Uniwersytet Warszawski - Centralny System UwierzytelnianiaNie jesteś zalogowany | zaloguj się
katalog przedmiotów - pomoc

Dyskursy konfliktu i pojednania

Informacje ogólne

Kod przedmiotu: 3201-DKP-OG Kod Erasmus / ISCED: 09.0 / (0231) Języki obce
Nazwa przedmiotu: Dyskursy konfliktu i pojednania
Jednostka: Instytut Lingwistyki Stosowanej
Grupy: Courses in foreign languages
Przedmioty ogólnouniwersyteckie humanistyczne
Przedmioty ogólnouniwersyteckie Instytutu Lingwistyki Stosowanej
Przedmioty ogólnouniwersyteckie na Uniwersytecie Warszawskim
Punkty ECTS i inne: (brak)
zobacz reguły punktacji
Język prowadzenia: angielski
Rodzaj przedmiotu:

ogólnouniwersyteckie

Założenia (opisowo):

podstawowa wiedza z zakresu komunikacji społecznej

Tryb prowadzenia:

w sali

Skrócony opis:

Celem kursu jest omówienie komunikacyjnych sposobów rozwiązywania konfliktu w różnych sferach życia publicznego i prywatnego. Dyskusja obejmuje specyfikę konfliktów interpersonalnych, międzygrupowych, międzynarodowych i historycznych, które powstają w wyniku kulturowo zakorzenionych zachowań dyskryminacyjnych. Przybierają one postać aktów prześladowań, wykorzystywania, czy wykluczenia komunikowanych drogą konfrontacyjnych praktyk językowych, takich jak agresja słowna, kłamstwo, manipulacja, propaganda, czy wymuszanie. Odpowiedzią na nie są alternatywne formy rozwiązywania sporu, do których należy dyskurs mediacji, arbitrażu, upamiętniania, czy terapii, a także inne, demokratyczne sposoby rozwiązywania problemów, takie jak konsultacje społeczne, czy debaty deliberatywne. Powyższe strategie pojednawcze stanowią podstawę konstruktywnego ‘dialogu międzykulturowego’, którego istotą jest przekraczanie barier i budowanie porozumienia dla dobra wspólnego i osobowego zaangażowanych stron.

Pełny opis:

Procesy wzmożonego zbliżania, mieszania się i integracji kultur, jakie możemy obserwować w najważniejszych dziedzinach życia są odpowiedzią na wzrastającą potrzebę ściślejszej współpracy międzyosobowej i międzygrupowej we współczesnym świecie. Odgrywa ona rolę najpewniejszego czynnika zabezpieczającego równowagę w relacjach międzyludzkich i w naturalny sposób przeciwdziała powstawaniu konfliktów. Pomimo wysiłków podejmowanych w kierunku pluralizacji i demokratyzacji przestrzeni społecznej, wspomniane dążenia integracyjne napotykają często na głębokie i wciąż narastające podziały. Językowo objawiają się one jako akty społecznej segregacji, marginalizacji, czy wykluczenia, które w miejsce szacunku i porozumienia wprowadzają chaos komunikacyjny. Staje się on punktem wyjścia dla różnego rodzaju postaw antagonistycznych i dyskryminujących, którym niejednokrotnie towarzyszą formy agresji fizycznej pod postacią walk, wojen czy ataków terrorystycznych. W świetle obserwowanego dysonansu kulturowego i interakcyjnego powstają pytania dotyczące roli językoznawców i lingwistów w proponowaniu odpowiedzi na językowo zapośredniczone działania siłowe. Należą do nich przypadki np. werbalnego wymuszania, manipulacji czy kłamstwa. Skutkują one powstawaniem niechęci, podejrzliwości i polaryzacji zarówno w obszarze życia publicznego jak i prywatnego.

Celem kursu jest przedstawienie możliwości pokonywania tego typu kryzysów komunikacyjnych poprzez śledzenie strategii dyskursywnych, które są w stanie neutralizować nastawienia konfrontacyjne i zapobiegać ich powstawaniu. Czy istnieją alternatywy dla stylów opresyjnych i retoryki wykluczenia w sferze publicznej i prywatnej? Na jakich warunkach i poprzez jakie środki językowe zachowania konfliktowe mogą być zastąpione rzeczowym ‘dialogiem międzykulturowym’? Ma on na celu przekraczanie partykularnych i subiektywnych interesów stron, a także konstruktywne i sprawne wypracowywanie rozwiązań, zażegnywanie konfliktów, osiąganie porozumienia oraz budowanie pojednania. Powyższe zagadnienia wiążą się z problemem odpowiedzialności mówców, jaka spoczywa na nich w procesie świadomego tworzenia dobierania, zarzucania lub modyfikowania lokalnych i globalnych praktyk dyskursywnych. Krytyczne i refleksyjne decyzje o ich wyborze są kluczem do ludzkiego samozrozumienia, samookreślenia i samostanowienia. Są one również podstawą ludzkiej stałości, wyjątkowości i godności jako źródeł postaw etycznych w dzisiejszym świecie.

nakład pracy studenta: 3 ECTS

30h – udział w zajęciach

20h – czytanie wyznaczonej literatury

25h – zadania domowe

15h - przygotowanie projektu semestralnego

Literatura:

Arendt, Hannah. 1998. The Human Condition. Chicago: University of Chicago Press.

