Uniwersytet Warszawski - Centralny System UwierzytelnianiaNie jesteś zalogowany | zaloguj się
katalog przedmiotów - pomoc

Tamte czasy-nasze czasy. Proza doby Polski Ludowej czytana dzisiaj. Początek i stabilizacja projektu Wielkiej Zmiany (1945-1965)

Informacje ogólne

Kod przedmiotu: 3001-B9N-LW1 Kod Erasmus / ISCED: (brak danych) / (0232) Literatura i językoznawstwo
Nazwa przedmiotu: Tamte czasy-nasze czasy. Proza doby Polski Ludowej czytana dzisiaj. Początek i stabilizacja projektu Wielkiej Zmiany (1945-1965)
Jednostka: Instytut Literatury Polskiej
Grupy:
Punkty ECTS i inne: 7.00
zobacz reguły punktacji
Język prowadzenia: polski
Rodzaj przedmiotu:

obowiązkowe

Założenia (opisowo):

By uczestniczyć w konwersatorium, należy skończyć studia pierwszego poziomu kształcenia i dysponować wiedzą literaturoznawczą oraz historyczną dotyczącą XX wieku właściwą dla licencjata.


Student powinien zaliczyć przedmioty umożliwiające orientację w problematyce literaturoznawczej, kulturowej i społeczno-politycznej dwudziestowiecznej współczesności.

Tryb prowadzenia:

w sali

Skrócony opis:

Konwersatorium zaplanowane jest na dwa semestry, lecz jego semestralne części stanowią odrębne całości, więc można uczestniczyć w zajęciach podczas jednego semestru lub całego roku w zależności od tego, czy chce się poznać początki kształtowania literackiego obrazu rzeczywistości Polski Ludowej w prozie tamtego czasu aż do momentu stabilizacji projektu zmiany ustrojowej w połowie lat 60.XX wieku, którą Tadeusz Różewicz nazwał ironicznie „naszą małą stabilizacją”, czy też chodzi o zainteresowanie trzema ostatnimi dekadami tego projektu, zakończonego w 1989 roku zmianą ustroju w Polsce, czemu będzie poświęcone konwersatorium w semestrze wiosennym. Głównym celem spotkań konwersatoryjnych jest zmierzenie się z tezą, że tamte czasy, to nasze czasy, tylko „cokolwiek dalej” i bez ich zrozumienia, wyrobienia sobie do nich stosunku, żyjemy z amputowaną częścią świadomości.

Pełny opis:

Konwersatorium zaplanowane jest na dwa semestry, lecz jego semestralne części stanowią odrębne całości, więc można uczestniczyć w zajęciach podczas jednego semestru lub całego roku w zależności od tego, czy chce się poznać początki kształtowania literackiego obrazu rzeczywistości Polski Ludowej w prozie tamtego czasu aż do momentu stabilizacji projektu zmiany ustrojowej w połowie lat 60.XX wieku, którą Tadeusz Różewicz nazwał ironicznie „naszą małą stabilizacją”, czy też chodzi o zainteresowanie trzema ostatnimi dekadami tego projektu, zakończonego w 1989 roku zmianą ustroju w Polsce, czemu będzie poświęcone konwersatorium w semestrze wiosennym. Głównym celem spotkań konwersatoryjnych jest zmierzenie się z tezą, że tamte czasy, to nasze czasy, tylko „cokolwiek dalej” i bez ich zrozumienia, wyrobienia sobie do nich stosunku, żyjemy z amputowaną częścią świadomości.

Dyskusje konwersatoryjne poświęcone będą zarówno analizie wybranych utworów okresu jak i omawianiu nowszych podejść badawczych do prozy uwzględniających m.in. zwrot narratywistyczny w historiografii, studia nad pamięcią zbiorową i jednostkową, politykę historyczną, krytykę postkolonialną i studia postzależnościowe. Przyjrzymy się relacjom pozostawiającym ślady w utworach, a zachodzącym między pamiętaniem, zapominaniem, upamiętnianiem, tłumieniem, wymazywaniem, wykluczaniem, deprecjonowaniem, eksponowaniem, czyli literackim i pozaliterackim praktykom modelującym to, co ma być aktualizowane w świadomości odbiorcy opowieści.

W semestrze zimowym roku 2019/20 skoncentrujemy uwagę na zderzeniu narracji obietnicy, którą operuje dyskurs dominujący ferowany przez powojenną władzę z narracją (jednostkowego i zbiorowego) doświadczenia społeczeństwa ukształtowanego w swej dorosłej części przez II RP i obciążonego przeżyciami niemiecko-radzieckiej okupacji lat 1939-1945. Ta druga narracja dotyczy najczęściej „milczącej większości” i wiedzie „pokątny” żywot na marginesach opowieści, sygnalizowana wielokropkami, bezosobowymi formami czasowników, grą zaimków. Jest równie pasjonująca w uprawianej taktyce jak ta pierwsza – (nie?)skuteczna w swojej strategii.

