Uniwersytet Warszawski - Centralny System UwierzytelnianiaNie jesteś zalogowany | zaloguj się
katalog przedmiotów - pomoc

Europa - dzieje cywilizacji

Informacje ogólne

Kod przedmiotu: 4003-115-k-edc Kod Erasmus / ISCED: 08.3 / (brak danych)
Nazwa przedmiotu: Europa - dzieje cywilizacji
Jednostka: Centrum Europejskie
Grupy: Przedmioty z II roku dla studentów rozpoczynających nauke w roku 2017/2018
Punkty ECTS i inne: 3.00
zobacz reguły punktacji
Język prowadzenia: polski
Rodzaj przedmiotu:

fakultatywne

Tryb prowadzenia:

w sali

Skrócony opis:

Celem konwersatorium jest rozwinięcie i uszczegółowienie wybranych zagadnień z dziejów cywilizacji europejskiej ze szczególnym uwzględnieniem kwestii europejskiego dziedzictwa kulturowego.

Omawiane będą zarówno te elementy kultury, które budują spójność kulturową Europy jak i te, które często rozwijając się na marginesie lub w opozycji do wiodących nurtów kultury europejskiej, stanowią o jej różnorodności.

Pełny opis:

Celem konwersatorium jest rozwinięcie i uszczegółowienie wybranych zagadnień z dziejów cywilizacji europejskiej ze szczególnym uwzględnieniem kwestii europejskiego dziedzictwa kulturowego.

Omawiane będą zarówno te elementy kultury, które budują spójność kulturową Europy jak i te, które często rozwijając się na marginesie lub w opozycji do wiodących nurtów kultury europejskiej, stanowią o jej różnorodności.

Przedmiotem wielowątkowej analizy jest historia europejskiej kultury artystycznej. W ramach konwersatorium poruszana jest także problematyka polskiego wkładu do wspólnego europejskiego dziedzictwa kulturowego. Zajęcia poświęcone są również zagadnieniom ideologizacji kultury europejskiej, ze szczególnym uwzględnieniem wpływu ideologii totalitarnych na kulturę europejską w XX wieku. Analizie poddane są także wybrane aspekty współczesnych przemian w kulturze europejskiej (np. wpływ globalizacji i rozwój kultury masowej, zagadnienia wielokulturowości i kultury mniejszości, ewolucja znaczenia wspólnego dziedzictwa kulturowego).

W ramach konwersatorium słuchacze poznają i szczegółowo omawiają wybraną literaturę przedmiotu. W zajęciach wykorzystywany jest bogaty materiał ikonograficzny i źródłowy: dzieła architektoniczne, malarskie, rzemiosło artystyczne, dzieła muzyczne i filmowe, także kroniki i filmy dokumentalne, literatura piękna i literatura popularna, pamiętniki, epistolografia i prasa codzienna.

W miarę możliwości nawiązanie do aktualnego życia kulturalnego – wystawy, premiery teatralne i filmowe, spotkanie z twórcami.

Studenci w ramach zajęć będą brali udział w projekcie CURRICULA, który dotyczy badania publiczności spektakli Teatru Polskiego w Warszawie. W ramach badania planowane jest przeprowadzenie ankiety na temat 7 (4 na dużej scenie, 3 na scenie kameralnej) przedstawień tego teatru. Każdy student będzie brał udział w ankietowaniu publiczności 2 przedstawień (ich terminy zostaną przedstawione na początku zajęć). Zainteresowane osoby będą mogły wziąć udział w badaniu rozszerzonym, które będzie zaliczać praktyki zawodowe.

Nakład pracy studenta:

konwersatorium - 30 h

przygotowanie do konwersatorium i kolokwium - 30 h

razem - 60 h

Literatura:

K. Pomian, Niższe? Wyższe? Równe? Cywilizacja europejska wobec innych, w: Przegląd Historyczny, 2005, zeszyt 5, s. 391-401

Cywilizacja europejska. Wykłady i eseje, red. M. Koźmiński, Warszawa 2004. (wybór) N. Davies, Idea Europy, [w:] Europa. Między Wschodem a Zachodem, Kraków 2008, s. 15-32

N. Davies, Wątek islamski w historii Europy, [w:] Europa. Między Wschodem a Zachodem, Kraków 2008, s. 245-284

H. Krajewska, Światowa Lista UNESCO. Polski wkład do światowego dziedzictwa, [w:] Wkład osiągnięć polskiej nauki i techniki do dziedzictwa światowego, Kraków-Warszawa 2009, s. 365-373

P. Rietbergen, Europa. Dzieje kultury, Warszawa 2001, s. 185-230

Historia Europy, red J. Carpentier, Warszawa 1994. (fragmenty)

G. Duby, Czasy katedr. Sztuka i społeczeństwo 980-1420, Warszawa 1986 (fragmenty)

Sztuka romańska, Architektura- Rzeźba- Malarstwo, red. R. Toman, Konemann 2000

Gotyk. Architektura- Rzeźba- Malarstwo, red. R. Toman, Konemann 2000

B. Dąb-Kalinowska, Ziemia-Piekło-Raj czyli jak czytać obrazy religijne, Warszawa 1994 (fragmenty)

F.Gioia Lamzi, Jak rozpoznać świętych i patronów w sztuce i obrzędach ludowych, Kielce 2004

