Uniwersytet Warszawski - Centralny System Uwierzytelniania
Strona główna

Historia literatury rosyjskiej X-XVIII w.

Informacje ogólne

Kod przedmiotu: 3202-S1OHL11e-OG
Kod Erasmus / ISCED: 09.201 Kod klasyfikacyjny przedmiotu składa się z trzech do pięciu cyfr, przy czym trzy pierwsze oznaczają klasyfikację dziedziny wg. Listy kodów dziedzin obowiązującej w programie Socrates/Erasmus, czwarta (dotąd na ogół 0) – ewentualne uszczegółowienie informacji o dyscyplinie, piąta – stopień zaawansowania przedmiotu ustalony na podstawie roku studiów, dla którego przedmiot jest przeznaczony. / (0231) Języki obce Kod ISCED - Międzynarodowa Standardowa Klasyfikacja Kształcenia (International Standard Classification of Education) została opracowana przez UNESCO.
Nazwa przedmiotu: Historia literatury rosyjskiej X-XVIII w.
Jednostka: Katedra Rusycystyki
Grupy: Przedmioty ogólnouniwersyteckie humanistyczne
Przedmioty ogólnouniwersyteckie Katedry Rusycystyki
Przedmioty ogólnouniwersyteckie na Uniwersytecie Warszawskim
Punkty ECTS i inne: 4.00 (zmienne w czasie) Podstawowe informacje o zasadach przyporządkowania punktów ECTS:
  • roczny wymiar godzinowy nakładu pracy studenta konieczny do osiągnięcia zakładanych efektów uczenia się dla danego etapu studiów wynosi 1500-1800 h, co odpowiada 60 ECTS;
  • tygodniowy wymiar godzinowy nakładu pracy studenta wynosi 45 h;
  • 1 punkt ECTS odpowiada 25-30 godzinom pracy studenta potrzebnej do osiągnięcia zakładanych efektów uczenia się;
  • tygodniowy nakład pracy studenta konieczny do osiągnięcia zakładanych efektów uczenia się pozwala uzyskać 1,5 ECTS;
  • nakład pracy potrzebny do zaliczenia przedmiotu, któremu przypisano 3 ECTS, stanowi 10% semestralnego obciążenia studenta.

zobacz reguły punktacji
Język prowadzenia: polski
Rodzaj przedmiotu:

ogólnouniwersyteckie

Założenia (opisowo):

Podstawowa wiedza z zakresu nauk humanistycznych.


Wykład ma za zadanie przedstawienie - w porządku chronologiczno-problemowym - podstawowych zjawisk z zakresu folkloru oraz dziejów literatury staroruskiej i literatury XVIII wieku.


Skrócony opis:

Celem jest prezentacja podstawowych – najbardziej reprezentatywnych − zjawisk z zakresu folkloru oraz dziejów literatury staroruskiej i literatury XVIII wieku. Materiał jest prezentowany w układzie chronologiczno-problemowym.

Pełny opis:

1. Zagadnienia ogólne. Prawidłowości procesu historycznoliterackiego. Periodyzacja literatury rosyjskiej.

2. Folklor. Cechy twórczości. Gatunki. Narodziny zainteresowań folklorystycznych w Rosji. Ukształtowanie się i rozwój folklorystyki jako nauki.

3. Literatura staroruska.

A. Piśmiennictwo Rusi Kijowskiej. Tło historyczne i kulturowe. Literatura przekładowa. Literatura hagiograficzna. Kaznodziejstwo. Apokryfy. Latopisy. Słowo o wyprawie Igora.

B. Piśmiennictwo Rusi Północno-Wschodniej. Tło historyczne. Piśmiennictwo okresu rozbicia feudalnego i niewoli tatarskiej. Piśmiennictwo okresu powstawania państwa moskiewskiego.

C. Piśmiennictwo Rusi Moskiewskiej. Tło historyczne i kulturowe. Piśmiennictwo czasów Iwana Groźnego. Piśmiennictwo czasów zamętu. Opowieści pierwszej połowy XVII wieku. Staroruska tradycja kulturowa a nowe prądy umysłowe w XVII wieku. Rozłam w Rosyjskiej Cerkwi Prawosławnej i pisarstwo staroobrzędowców (protopop Awwakum i jego Żywot). Opowieści plebejskie. Symeon Połocki i poezja sylabiczna. Problem baroku.

