Uniwersytet Warszawski - Centralny System UwierzytelnianiaNie jesteś zalogowany | zaloguj się
katalog przedmiotów - pomoc

Wybrane formy pracy terapeutycznej z rodzinami, część I

Informacje ogólne

Kod przedmiotu: 2500-PL-PS-SP305-10 Kod Erasmus / ISCED: 14.4 / (0313) Psychologia
Nazwa przedmiotu: Wybrane formy pracy terapeutycznej z rodzinami, część I
Jednostka: Wydział Psychologii
Grupy: Psychologia wychowawcza stosowana
Punkty ECTS i inne: 3.00
Język prowadzenia: polski
Kierunek podstawowy MISMaP:

psychologia

Założenia (opisowo):

Od uczestników zajęć wymagana jest znajomość podstawowych pojęć z zakresu psychologii rodziny oraz psychologii wychowawczej. Pożądana jest także wiedza dotycząca zasad pracy psychologicznej z pacjentami (osobami dorosłymi i dziećmi).

Tryb prowadzenia:

w sali

Skrócony opis:

W ramach zajęć studenci zapoznają się z zasadami i wybranymi formami pracy z rodzinami w ujęciu teorii systemowej. Omówione zostaną wybrane techniki pracy z systemem rodzinnym, ze szczególnym zwróceniem uwagi na konfliktowe, trudne sytuacje oraz problemy wychowawcze. Uczestnicy zajęć zdobędą także umiejętności z zakresu diagnozy rodziny, stawiania hipotez dotyczących mechanizmów funkcjonowania systemów rodzinnych oraz formułowania zaleceń (propozycji dla rodzin).

Zajęcia trwają dwa semestry.

Pełny opis:

W ramach zajęć studenci zapoznają się z zasadami i wybranymi formami pracy z rodzinami w ujęciu teorii systemowej. Omówione zostaną podstawowe pojęcia dotyczące rozumienia rodziny jako systemu (granice, sprzężenia zwrotne, homeostaza itp.). Zaprezentowane będą wybrane techniki pracy z systemem rodzinnym, ze szczególnym zwróceniem uwagi na konfliktowe, trudne sytuacje oraz problemy wychowawcze. Uczestnicy zajęć zdobędą także umiejętności z zakresu diagnozy rodziny, stawiania hipotez dotyczących mechanizmów funkcjonowania systemów rodzinnych oraz formułowania zaleceń (propozycji dla rodzin).

Ćwiczenia nastawione są na kształcenie praktycznych umiejętności w zakresie pracy z systemem rodzinnym oraz zdobywanie doświadczenia w pracy z rodzinami. Zawierają zatem elementy o charakterze warsztatowym i będą wymagały od studentów aktywnego uczestnictwa (dramy, opanowanie na podstawowym poziomie wybranych technik pracy z rodziną oraz prowadzenia sesji). Omówiona zostanie szczegółowo kwestia możliwości pracy z rodzinami na terenie szkoły – wartości i ograniczenia oddziaływań terapeutycznych.

Literatura:

Semestr zimowy:

1-2. Rodzina jako system zmieniający się w czasie

Praszkier, R.(1992). Zmieniać nie zmieniając. Warszawa: WSiP

de Barbaro, B. (red). (1999). Wprowadzenie do systemowego rozumienia rodziny. Kraków: Collegium Medicum UJ.

Namysłowska, I. (1997). Terapia rodzin. Warszawa: Wydawnictwo Springer PWN

Cierpka, A. (2003). Systemowe rozumienie funkcjonowania rodziny. W: A. Jurkowski (red.) Z zagadnień współczesnej psychologii wychowawczej. Warszawa: Wyd. PAN

3. Zjawisko kryzysu a dynamika procesów rozwojowych systemu rodzinnego

Ostoja-Zawadzka, K. (1994). Cykl życia rodzinnego. W: de Barbaro B. (red.): Wprowadzenie do systemowego rozumienia rodziny. Kraków: Collegium Medicum UJ

Mostwin D. (1992) Przestrzeń życiowa rodziny. Warszawa: Wydawnictwo Synapsis

- rozdz. 7.4: Kryzys w procesie terapeutycznym.