K. Pomian, Europa i jej narody, wyd. II poszerzone, Gdańsk 2004, s. 72-92

T. Chrzanowski, Portret staropolski, Warszawa 1995

K. Bockenheim, Dworek, kontusz, karabela, Wrocław 2004

J. Tazbir, Kultura szlachecka w Polsce, Poznań 2002 (fragmenty)

P. Krakowski, Nacjonalizm i sztuka patriotyczna [w:] Nacjonalizm w sztuce i historii sztuki 1789-1950, Warszawa 1998

M. Omilanowska, Nacjonalizm a style narodowe w architekturze europejskiej XIX i początku XX wieku, [w:] Nacjonalizm w sztuce i historii sztuki 1789-1950, Warszawa 1998

M. Howard, Impresjonizm, Warszawa 2004 (fragmenty)

J. Jedlicki, Jakiej cywilizacji Polacy potrzebują? Warszawa 1988 (fragmenty)

Między Polską a światem. Od średniowiecza po lata II Wojny Światowej, red. M. Morka, P. Paszkiewicz, Warszawa 1993 (wybór)

J. Płażewski, Historia filmu 1895-2005, Książka i Wiedza, Warszawa 2005

M. Porębski, Granica współczesności, Warszawa 1989

A.Turowski, Budowniczowie świata, Kraków 2000 (fragmenty)

D. Jurkiewicz-Eckert, Międzynarodowa Kolekcja Sztuki Nowoczesnej Muzeum Sztuki w Łodzi i jej znaczenie dla dziedzictwa kulturowego Europy, "Studia Europejskie", nr. 4/2006

W. Baraniewski, Sztuka a reżimy totalitarne, w: Sztuka świata, Arkady, T.9, Warszawa 1996

L.H. Nicholas, Grabież Europy, Poznań 2014 (fragmenty)

H.G. Gadamer, Dziedzictwo Europy, Wyd. Spacja, Warszawa 1992

P. Krakowski, Sztuka Trzeciej Rzeszy, Kraków 1994 (fragmenty)

A. Hernandez, Frankizm i sztuki piękne [w:] Nacjonalizm w sztuce i historii sztuki 1789-1950, Warszawa 1998

W. Włodarczyk, Socrealizm. Sztuka polska w latach 1950-1954, Kraków 1986 (fragmenty)

P. Zwierzchowski, Zapomniani bohaterowie: o bohaterach filmowych polskiego socrealizmu, Warszawa 2000

Słownik sztuki XX wieku, Warszawa 1998 (wybrane hasła)

B. Schaeffer, Dzieje muzyki, Warszawa 1983 (fragmenty)

Efekty uczenia się:

Po ukończeniu zajęć student

- zna i umie zastosować podstawowe pojęcia z zakresu architektury i ikonografii średniowiecznej

- potrafi wskazać i scharakteryzować zjawiska "długiego trwania" w historii kultury europejskiej

- potrafi na przykładach zobrazować zagadnienie różnorodności kultury europejskiej

- potrafi zidentyfikować elementy wspólnego europejskiego dziedzictwa europejskiego

- potrafi osadzić zjawiska w historii kultury europejskiej w szerokim kontekście politycznym i społecznym.

Metody i kryteria oceniania:

Warunki zaliczenia:

Obecność na zajęciach (max.! 2 nieobecności), aktywność na zajęciach z wykorzystaniem zadanej literatury. Pisemne kolokwium. Na ocenę końcową składa się wynik kolokwium + dodatkowe punkty zdobywane w trakcie zajęć.

Zajęcia w cyklu "Semestr zimowy 2018/19" (zakończony)

Okres: 2018-10-01 - 2019-01-25
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Konwersatorium, 30 godzin, 20 miejsc więcej informacji
Koordynatorzy: Mirella Kurkowska
Prowadzący grup: Mirella Kurkowska
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Zaliczenie na ocenę
Konwersatorium - Zaliczenie na ocenę
Rodzaj przedmiotu:

obowiązkowe

Tryb prowadzenia:

w sali

Skrócony opis:

Tytuł bieżącego cyklu: Europa - dzieje cywilizacji w kinie.

Podstawę do refleksji nad tym, w jaki sposób film kształtuje wiedzę społeczeństwa o Europie i dziejach jej cywilizacji stanowić będą filmy fabularne, dokumentalne, oraz animowane powstałe w różnych krajach w ciągu ostatniego stulecia. Tematyka zajęć obejmie różnorodne zagadnienia z przeszłości i teraźniejszości z uwzględnieniem problematyki politycznej, społecznej (w tym też obyczajowej), gospodarczej. W wyborze zagadnień główne kryterium stanowić będzie znaczenie poszczególnych zjawisk w kształtowaniu rzeczywistości, która nas otacza, jak również w powstawaniu stereotypów i opinii deformujących jej obraz. Konfrontacja przekazu filmowego z wynikami najnowszych badań naukowych posłuży także do refleksji nad specyfiką dziejów i cywilizacji kontynentu, jak również do poznania wybranych aspektów historii filmu i problematyki filmoznawczej.