Literatura:

Szczegółowy terminarz dyskusji nad poszczególnymi utworami oraz bibliografia tekstów pomocniczych zostaną podane na pierwszym spotkaniu konwersatoryjnym.

- Tadeusz Borowski, U nas w Auschwitzu, Proszę państwa do gazu [w:] tegoż, Pożegnanie z Marią

- Jerzy Andrzejewski, Wielki Tydzień

- Wilhelm Mach, Rdza

- Jerzy Andrzejewski, Popiół i diament

- Tadeusz Konwicki, Rojsty

- Stanisław Dygat, Pożegnania

- Witold Gombrowicz, Pornografia

- Czesłąw Miłosz, Zdobycie władzy

- Leopold Buczkowski, Pierwsza świetność

- Kazimierz Brandys, Nim będzie zapomniany, Obrona Grenady [w:] tegoż, Obrona Grenady i inne opowiadania

- Henryk Worcell, (opowiadanie bez tytułu) *** oraz Kapelmistrz Enders [w:] tegoż, Najtrudniejszy język świata, a także: W drodze z Heinzendorfu do Zdarzyc [w:] tegoż, Parafianie

- Maciej Patkowski, Harmonijka

- Ernest Bryll, Ojciec

Efekty uczenia się:

WIEDZA:

Po zaliczeniu konwersatorium student powinien rozumieć:

— specjalistyczną terminologię literaturoznawczą związaną z problematyką omawianą podczas zajęć oraz w stopniu pogłębionym metody naukowe pozwalające na prowadzenie badań nad literaturą XX wieku;

— dynamikę rozwoju procesu historycznoliterackiego;

— a przede wszystkim wpływ dzieł literackich na tożsamość kulturową oraz ich rolę w rozpoznawaniu sytuacji społeczeństwa polskiego w kontekście wydarzeń politycznych i przemian cywilizacyjnych w kraju i Europie pierwszych dekad po II wojnie światowej.

UMIEJĘTNOŚCI:

Po zaliczeniu konwersatorium student powinien umieć:

— sformułować dłuższą spójną wypowiedź naukową

opartą na precyzyjnie sformułowanej wyjściowej tezie i wyrazistych pytaniach badawczych;

— poprawną pod względem metodologicznym;

— popartą zgromadzonym materiałem dowodowym;

— składającą się z argumentów logicznie prowadzących do konkluzji;

— poprawną pod względem językowym, także w zakresie korzystania ze stylu naukowego;

Uczestnicząc w konwersatorium, student zyskuje też umiejętność używania technik komunikacyjno-informacyjnych niezbędnych w warsztacie pracy badawczej literaturoznawcy.

KOMPETENCJE SPOŁECZNE:

Uczestnicząc w konwersatorium student nabywa kompetencji do:

- pracy w grupie;

- zrozumienia skomplikowanych relacji: literatura-polityka, literatura-historia zapisanych w dziele literackim;

- brania odpowiedzialności za trafność przekazywanej wiedzy i kierowania się rzetelnością naukową;

- doceniania różnorodności i wielości opinii .

Metody i kryteria oceniania:

- ocena ciągła (bieżące przygotowanie do zajęć i aktywność) - 25% (udział w ocenie końcowej)

- kontrola obecności - 25% (udział w ocenie końcowej)

- Projekt: przygotowanie wprowadzenia do dyskusji całej grupy w formie indywidualnej problematyzacji zagadnienia lub

2-3osobowego panelu - 50% (udział w ocenie końcowej)

Zajęcia w cyklu "Semestr zimowy 2019/20" (zakończony)

Okres: 2019-10-01 - 2020-01-27
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Konwersatorium, 30 godzin, 15 miejsc więcej informacji
Koordynatorzy: Hanna Gosk, Karol Hryniewicz, Jagoda Wierzejska
Prowadzący grup: Hanna Gosk
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Zaliczenie na ocenę
Konwersatorium - Zaliczenie na ocenę
Skrócony opis:

Konwersatorium zaplanowane jest na dwa semestry, lecz jego semestralne części stanowią odrębne całości, więc można uczestniczyć w zajęciach podczas jednego semestru lub całego roku w zależności od tego, czy chce się poznać początki kształtowania literackiego obrazu rzeczywistości Polski Ludowej w prozie tamtego czasu aż do momentu stabilizacji projektu zmiany ustrojowej w połowie lat 60.XX wieku, którą Tadeusz Różewicz nazwał ironicznie „naszą małą stabilizacją”, czy też chodzi o zainteresowanie trzema ostatnimi dekadami tego projektu, zakończonego w 1989 roku zmianą ustroju w Polsce, czemu będzie poświęcone konwersatorium w semestrze wiosennym. Głównym celem spotkań konwersatoryjnych jest zmierzenie się z tezą, że tamte czasy, to nasze czasy, tylko „cokolwiek dalej” i bez ich zrozumienia, wyrobienia sobie do nich stosunku, żyjemy z amputowaną częścią świadomości.

Pełny opis:

Konwersatorium zaplanowane jest na dwa semestry, lecz jego semestralne części stanowią odrębne całości, więc można uczestniczyć w zajęciach podczas jednego semestru lub całego roku w zależności od tego, czy chce się poznać początki kształtowania literackiego obrazu rzeczywistości Polski Ludowej w prozie tamtego czasu aż do momentu stabilizacji projektu zmiany ustrojowej w połowie lat 60.XX wieku, którą Tadeusz Różewicz nazwał ironicznie „naszą małą stabilizacją”, czy też chodzi o zainteresowanie trzema ostatnimi dekadami tego projektu, zakończonego w 1989 roku zmianą ustroju w Polsce, czemu będzie poświęcone konwersatorium w semestrze wiosennym. Głównym celem spotkań konwersatoryjnych jest zmierzenie się z tezą, że tamte czasy, to nasze czasy, tylko „cokolwiek dalej” i bez ich zrozumienia, wyrobienia sobie do nich stosunku, żyjemy z amputowaną częścią świadomości.

Dyskusje konwersatoryjne poświęcone będą zarówno analizie wybranych utworów okresu jak i omawianiu nowszych podejść badawczych do prozy uwzględniających m.in. zwrot narratywistyczny w historiografii, studia nad pamięcią zbiorową i jednostkową, politykę historyczną, krytykę postkolonialną i studia postzależnościowe. Przyjrzymy się relacjom pozostawiającym ślady w utworach, a zachodzącym między pamiętaniem, zapominaniem, upamiętnianiem, tłumieniem, wymazywaniem, wykluczaniem, deprecjonowaniem, eksponowaniem, czyli literackim i pozaliterackim praktykom modelującym to, co ma być aktualizowane w świadomości odbiorcy opowieści.

W semestrze zimowym roku 2019/20 skoncentrujemy uwagę na zderzeniu narracji obietnicy, którą operuje dyskurs dominujący ferowany przez powojenną władzę z narracją (jednostkowego i zbiorowego) doświadczenia społeczeństwa ukształtowanego w swej dorosłej części przez II RP i obciążonego przeżyciami niemiecko-radzieckiej okupacji lat 1939-1945. Ta druga narracja dotyczy najczęściej „milczącej większości” i wiedzie „pokątny” żywot na marginesach opowieści, sygnalizowana wielokropkami, bezosobowymi formami czasowników, grą zaimków. Jest równie pasjonująca w uprawianej taktyce jak ta pierwsza – (nie?)skuteczna w swojej strategii.

Literatura:

Szczegółowy terminarz dyskusji nad poszczególnymi utworami oraz bibliografia tekstów pomocniczych zostaną podane na pierwszym spotkaniu konwersatoryjnym.

- Tadeusz Borowski, U nas w Auschwitzu, Proszę państwa do gazu [w:] tegoż, Pożegnanie z Marią

- Jerzy Andrzejewski, Wielki Tydzień

- Wilhelm Mach, Rdza

- Jerzy Andrzejewski, Popiół i diament

- Tadeusz Konwicki, Rojsty

- Stanisław Dygat, Pożegnania

- Witold Gombrowicz, Pornografia

- Czesłąw Miłosz, Zdobycie władzy

- Leopold Buczkowski, Pierwsza świetność

- Kazimierz Brandys, Nim będzie zapomniany, Obrona Grenady [w:] tegoż, Obrona Grenady i inne opowiadania

- Henryk Worcell, (opowiadanie bez tytułu) *** oraz Kapelmistrz Enders [w:] tegoż, Najtrudniejszy język świata, a także: W drodze z Heinzendorfu do Zdarzyc [w:] tegoż, Parafianie

- Maciej Patkowski, Harmonijka

- Ernest Bryll, Ojciec

Opisy przedmiotów w USOS i USOSweb są chronione prawem autorskim.
Właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Warszawski.