- rozdz. 9: Teoria kryzysu.

Nowak, B. M. (2012). Rodzina w kryzysie. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN

4. Różnice w funkcjonowaniu systemów rodzinnych

Olson, D.H., Mc Cubbin, H. I. (1982). Circumplex Model of marital and family systems: V. Application to family stress and crisis intervention. W: H. I. Mc Cubbin, J. M. Patterson (red.). Family stress copingand social support. Sprinfield: III.

Radochoński, M. (1987). Choroba a rodzina: Adaptacja systemu rodzinnego do sytuacji stresowej wywołanej chorobą somatyczną. Rzeszów: Wyd. WSP.

Cierpka, A. (2002). Tożsamość jednostki wśród rodzinnych narracji. W: J. Trzebiński (red.) Narracja jako sposób rozumienia świata. Gdańsk: Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne

5. Pierwszy kontakt z rodziną

Weber T., McDaniel S.: "Przewodnik" dla początkujących terapeutów - pierwszy wywiad z rodziną. Nowiny Psychologiczne, 1987/1.

Praszkier, R. (1992). Zmieniać nie zmieniając. Warszawa: WSiP

- rozdz. 6.: Primum non mutare, s.63.

Namysłowska I. (1997). Terapia rodzin. Warszawa: Springer PWN

- rozdział 15. : Techniki terapii rodzin. Pierwsze spotkanie z rodziną, s. 153

Grzesiuk L.(red.): Psychoterapia. PWN, Warszawa 1994.

- rozdz. IV pkt 1: Wzajemne ustosunkowanie w relacji pacjent-psychoterapeuta, s.138

6. Struktura wywiadu

Stemplewska-Żakowicz K. i Krejz K. (2005) (red.) Wywiad psychologiczny (t.1). Warszawa: Pracownia Testów Psychologicznych PTP.

- Stemplewska-Żakowicz, K. Jak zrobić dobry wywiad . (s. 90-109)

- Grzesiak-Feldman M. Kilka słów o sztuce interpretacji (s. 112-127).

Stemplewska-Żakowicz K. i Krejz K. (2005) (red.) Wywiad psychologiczny (t.2). Warszawa: Pracownia Testów Psychologicznych PTP.

7. Kontrakt w terapii rodzin

Mostwin D. (1992). Przestrzeń życiowa rodziny. Warszawa: Wyd. Synapsis

- rozdz. 7.1 pkt L: Kontrakt, s.121

- rozdz. 7.1 pkt Ł: Wytyczanie celów terapii, s.124.

Grzesiuk L.(red.): Psychoterapia. PWN, Warszawa 1994.

- rozdz. III pkt 3: Zawieranie kontraktu psychoterapeutycznego, s.123

- rozdz. III pkt 4: Organizacja procesu psychoterapii, s.134

8-10. Mapa Przestrzeni Życiowej Rodziny

Mostwin, D. (1992). Przestrzeń życiowa rodziny. Warszawa: Wyd. Synapsis

11. Techniki projekcyjne w pracy z rodzinami

podręczniki do wymienionych technik projekcyjnych, Laboratorium Technik Diagnostycznych

Braun - Gałkowska, M. (1991). Metody badania systemu rodzinnego. Lublin: Wyd. KUL

Ryś, M. (2001). Systemy rodzinne. Warszawa: Centrum Metodyczne Pomocy Psychologiczno-Pedagogicznej

12-13. Sesje indywidualne i małżeńskie w trakcie pracy z rodzinami

Namysłowska, I. (1997). Terapia rodzin. Warszawa: Springer PWN

- rozdz. Terapia systemowa z jedną osobą, s 145.

Feldman, L. (1996). Łączenie terapii indywidualnej i rodzinnej. Gdańsk: GWP

Mostwin, D. (1992). Przestrzeń życiowa rodziny. Warszawa: Wyd. Synapsis

- rozdz. 7. I. Sesje indywidualne, s. 110.

