Uniwersytet Warszawski - Centralny System UwierzytelnianiaNie jesteś zalogowany | zaloguj się
katalog przedmiotów - pomoc

Historia powszechna XIX w. 3104-L2H19PW
Semestr zimowy 2018/19
Ćwiczenia, grupa nr 2

powiększ
plan zajęć przedmiotu
zaznaczono (na zielono) terminy
aktualnie wyświetlanej grupy
To jest strona grupy zajęciowej. Jeśli szukasz opisu przedmiotu, zobacz stronę przedmiotu
Przedmiot Historia powszechna XIX w. 3104-L2H19PW
Zajęcia Semestr zimowy 2018/19 (2018Z) (zakończony)
Ćwiczenia (CW), grupa nr 2 [pozostałe grupy]
Termin i miejsce:
każda środa, 11:30 - 13:00
sala 8
Budynek Pomuzealny jaki jest adres?
Terminy najbliższych spotkań: Wszystkie zajęcia tej grupy już się odbyły - pokaż terminy wszystkich spotkań.
Liczba osób w grupie: 8
Limit miejsc: 8
Zaliczenie: Zaliczenie na ocenę
Prowadzący: Tomasz Kizwalter
Literatura:

Literatura podana w rubryce „zakres tematów”.

Zakres tematów:

Tematem zajęć są postawy europejskich elit umysłowych wobec modernizacji w okresie od Rewolucji Francuskiej do pierwszej wojny światowej.

1. Zajęcia wstępne: omówienie tematyki całego cyklu, metod pracy oraz kryteriów oceniania i sposobu zaliczenia.

2-3. Rewolucja Francuska: krytyka „starego ładu” i wizja nowego świata

Oświeceniowy radykalizm jako podstawa projektów modernizacyjnych; jakobińska utopia (nowoczesna czy tradycjonalistyczna?); nowoczesność a przemoc: rola terroru.

Źródło: Saint-Just, Fragmenty o instytucjach republikańskich, [w:] tenże, Wybór pism, Warszawa 1954, s. 223-267.

Opracowania: J. Baszkiewicz, Nowy człowiek, nowy naród, nowy świat. Mitologia i rzeczywistość rewolucji francuskiej, Warszawa 1993; M. Burleigh, Ziemska władza. Polityka jako religia, Warszawa 2011, rozdz. 1-3, s. 35-126.

4. Romantyzm: konserwatyzm czy radykalizm?

Ambiwalencje romantyzmu: reakcja antymodernizacyjna czy laboratorium nowoczesności? Nowoczesność, bunt, autorytet.

Źródło: Novalis, Chrześcijaństwo, czyli Europa, [w:] Państwo a społeczeństwo. Wizje wspólnot niemieckich od oświecenia do okresu restauracji, Poznań 2001, s. 312-330.

Opracowania: M. Janion, Gorączka romantyczna, Gdańsk 2007: Prometeusz, Kain, Lucyfer; Romantyczna wizja rewolucji; Romantyczni jakobini, s. 337-413 [można też korzystać z wyd. z 1975].

5. Kolektywistyczne utopie

Wczesny socjalizm i jego projekty społecznej przebudowy.

Źródło: C. Fourier, Kosmogonia, [w:] A. Sikora, Fourier, Warszawa 1989, s. 209-226.

Opracowanie: A. Sikora, Fourier, s. 7-139.

6. Rewolucja jako wyzwolenie

Koszty rozwoju cywilizacyjnego: pojęcie „alienacji”; marksowska dialektyka postępu; kto jest motorem rewolucji?

Źródło: K. Marks, Manifest Partii Komunistycznej, [w:] tenże, Pisma wybrane. Człowiek i socjalizm, Warszawa 1979, s. 352-398 [liczne inne wydania Manifestu].

Opracowanie: A. Walicki, Marksizm i skok do królestwa wolności. Dzieje komunistycznej utopii, Warszawa 1996, rozdz. Marks jako filozof wolności, s. 25-110.

7. Postęp powołaniem ludzkości: centrum i peryferie

Koszty rozwoju cywilizacyjnego: czy rozwinięci niosą dobrą nowinę zacofanym? Pytanie wiecznie aktualne: jak żyć?

Źródła: K. Marks, Rządy brytyjskie w Indiach; Przyszłe następstwa rządów brytyjskich w Indiach, [w:] tenże, Pisma wybrane, s. 471-490.

Opracowanie: J. Jedlicki, Jakiej cywilizacji Polacy potrzebują. Studia z dziejów idei i wyobraźni XIX wieku, Warszawa 2002, cz. I: Widoki przyszłości, s. 27-258.

8. Czy nowoczesność jest bezduszna?

Koszty rozwoju cywilizacyjnego: „materializm”, komercjalizacja, anomia? Mieszczanie, którzy wychowują siebie i innych.

Źródła: C. Dickens, Ciężkie czasy [wyd. różne]; A. Filozofia i myśl społeczna rosyjska 1825-1861, oprac. i wstęp A. Walicki, Warszawa 1961, rozdz. II: Filozofia i historiozofia słowianofilów, s. 133-200.

Opracowanie: J. Frykman, O. Löfgren, Narodziny człowieka kulturalnego. Studium z antropologii historycznej szwedzkiej klasy średniej, Kęty 2007, przedmowa, wprowadzenie i cz. I, s. 5-155.

