriestrojki i rozpadu ZSRR.

Pełny opis:

Po ukończeniu kursu student zdobędzie podstawową i usystematyzowaną wiedzę z zakresu historii Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich. Zapozna się z sytuacją społeczno-polityczną w Rosji na początku XX wieku oraz uwarunkowaniami rewolucji lutowej i październikowej. Będzie potrafił wskazać nurty marksizmu rosyjskiego i rolę inteligencji w ruchu rewolucyjnym. Zapozna się z przebiegiem wojny domowej w radzieckiej Rosji i jej następstwami.

Zapozna się z ideologią państwową ZSRR i jej przemianami. Będzie w stanie wyjaśnić, czym był stalinizm i zbudowane na jego podstawie państwo totalitarne oraz jak funkcjonował aparat bezpieczeństwa. Pozna strukturę władzy radzieckiej, w tym rolę KPZR i instytucje polityczne ZSRR.

Będzie w stanie zrozumieć istotę polityki narodowościowej, zapoznając się z ujęciem etniczności i narodu w ideologii i nauce radzieckiej oraz rolą czynnika etnicznego w powstaniu ZSRR. Będzie potrafił scharakteryzować rolę republik związkowych w konsolidacji narodów tytularnych, w tym znaczenie korenizacji oraz wyjaśnić czy procesy narodotwórcze w ZSRR były rusyfikacją, „rusyfikacją” czy sowietyzacją, tj. jakim cechami charakteryzował się naród radziecki jako nowa wspólnota historyczna. Przyswoi cel i założenia polityki językowej. Zapozna się z przyczynami i przebiegiem deportacji narodów w okresie II wojny światowej oraz tzw. drugą korenizacją. Będzie potrafił wskazać i odróżnić mity i realia polityki narodowościowej ZSRR.

Student zapozna się z konsekwencjami dechrystianizacji Rosji przez władzę bolszewicką oraz stosunkiem Cerkwi prawosławnej do nowej władzy i państwa radzieckiego. Będzie potrafił wskazać przejawy ateizacji

Przestrzeni publicznej w ZSRR. Zapozna się z rolą islamu oraz znaczeniem obchodów 1000-lecia Chrztu Rusi dla procesów społeczno-politycznych w okresie pieriestrojki.

Będzie potrafił wskazać najważniejsze przemiany gospodarcze, dokonane w okresie istnienia ZSRR, takie jak NEP, industrializacja, kolektywizacja oraz określić ideologiczne podstawy ustroju społeczno-gospodarczego tego państwa. Przyswoi wiedzę na temat funkcjonowania gospodarki radzieckiej po II wojnie światowej, w tym kampanii zagospodarowania ugorów oraz breżniewowskiego zastoju.

W ramach wykładu student przyswoi wiedzę na temat kształtowania „nowego człowieka radzieckiego”. Zapozna się z radzieckim modelem polityki społecznej, przebiegiem urbanizacji oraz polityką urawniłowki. Będzie potrafił zidentyfikować istotę rewolucji kulturalnej oraz homo sovieticus.

Student będzie potrafił scharakteryzować politykę zagraniczną ZSRR w okresie międzywojennym, w tym stosunki Rosji radzieckiej ze światem, geopolitykę stalinizmu oraz stosunki radziecko-niemieckie w przeddzień wybuchu II wojny światowej oraz przyczyny i najważniejsze wydarzenia w czasie ”Wielkiej Wojny Ojczyźnianej”, w tym z ewakuacją przemysłu, przełomowe wydarzenie na froncie, ruch partyzancki, stosunki ZSRR z zachodnimi sojusznikami oraz następstwa konfliktu wojennego.

Zapozna się z uwarunkowaniami polityki zagranicznej ZSRR w okresie powojennym, w tym istotą zimnej wojny, polityką ZSRR wobec Niemiec i Europy Wschodniej, wydarzeń 1956 roku i kryzysu kubańskiego. Przyswoi wiedzę na temat wyścigu zbrojeń.

Student będzie potrafił także wskazać uwarunkowania dojścia do władzy M. Gorbaczowa, kierunki jego polityki wewnętrznej i zagranicznej, reformy polityczne i gospodarcze, przyczyny mobilizacji etnopolitycznej narodów ZSRR oraz rozwiązania ZSRR.

Literatura:

1. A. Walicki, Zarys myśli rosyjskiej. Od oświecenia do renesansu religijno-filozoficznego, r. XXI, Kraków 2005.

2. David. R. Marples, Historia ZSRR, Wrocław-Warszawa-Kraków 2006.

3. L. Bazylow, P. Wieczorkiewicz, Historia Rosji, r. XXIII-XXXII, Wrocław-Warszawa-Kraków 2005.

4. A. Andrusiewicz, Cywilizacja rosyjska. Tom trzeci, Warszawa 2009.

5. R. Pipes, Rosja bolszewików, Warszawa 2013.

6. E. Zieliński, Ustrój polityczny Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich, Warszawa 1987.

7. T. Szymczak, Ustrój polityczny Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich (1936-1976), Wrocław 1978.

8. Sh. Fitzpatrick, Życie codzienne pod rządami Stalina. Rosja radziecka w latach trzydziestych XX wieku, Kraków 2012.

9. H. Carrere D’Encause, Bolszewicy i narody, Warszawa 1992.

Efekty uczenia się:

K_W02

Ma pogłębioną wiedzę na temat historycznych i społeczno-politycznych uwarunkowań subcywilizacji radzieckiej

K_W03

Ma pogłębioną wiedzę na temat charakteru, istoty i form organizacji życia społecznego w ZSRR

K_W04.

Ma wiedzę na temat historiograficznej interpretacji dziejów ZSRR.

K_U01.

Ma umiejętność krytycznej obserwacji i interpretacji zjawisk społeczno-kulturowych i politycznych oraz dostrzegania ich wzajemnych relacji i zależności

K_U02

Ma umiejętność rozumienia przyczyn i przebiegu oraz samodzielnego prognozowania zjawisk dotyczących sfery polityki; potrafi samodzielnie badać i wyjaśnić rolę struktur społecznych, ekonomicznych i kulturowych we współczesnym państwie i świecie.

K_U09.

Potrafi samodzielnie i krytycznie analizować i oceniać treści przekazu medialnego.

K_K07.

Potrafi samodzielnie i krytycznie uzupełniać wiedzę oraz doskonalić wiedzę i umiejętności poszerzone o wymiar interdyscyplinarny

Metody i kryteria oceniania:

Systematyczne korzystanie z poleconej literatury. Egzamin

Praktyki zawodowe:

Nie wymagane

Zajęcia w cyklu "Semestr zimowy 2020/21" (w trakcie)

Okres: 2020-10-01 - 2021-01-31
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Wykład, 30 godzin, 15 miejsc więcej informacji
Koordynatorzy: Andrzej Wierzbicki
Prowadzący grup: Andrzej Wierzbicki
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Zaliczenie na ocenę
Wykład - Egzamin
Opisy przedmiotów w USOS i USOSweb są chronione prawem autorskim.
Właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Warszawski.