4. Literatura XVIII wieku.

A. Przemiany czasów Piotra I. Publicystyka. Opowieści czasów Piotra I. Liryka. Dramaturgia i teatr. Twórczość Teofana Prokopowicza.

B. Klasycyzm. a) Założenia teoretyczne. Wpływ literatury zachodnioeuropejskiej. Struktura gatunkowa (satyra, oda, tragedia, komedia, poemat heroiczny i heroikomiczny, bajka). Preferencje tematyczne. Reforma wiersza. b) Twórczość Antiocha Kantemira, Wasilija Trediakowskiego, Michaiła Łomonosowa i Aleksandera Sumarokowa. Nikołaj Nowikow i czasopiśmiennictwo satyryczne. Twórczość Denisa Fonwizina. Twórczość Michaiła Chieraskowa, Wasilija Majkowa i Ippolita Bogdanowicza. Poezja Gawriiła Dierżawina.

C. Sentymentalizm. Założenia teoretyczne. Wpływ literatury zachodnioeuropejskiej. Periodyzacja. Preferencje tematyczne. Rozwój gatunków prozatorskich. Rozwój czasopiśmiennictwa. Twórczość Nikołaja Karamzina oraz pisarzy z jego kręgu. Twórczość Aleksandra Radiszczewa. Poezja Iwana Dmitrijewa.

5. Literatura schyłku XVIII i początku XIX wieku – między Oświeceniem a romantyzmem. Problem preromantyzmu. Oddziaływanie literatury zachodnioeuropejskiej. Instytucjonalizowanie się życia literackiego. Dyskusje literackie. Czasopiśmiennictwo. Proza, poezja i dramat początku XIX wieku.

Literatura:

1. Literatura rosyjska, red. M. Jakóbiec, t. 1, Warszawa 1970 / Literatura rosyjska w zarysie, red. Z. Barański i A. Semczuk, Warszawa 1975 (lub inne wydanie).

2. N.K. Gudzij, Istoriâ drevnej russkoj literatury, Moskva 2002 (lub inne wydanie) / V.V. Kuskov, Istoriâ drevnerusskoj literatury, Moskva 1998 (lub inne wydanie) / U. Wójcicka, Siedem wieków literatury dawnej Rusi, Bydgoszcz 1994.

3. Literatura drevnej Rusi. Biobibliografičeskij slovar’, red. O.V. Tvorogov, Moskva 1996.

4. G.A. Gukovskij, Russkaâ literatura XVIII veka, Moskva 1999 / I. Klejn, Russkaâ literatura v XVIII veke, Moskva 2010 / U. Wójcicka, Literatura rosyjska XVIII wieku z elementami historii i kultury Rosji, Bydgoszcz 2008.

5. Russkie pisateli. XVIII vek. Biobibliografičeskij slovar’, sostav. S.A. Džanumov, Moskva 2002.

6. Hrestomatiâ po drevnej russkoj literature, sostav. N.K. Gudzij, Moskva 2002 (lub inne wydania) / Literatura staroruska: wiek XI-XVII. Antologia: teksty, oprac. W. Jakubowski i R. Łużny, Warszawa 1975.

7. W. Skrunda, Literatura rosyjska XVIII wieku. Antologia, Warszawa 1986.

8. R. Łużny, Rosyjska literatura ludowa, Warszawa 1977.

9. W. Jakubowski, R. Łużny, Literatura staroruska. Antologia, Warszawa 1971.

Lektury

1. Powieść minionych lat, tłum. W. Jakubowski, w: Literatura staroruska. Wiek XI-XVII. Antologia, oprac. W. Jakubowski, R. Łużny, Warszawa 1971 (2 fragm.).

2. Słowo o wyprawie Igora, tłum. A. Obrębska-Jabłońska, Z. Fedecki, w: Literatura staroruska…, Warszawa 1971.

3. Zadońszczyzna (Słowo Sofoniusza z Riazania), tłum. R. Łużny, w: Literatura staroruska…, Warszawa 1971.

4. Afanasij Nikitin, Wędrówka za trzy morza, tłum. H. Willman-Grabowska, Wrocław 1952 (2 fragm.).

5. Żywot protopopa Awwakuma przez niego samego nakreślony…, tłum. W. Jakubowski, Wrocław etc. 1972.

6. Symeon Połocki, 4 strony świata, Na leniwca lub Na pijanice, Nobilitas rara (wiersze w języku polskim), w: S. Polockij, Virši, Minsk 1990.

