Uniwersytet Warszawski - Centralny System UwierzytelnianiaNie jesteś zalogowany | zaloguj się
katalog przedmiotów - pomoc

Współczesne teorie antropologiczne I

Informacje ogólne

Kod przedmiotu: 3402-00WTAZW-OG Kod Erasmus / ISCED: 14.2 / (0314) Socjologia i kulturoznawstwo
Nazwa przedmiotu: Współczesne teorie antropologiczne I
Jednostka: Instytut Stosowanych Nauk Społecznych
Grupy: Przedmioty ogólnouniwersyteckie Instytutu Stosowanych Nauk Społecznych
Przedmioty ogólnouniwersyteckie na Uniwersytecie Warszawskim
Przedmioty ogólnouniwersyteckie społeczne
Strona przedmiotu: http://www.isns.uw.edu.pl/
Punkty ECTS i inne: 3.00
zobacz reguły punktacji
Język prowadzenia: polski
Rodzaj przedmiotu:

obowiązkowe
ogólnouniwersyteckie

Założenia (opisowo):

Zakładam, że Uczestnicy wykładu interesują się problematyką kultury, w szczególności współczesnej. Wykład może pomóc zrozumieć bardziej specjalistyczne zajęcia np. poświęcone kulturze miejskiej, kulturze ludowej czy subkuturom. Teoria stanowi też fundament specjalizacji z zakresu antropologii współczesności, a przyczyniać się ma do rozumienia podobieństw i różnic pomiędzy np. socjologią kultury, psychologią kultury, filozofią kultury i antropologią kultury.

Bardzo ułatwia prowadzenie wykładu gdy PT Uczestnicy posiadają już wstępną wiedzę z zakresu nauk o kulturze.

Tryb prowadzenia:

w sali

Skrócony opis:

Wykład jest zorganizowany jako typowy, chociaż zdecydowanie autorski - "przewodnik po teorii". Kontynuacją i przedłużeniem problematyki są Teorie antropologiczne II. Podczas wykładu omawiane są klasyczne teorie antropologii współczesnej: strukturalizm, nurty semiotyczne (w tym w szczególności dorobek Umberto Eco i Szkoły Tatruskiej, antropologia interpretatywna.

Pełny opis:

Celem wykładu jest przekazanie wiedzy dotyczącej współczesnych teorii antropologicznych i ich korzeni. Wykład jest oparty na założeniu, iż Uczestnicy mają podstawową wiedzę dotyczącą klasycznych teorii antropologicznych (od odkrywców, konkwistadorów, kupców i misjonarzy przez pierwsze szkoły ewolucjonizm, dyfuzjonizm i funkcjonalizm) oraz przybliżone pojęcie o tym czym jest antropologia jako nauka. Dlatego zaczynam od strukturalizmu, z którego, w związku z którym (lub w opozycji do którego), rozwijają się współczesne teorie antropologiczne. Dużo uwagi poświęcam także tzw. paradygmatowi semiotycznemu w badaniach kultury, bowiem bez podstaw trudno wiedzieć co się mówi, kiedy zaczyna się dywagować o symbolach, znaczeniach, interpretacji, itp. Wykład kończy się na przedstawieniu kategorii teoretycznych Clifforda Geertza oraz przeglądem koncepcji teoretycznych w polskiej nauce o kulturze. Wykład jest bogato ilustrowany przykładami zastosowania poznawanych pojęć i koncepcji w praktyce badawczej i ich wiązania z metodologią badań. Podczas wykładu możliwe jest zadawanie pytań i dzielenie się wątpliwościami przez PT Słuchaczy.