9. Demokracja przyszłością ludzkości

Demokracja jako typ społeczeństwa; demokracja społeczna a kultura mieszczańska.

Źródło: A. de Tocqueville, O demokracji w Ameryce, Warszawa 2005: cz. III, rozdz. I-II, VII-XXIV, s. 536-543, 560-631; cz. IV, s. 641-678 [w wydaniu z 1976: s. 369-482].

Opracowanie: J. Frykman, O. Löfgren, Narodziny, cz. II, s.159-256.

10. Emancypacja kobiet

Wzorzec rodziny mieszczańskiej: funkcje społeczne i znaczenie ideowe; społeczna pozycja kobiety; pierwsze postulaty emancypacyjne.

Źródło: J. S. Mill, Poddaństwo kobiet, [w:] tenże, O rządzie reprezentatywnym. Poddaństwo kobiet, Warszawa 1995, s. 283-384.

Opracowanie: Historia życia prywatnego, t. 4: Od rewolucji francuskiej do I wojny światowej, red. M. Perrot, Wrocław 1999: rozdz. 2 (Aktorzy), s. 89-309.

11-12. Postęp jako upadek, perspektywy wyzwolenia

Krytyka kultury mieszczańskiej; problem „dekadentyzmu”; nietzscheański „nadczłowiek”; kryzys Europy?

Źródła: F. Nietzsche, To rzekł Zaratustra. Książka dla wszystkich i dla nikogo, Warszawa 1999: O nadczłowieku i ostatnim człowieku, s. 9-26; tenże, Wola mocy, Kraków 2003: Religia jako wyraz dekadentyzmu, s. 65-110; Poza dobrem i złem, s. 293-305; Ideał arystokratyczny, s. 307-315.

Opracowania: R. J. Hollingdale, Nietzsche, Warszawa 2001; J. Jedlicki, Świat zwyrodniały. Lęki i wyroki krytyków nowoczesności, Warszawa 2000.

13. „Odczarowanie świata”?

Społeczne diagnozy Maxa Webera: skąd wziął się kapitalizm? czy można wydostać się z „żelaznej klatki”?

Źródła: M. Weber, Etyka protestancka a duch kapitalizmu. Protestanckie „sekty” a duch kapitalizmu, Warszawa 2010: Uwagi wstępne, s. 5-19; Asceza a duch kapitalistyczny, s. 111-133; lub M. Weber, Osobliwości kultury zachodniej; Asceza i duch kapitalizmu [w:] tenże, Szkice z socjologii religii, Warszawa 1984, s. 69-110.

Opracowanie: Z. Krasnodębski, M. Weber, Warszawa 1999, s. 9-110.

14. „Współczesna nerwowość”

Psychiczne koszty mieszczańskich rygorów; Freud jako krytyk mieszczaństwa i jako mieszczanin; kultura źródłem cierpień?

Źródło: S. Freud, „Kulturowa” moralność seksualna a współczesna nerwowość, [w:] tenże, Pisma społeczne (Dzieła, t. IV), Warszawa 1998, s. 5-24.

Opracowanie: J. Szacki, Historia myśli socjologicznej. Wydanie nowe, Warszawa 2002: Psychoanaliza Freuda a socjologia, s. 334-343.

15. Rozmowy w sanatorium

Tomasz Mann o kryzysie kultury europejskiej: dziwna choroba Europejczyków.

Źródło: T. Mann, Czarodziejska góra, Warszawa 1972 [zwłaszcza rozdz. I, IV i VI].

Opracowanie: H. Orłowski, Tomasz Mann – reprezentant narodu versus pisarz nowoczesny, [w:] T. Mann, Moje czasy. Eseje, Poznań 2002, s. 7-69.

Po zaliczeniu zajęć student:

– poszerza swoją wiedzę o kulturze Europy XIX wieku;

– zapoznaje się z tradycją europejskiej refleksji o nowoczesności;

– rozpoznaje zależności między procesami gospodarczymi i społecznymi a zjawiskami kulturowymi;

– zdaje sobie sprawę z różnorodnych uwarunkowań projektów ideowych;

– poznaje podstawową literaturę z zakresu studiów nad modernizacją.

Metody dydaktyczne:

Wspólna analiza tekstów źródłowych, dyskusja uczestników zajęć.

Metody i kryteria oceniania:

Warunkiem zaliczenia jest obecność na zajęciach (co najwyżej 3 nieobecności, dopuszczalna 1 nieobecność bez konieczności jej zaliczania), właściwe przygotowanie i aktywny udział w ćwiczeniach. Aktywny udział w ćwiczeniach decyduje o ocenie; w przypadku wątpliwości co do oceny, student zdaje kolokwium. Kolokwium zdaje się również w przypadku 2 lub 3 nieobecności.

Uwagi:

prof. T. Kizwalter - Co to znaczy „nowoczesność”? Europejskie wyobrażenia modernizacji w XIX wieku

Do listy studentów mają dostęp koordynatorzy przedmiotu, uczestnicy oraz prowadzący grup. Jesteś uczestnikiem, zatem masz dostęp.

wyślij wiadomość do studentów tej grupy (przez USOSmail)

Lista jest pusta
Nazwisko Imiona Stan
Lista jest pusta
Opisy przedmiotów w USOS i USOSweb są chronione prawem autorskim.
Właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Warszawski.