Bush, Robert A. Baruch / Joseph P. Folger. 2005. The Promise of Mediation. The Transformative Approach to Conflict. San Francisco: Jossey-Bass.

Cloke, Kenneth. 2001. Mediating Dangerously. The Frontiers of Conflict Resolution. San Francisco: Jossey-Bass.

Ensink, Titus / Christoph Sauer (eds.). 2003. The Art of Commemoration. Fifty Years after the Warsaw Uprising. Amsterdam/Philadelphia: John Benjamins.

Gójska, Agata et al. 2012. Konsultacje społeczne w przestrzeni wielkomiejskiej. Warszawa: Polskie Towarzystwo Socjologiczne.

Grillo, Eric. (ed.). 2005. Power without Domination. Dialogism and the Empowering Property of Communication. Amsterdam/Philadelphia: John Benjamins.

Grimshaw, Allen D. (ed.). 1990. Conflict Talk. Sociolinguistic Investigations of Arguments in Conversations. Cambridge: CUP.

Gutmann, Amy / Dennis Thompson. 1996. Democracy and Disagreement. The Belknap Press of Harvard University Press.

Habermas, Jürgen. 1984. The Theory of Communicative Action. Vol. 1. Reason and the Rationalization of Society. Boston: Beacon Press.

Muntigl, Peter. 2004. Narrative Counselling. Social and Linguistic Processes of Change. Amsterdam/Philadelphia: John Benjamins.

Pawelczyk, Joanna. 2010. Talk as Therapy. Linguistic Investigations in Psychotherapy. Poznań: UAM.

Reykowski, Janusz (ed.) 2007. Konflikt i porozumienie. Psychologiczne podstawy demokracji deliberatywnej. Warszawa: Academica.

Ricoeur, Paul. 1992. Oneself as Another. Chicago and London: University of Chicago Press.

Rogers, Carl. 2002. O stawaniu się osobą. Poglądy terapeuty na psychoterapię. Poznań: Rebis.

Skarżyńska, Krystyna / Urszula Jakubowska / Jacek Wasilewski (eds.). 2007. Konflikty międzygrupowe. Przejawy, źródła i metody rozwiązywania. Warszawa: Academica.

Tanner, Deborah. 1998. The Argument Culture. Moving from Debate to Dialogue. New York: Random House.

Verdoolaege, Annelis. 2008. Reconciliation Discourse. The Case of the Truth and Reconciliation Commission. Amsterdam/Philadelphia: John Benjamins.

Wesołowska, Elżbieta. 2010. Deliberatywne rozwiązywanie konfliktów wartości. Wielość dróg do porozumienia. Olsztyn: Wydawnictwo UWM.

Winslade, John / Gerald Monk. 2000. Narrative Mediation. A New Approach to Conflict Resolution. San Francisco: Jossey-Bass.

Efekty uczenia się:

WIEDZA

Student

- ma pogłębioną wiedzę o związkach językoznawstwa, lingwistycznej analizy dyskursu i semiotyki społecznej z szeroko pojętą humanistyką oraz z naukami społecznymi, w zakresie pozwalającym na integrowanie perspektyw właściwych dla tych dyscyplin naukowych;

- zna zaawansowane metody wypracowane przez językoznawstwo, lingwistyczną analizę dyskursu i semiotykę społeczną, pozwalające problematyzować, analizować i interpretować zjawiska zachodzące w dziedzinie kultury, komunikacji międzyludzkiej i dyskursów społecznych;

- ma rozszerzoną wiedzę o człowieku jako twórcy i uczestniku dyskursów społecznych i kulturowych;

UMIEJĘTNOŚCI

Student

- potrafi wykorzystywać dorobek współczesnego językoznawstwa, lingwistycznej analizy dyskursu i semiotyki społecznej w celu krytycznej analizy i interpretacji wytworów kultury, nurtów intelektualnych i ideowych. Umie rozpoznawać środki, które budują ich znaczenia i oddziaływanie społeczne;

- potrafi poddać analizie złożoną relację między medium a przekazem i wpływ, jaki wywierają wzajemnie na siebie.

KOMPETENCJE

Student

- jest krytycznym i świadomym użytkownikiem języka w przestrzeni społecznej;

- jest kompetentnym i odpowiedzialnym inicjatorem dialogu społecznego w swoim otoczeniu kulturowym.

Metody i kryteria oceniania:

zaliczenie ustne (100% oceny końcowej) oparte na prezentacji projektów semestralnych

Kryterium oceny jest stopień opanowania materiału z zajęć, umiejętność tworzenia własnych wypowiedzi ustnych na wybrany temat naukowy.

Warunkiem przystąpienia do zaliczenia jest uczestnictwo w zajęciach (dopuszczalne 2 nieobecności).

Praktyki zawodowe:

nie dotyczy

Przedmiot nie jest oferowany w żadnym z aktualnych cykli dydaktycznych.
Opisy przedmiotów w USOS i USOSweb są chronione prawem autorskim.
Właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Warszawski.