7. Symeon Połocki, Żywot każdego to para, tłum. T. Chróścielewski, w: Poezja rosyjska. Antologia, t. 1 (Do 1917 r.), red. W. Kiwilsza, Łódź 1987.

8. (B.p.), Historyja o Frole Skobiejewie, w: Antologia dawnej noweli rosyjskiej, red. W. Śliwowski, Warszawa 1978.

9. (B.p.), *** („Ach gorzki świecie nieszczęsnej młodości!”), tłum. T. Chróścielewski, w: Poezja rosyjska…, t. 1, Łódź 1987.

10. T. Prokopowicz, Płacze pastuszek…, tłum. T. Chróścielewski, w: Poezja rosyjska…, t. 1, Łódź 1987.

11. A. Kantemir, Satyra na oszczerców nauk. Do rozumu własnego, tłum. B. Zadura, „Literatura na świecie” 1991, nr 5.

12. A. Kantemir, Z Anakreonta („O sobie…”), tłum. E. Karpuk, w: Poezja rosyjska…, t. 1, Łódź 1987.

13. M. Łomonosow, Rzecz o pożytku szkła, Rozważania o cechach wierszopisa, Hymn do brody, tłum. W. Słobodnik, w: M. Łomonosow, Pisma filozoficzne, t. 2, oprac. I. Złotowski, Warszawa 1956.

14.M. Łomonosow, Wieczorne rozmyślania o wszechmocy Bożej na czas wielkiej zorzy polarnej, tłum. E. Karpuk, w: Poezja rosyjska…, t. 1, Łódź 1987.

15. A. Sumarokow, Epistoła o rymotwórstwie (fragmenty), tłum. T. Chróścielewski, w: Poezja rosyjska…, t. 1, Łódź 1987.

16. A. Sumarokow, Dymitr Samozwaniec, Wilno 1821 (fragm.).

17. D. Fonwizin, Synalek szlachecki, tłum. J. Wyszomirski, w: Antologia dramatu rosyjskiego, t. 1, red. M. Mazur, Warszawa 1952.

18. G. Dierżawin, Bóg. Oda, tłum. I. Szydłowski, Włodarzom i sędziom, tłum. E. Karpuk, Dziękczynienie do Felicy, tłum. M. Leśniewska, w: Poezja rosyjska…, t. 1, Łódź 1987.

19. A. Radiszczew, Podróż z Petersburga do Moskwy, tłum. S. Pollak, Wrocław 1954.

20. N. Karamzin, Biedna Liza (pw).

21. N. Karamzin, Listy ruskiego wojażera, tłum. I. Buyson, cz. 1, Wilno 1802 (fragm.).

22. N. Karamzin, Jesień, tłum. R. Gorzelski, w: Poezja rosyjska…, t. 1, Łódź 1987.

23. N. Karamzin, Wyspa Bornholm, tłum. R. Śliwowski, w: Antologia dawnej…, Warszawa 1978.

24. I. Dmitrijew, Naszemu stuleciu, tłum. T. Chróścielewski, w: Poezja rosyjska…, t. 1, Łódź 1987.

25. W. Żukowski, Świetlana, tłum. A.E. Odyniec, w: M. Makaruk, Antoni Edward Odyniec – romantyk w zwierciadle biedermeieru, Warszawa 2012 (aneks).

26. W. Żukowski, Śpiewak, tłum. S. Kapliński, w: Poezja rosyjska…, t. 1, Łódź 1987.

27. I. Kryłow, Bajki, oprac. B. Galster, Warszawa 1989 (4 bajki; tłumacze różni).

Efekty uczenia się:

Wiedza:

− student ma uporządkowaną wiedzę szczegółową o dziejach literatury rosyjskiej X-XVIII wieku (okresy, tendencje, kierunki literackie; poszczególne dzieła literackie, twórczość poszczególnych pisarzy; problemy; gatunki),

− student ma podstawową wiedzę na temat słownej twórczości ludowej,

− student zna podstawową terminologię literaturoznawczą,

− student zna treść lektur,

− student wymienia wybranych polskich, rosyjskich i zachodnioeuropejskich badaczy literatury staroruskiej oraz literatury XVIII wieku i powołuje się na ich prace.