Pełny opis:

Tytuł bieżącego cyklu: Europa - dzieje cywilizacji w kinie.

We współczesnym świecie nazywanym często „cywilizacją obrazkową” film odgrywa ogromną rolę w kształtowaniu wiedzy społeczeństwa o teraźniejszości i przeszłości. Jednocześnie umiejętność odbioru często ogranicza się do bezrefleksyjnie traktowanej warstwy fabularnej i estetyczno-rozrywkowej. Jak stwierdza Jerzy Płażewski „analfabetyzm filmowy jest daleko powszechniejszy od alfabetyzmu tout court, choć trudniej go dostrzec. Nie przejawia się bowiem w zaniechaniu konsumpcji. Raczej przeciwnie – w konsumpcji nadmiernej i bezkrytycznej. Konwersatorium ma uczyć umiejętności krytycznej analizy różnorodnych gatunków produkcji filmowych pod kątem wiedzy o świecie. Tematyka zajęć obejmie wybrane zagadnienia z przeszłości i teraźniejszości Europy nie tylko z problematyki politycznej, ale też społecznej (w tym też obyczajowej), gospodarczej. W wyborze tych zagadnień główne kryterium stanowić będzie znaczenie poszczególnych zjawisk w tworzeniu podstaw dzisiejszego świata, w tym także stereotypów i opinii deformujących jego obraz. Konfrontacja przekazu filmowego z wynikami najnowszych badań naukowych posłuży także do refleksji nad specyfiką dziejów i cywilizacji kontynentu, a także do poznania niektórych aspektów historii filmu i problematyki filmoznawczej. Zjawiska prezentowane na zajęciach będą miały charakter problemowy, przekrojowy, według terminologii Fernanda Braudela „strukturalny”, a więc z naciskiem na kategorię ”długiego trwania”, z uwzględnieniem kontrowersyjnych kwestii i historiograficznych sporów, a także spraw związanych z przeszłością stanowiących właśnie temat publicznej dyskusji. Zestaw tematów i ich kolejność nie są więc definitywnie ustalone, grupa uczestników może zgłosić swoje propozycje. Formuła zajęć jest otwarta, polega przede wszystkim na aktywności uczestników i dyskusji.

Literatura:

• J. Płażewski, Historia filmu 1895-2005, Książka i Wiedza, Warszawa 2005

• J. Płażewski, Język filmu, Książka i Wiedza, Warszawa 2008

• Słownik wiedzy o filmie, Wydawnictwo Park, Bielsko-Biała 2005

• M. Hendrykowski, Film jako źródło historyczne, Ars Nova, Poznań 2000

• Historia Europy, pod. red. A. Mączaka, Ossolineum, Wrocław-Warszawa... 1997

• M. Hopfinger, Kultura audiowizualna u progu XXI wieku, Warszawa 1997

• N. Davies, Europa, Wydawnictwo Znak, Kraków 1999

• P. Rietbergen, Europa. Dzieje kultury, Książka i Wiedza, Warszawa 2001

• A Briggs, P. Clavin, Europa dwóch stuleci 1789-1989, Ossolineum, Wrocław-Warszawa... 2000

• R. Cameron, Historia gospodarcza świata, Książka i Wiedza, Warszawa 2001

• D.J. Boorstin, Odkrywcy. Dzieje ludzkich odkryć i wynalazków, Książka i Wiedza, Warszawa 2000

• D. Strinati, Wprowadzenie do kultury popularnej, Zysk i S-ka, Poznań 1999

• A. Kłoskowska, Kultura masowa, PWN, Warszawa 1980

• H. Samsonowicz, Północ-Południe, Ossolineum, Wrocław-Warszawa... 1999

• K. Sójka-Zielińska, Drogi i bezdroża prawa, Ossolineum, Wrocław-Warszawa... 2000

• J. Baszkiewicz, Władza, Ossolineum, Wrocław-Warszawa... 1999

• J. Żarnowski, Społeczeństwa XX wieku, Ossolineum, Wrocław-Warszawa... 1999

• B. Orłowski, Technika, Ossolineum, Wrocław-Warszawa... 1999

• Cywilizacja europejska. Wykłady i eseje, pod red. M. Koźmińskiego, wyd. IH PAN, Warszawa 2005

• M. Howard, Wojna w dziejach Europy, Ossolineum, Wrocław-Warszawa... 2007

Uwagi:

Metody i kryteria oceniania: obecność na zajęciach (tylko 1 dozwolona absencja), aktywność na zajęciach z wykorzystaniem literatury przedmiotu, praca pisemna

Opisy przedmiotów w USOS i USOSweb są chronione prawem autorskim.
Właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Warszawski.