Literatura:

1) C. Lévi-Strauss, Antropologia Strukturalna, Warszawa 1970, Wstęp i przedmowa, ss. 5-52. 2) R. Jakobson, W poszukiwaniu istoty języka, t.I, Warszawa 1989, ss.51-74. 3) C. Lévi-Strauss, Antropologia Strukturalna, Warszawa 1970, roz. Czy istnieją organizacje dualistyczne, ss. 201-235. 4) C. Lévi-Strauss, Myśl nieoswojona, Warszawa 1969, ss. 5-55; 405-407; roz.: Wiedza konkretu; Dodatek (o dzikim bratku). 5) E. Leach., A. Greimas, Rytuał i narracja, Warszawa 1989, wstęp + tekst Leacha. 6) P. Bogatyriew, Funkcje stroju ludowego na obszarze morawskosłowackim, (w:) tegoż, Semiotyka kultury, Warszawa 1979. 7) W. Propp, Bajki magiczne, (w:) tegoż, Nie tylko bajka, Warszawa 2000. 8) J.Łotman, B. Uspieński, O semiotycznym mechanizmie kultury, w: S. Żółkiewski (red.), Semiotyka kultury, Warszawa 1977, ss. 147-170. 9) J. Łotman, Kultura i eksplozja, Warszawa 1999. 10) U. Eco, Nieobecna struktura, Warszawa 1996, rozdział: kody wzrokowe 123-159; 11) 13) C. Geertz, Pokaz slajdów, (w:) tegoż, Dzieło i życia, Warszawa 2000. 14) A. Kłoskowska, Rozumienie kultury, (w:) tejże Kultura masowa.Krytyka i obrona, Warszawa 1980, lub wcześniejsze wydanie. 15) J. Kmita, rozdział Kultura symboliczna, (w:) tegoż, O kulturze symbolicznej, Warszawa 1982. 16) S. Pietraszko, O sferze aksjosemiotycznej (w:) A. Siciński (red.) Problemy teoretyczne i metodologiczne badań stylu życia, Warszawa 1980. 17) O. Werner, Wiedza ludowa niekoniecznie rozmyta, (w:) M. Buchowski, W. Burszta (red.), Amerykańska antropologia kognitywna,Warszawa 1993.

Efekty uczenia się:

Efektem wysłuchania wykładu i zapoznania się z lekturami do egzaminu ma być znajomość podstawowych koncepcji teoretycznych i charakterystycznych dla nich pojęć, umożliwiająca swobodne dalsze studiowanie współczesnych teorii antropologicznych i rozumienie dyskursu antropologicznego, a także umiejętność poprawnego stosowania poznanych pojęć do celów badawczych oraz w zastosowaniach praktycznych.

Metody i kryteria oceniania:

Przedmiot kończy się egzaminem ustnym. Podczas egzaminu obowiązuje Państwa zarówno materiał wykładowy, jak i znajomość podanego zestawu lektur. Oceniane są: stopień przyswojenia materiału, umiejętność odnoszenia poznanych pojęć do rzeczywistości kulturalnej (podawanie przykładów interpretacji zjawisk i praktyk kulturalnych) oraz umiejętność krytycznej oceny danego pojęcia lub teorii. Dodatkowym extra ocenianym walorem jest umiejętność twórczego, niebanalnego myślenia teoretycznego.

Praktyki zawodowe:

Nie przewiduje się praktyk obligatoryjnych dla tego przedmiotu. Istnieje możliwość włączania się Studentów do prac nad Wieloźródłowym Słownikiem Kultury oraz do realizacji projektów badawczych w zespołach naukowo-badawczych Katedry Metod Badania Kultury i w Fundacji Obserwatorium Żywej Kultury - Sieć Badawcza. Realizacja takich zajęć dodatkowych umożliwia sprawdzenie w praktyce zdobytej podczas wykładu wiedzy.

Zajęcia w cyklu "Semestr zimowy 2020/21" (w trakcie)

Okres: 2020-10-01 - 2021-01-31
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Wykład, 30 godzin, 8 miejsc więcej informacji
Koordynatorzy: Barbara Fatyga, Bogna Kietlińska
Prowadzący grup: Barbara Fatyga
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Egzamin
Wykład - Egzamin
Opisy przedmiotów w USOS i USOSweb są chronione prawem autorskim.
Właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Warszawski.