Umiejętności:

− student dokonuje periodyzacji literatury rosyjskiej X-XVIII wieku oraz w sposób szczegółowy charakteryzuje poszczególne okresy i kierunki literackie,

− student charakteryzuje dzieła literackie reprezentatywne dla poszczególnych epok i kierunków literackich oraz umieszcza je w szerszym kontekście historycznym oraz kulturowym i literackim,

− student stosuje podstawową terminologię literaturoznawczą,

− student posiada podstawowe umiejętności badawcze w zakresie analizy i interpretacji dzieła literackiego,

− student rozpoznaje wybrane cytaty z dzieł literackich X-XVIII wieku,

− student posiada umiejętność systematycznej pracy.

Kompetencje społeczne:

− student ma świadomość roli i znaczenia oraz swoistości piśmiennictwa epok dawnych,

− student ma świadomość współodpowiedzialności za zachowanie europejskiego dziedzictwa kulturowego różnych epok,

− student ma potrzebę rozwijania własnych zainteresowań czytelniczych oraz świadomość współodpowiedzialności za rozwój czytelnictwa.

Metody i kryteria oceniania:

1 ECTS (30 godz.) - wykład

3 ECTS (90 godz.) - praca własna studenta (50% - lektura, 50% - przygotowanie do egzaminu)

Egzamin pisemny

Pytania: 17:

1-15 - test abc

16-17 - pytania otwarte

Liczna punktów maksymalna: 21:

1-15 - 15 x 1 p. (15 p.)

16-17 - 2 x 3 p. (6 p.)

Punkty i oceny:

3,0 (dst) - 14,5-16 p.

3,5 (dst+) - 16,5-17 p.

4,0 (db) - 17,5-18 p.

4,5 (db+) - 18,5-19 p.

5,0 (bdb) - 19,5-21 p.

5! - bezbłędna odpowiedź na wszystkie pytania (maksymalna liczba punktów: 21) oraz odwołanie się do wiedzy spoza programu nauczania (16-17 - 0,5 + 0,5 p.)

Student ma prawo do 2 nieusprawiedliwionych nieobecności, każda następna wymaga złożenia usprawiedliwienia. O uznaniu nieobecności decyduje wykładowca. Przekroczenie nieobecności usprawiedliwionych i nieusprawiedliwionych na 50% zajęć może być podstawą do niezaliczenia przedmiotu. Warunki zaliczenia przedmiotu w terminie poprawkowym są takie same jak w terminie I.

W przypadku braku możliwości prowadzenia zajęć w formie stacjonarnej zajęcia będą odbywać się przy użyciu narzędzi komunikacji na odległość, najprawdopodobniej Google Meet oraz innych zalecanych przez UW.

Praktyki zawodowe:

nie dotyczy

Zajęcia w cyklu "Semestr zimowy 2023/24" (zakończony)

Okres: 2023-10-01 - 2024-01-28
Wybrany podział planu:
Przejdź do planu
Typ zajęć:
Wykład, 30 godzin, 10 miejsc więcej informacji
Koordynatorzy: Magdalena Dąbrowska
Prowadzący grup: Magdalena Dąbrowska
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Egzamin
Wykład - Egzamin
Skrócony opis:

Jak w części "Podstawowe informacje o przedmiocie (niezależne od cyklu)".

Pełny opis:

Jak w części "Podstawowe informacje o przedmiocie (niezależne od cyklu)".

Literatura:

Jak w części "Podstawowe informacje o przedmiocie (niezależne od cyklu)".

Zajęcia w cyklu "Semestr zimowy 2024/25" (jeszcze nie rozpoczęty)

Okres: 2024-10-01 - 2025-01-26
Wybrany podział planu:
Przejdź do planu
Typ zajęć:
Wykład, 30 godzin, 10 miejsc więcej informacji
Koordynatorzy: Magdalena Dąbrowska
Prowadzący grup: Magdalena Dąbrowska
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Egzamin
Wykład - Egzamin
Skrócony opis:

Jak w części "Podstawowe informacje o przedmiocie (niezależne od cyklu)".

Pełny opis:

Jak w części "Podstawowe informacje o przedmiocie (niezależne od cyklu)".

Literatura:

Jak w części "Podstawowe informacje o przedmiocie (niezależne od cyklu)".

Opisy przedmiotów w USOS i USOSweb są chronione prawem autorskim.
Właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Warszawski.
Krakowskie Przedmieście 26/28
00-927 Warszawa
tel: +48 22 55 20 000 https://uw.edu.pl/
kontakt deklaracja dostępności USOSweb 7.0.3.0 (2024-03-22)