14. Metafory w pracy z rodzinami

Barker, P. (1997). Metafory w psychoterapii. Gdańsk: GWP

Rosen, S. (1997). Mój głos podąży za Tobą. Terapeutyczne przypowieści Miltona H. Ericksona. Poznań: Wyd. Zysk i S-ka

Semestr letni:

1. de Barbaro, B. (red.). (1994). Wprowadzenie do systemowego rozumienia rodziny. Kraków: Collegium Medicum UJ.

2. Bradshaw, J. (1994). Zrozumieć rodzinę. Warszawa: Instytut Psychologii Zdrowia i Trzeźwości, PTP.

3. Cierpka A. (2010). Kontakt z rodziną w realiach szkolnych. W: G. Katra, E. Sokołowska, [red.]. Rola i zadania psychologa we współczesnej szkole (s. 163-173). Warszawa: Wolters Kluwer Polska

4. Katra G., Sokołowska E. (2010). Rola i zadania psychologa we współczesnej szkole. Warszawa: Wolters Kluwer Polska

5. Mostwin, D. (1992). Przestrzeń życiowa rodziny. Ekologiczny model terapii rodziny w stanie kryzysu. Warszawa: Synapsis.

5. Namysłowska, I. (1989). Proces terapii rodzin. Nowiny Psychologiczne, 1, 3-30.

6. Namysłowska, I. (1997). Terapia rodzin. Warszawa: Springer PWN.

7. Praszkier, R. (1992). Zmieniać nie zmieniając. Ekologia problemów rodzinnych. Warszawa: WSiP.

8. Satir, V. (2000). Terapia rodziny. Teoria i praktyka. Gdańsk: GWP.

Efekty uczenia się:

Student:

- opisuje funkcjonowanie rodziny, posługując się terminologią teorii systemowej

- formułuje hipotezy odnośnie mechanizmów funkcjonowania systemu rodzinnego

- zna wybrane metody służące diagnozie systemu rodzinnego

- integruje wiedzę na temat systemu rodzinnego pochodzącą z różnych źródeł (techniki diagnostyczne, wywiad środowiskowy, opinie członków rodziny)

- tworzy plan oddziaływań terapeutycznych

- udziela informacji zwrotnej rodzinie (zalecenia)

Postawy.

Student:

- interpretuje zachowania członków rodziny w kategoriach powiązań systemowych

- argumentuje wybór określonych technik diagnozy oraz metod pracy terapeutycznej w danym systemie rodzinnym

- przewiduje możliwe trudności w pracy z rodziną

- ocenia efekty wspierania rozwoju systemu rodzinnego

Umiejętności.

Student:

- analizuje dane zebrane w wyniku zastosowania wybranych technik diagnostycznych

- potrafi zaplanować szczegółowo strukturę spotkania z rodziną

- sporządza szczegółowe zalecenia dla rodziny, mające na celu wsparcie jej naturalnego potencjału rozwojowego

Metody i kryteria oceniania:

kolokwium na koniec semestru zimowego - znajomość pojęć z zakresu teorii systemowej oraz jej zastosowania do opisu mechanizmów funkcjonowania rodziny

praca pisemna na koniec semestru letniego - analiza funkcjonowania rodziny odgrywanej w czasie psychodramy w kategoriach systemowych

Praktyki zawodowe:

brak

Zajęcia w cyklu "Semestr zimowy 2018/19" (zakończony)

Okres: 2018-10-01 - 2019-01-25
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Ćwiczenia, 30 godzin więcej informacji
Koordynatorzy: Grażyna Katra
Prowadzący grup: Anna Cierpka
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Zaliczenie na ocenę
Ćwiczenia - Zaliczenie na ocenę

Zajęcia w cyklu "Semestr zimowy 2019/20" (zakończony)

Okres: 2019-10-01 - 2020-01-27
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Ćwiczenia, 30 godzin więcej informacji
Koordynatorzy: (brak danych)
Prowadzący grup: Anna Cierpka
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Zaliczenie na ocenę
Ćwiczenia - Zaliczenie na ocenę
Opisy przedmiotów w USOS i USOSweb są chronione prawem autorskim.
Właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Warszawski.