Uniwersytet Warszawski - Centralny System UwierzytelnianiaNie jesteś zalogowany | zaloguj się
katalog przedmiotów - pomoc

Spółdzielczość i agraryzm na Ziemiach Polskich pod zaborami i w II Rzeczpospolitej Polskiej jako trzecia droga przebudowy stosunków społeczno-gospodarczych na wsi (1864-1939) (blok: Historia gosp.) 3104-M2HG-RTUR-OG
Semestr zimowy 2018/19
Konwersatorium, grupa nr 1

powiększ
plan zajęć przedmiotu
zaznaczono (na zielono) terminy
aktualnie wyświetlanej grupy
To jest strona grupy zajęciowej. Jeśli szukasz opisu przedmiotu, zobacz stronę przedmiotu
Przedmiot Spółdzielczość i agraryzm na Ziemiach Polskich pod zaborami i w II Rzeczpospolitej Polskiej jako trzecia droga przebudowy stosunków społeczno-gospodarczych na wsi (1864-1939) (blok: Historia gosp.) 3104-M2HG-RTUR-OG
Zajęcia Semestr zimowy 2018/19 (2018Z) (zakończony)
Konwersatorium (KON), grupa nr 1 [pozostałe grupy]
Termin i miejsce:
każdy wtorek, 13:15 - 14:45
sala 124
Budynek Pomuzealny jaki jest adres?
Terminy najbliższych spotkań: Wszystkie zajęcia tej grupy już się odbyły - pokaż terminy wszystkich spotkań.
Liczba osób w grupie: 9
Limit miejsc: 10
Zaliczenie: Zaliczenie na ocenę
Prowadzący: Romuald Turkowski
Literatura:

Zakres tematów, cz. II:

Temat 9-10 Następstwa I wojny światowej dla Polski i Europy Środkowo-Wschodniej i politycznego ruchu chłopskiego. Udział w budowie zrębów państw narodowych. Rozbudowa struktur organizacyjnych. Miejsce w tworzących się systemach demokracji parlamentarnej. Ukształtowanie się ideologii agrarystycznej i ludowego modelu państwa. Rola partii chłopskich w polskim systemie demokracji parlamentarnej. Udział w systemie władzy, kształtowaniu oblicza społeczno-gospodarczego, oświatowo-kulturalnego polskiej wsi. .(1914-1921)(wykład-2 godz)

Literatura :

H.Chałupczak ,T.Browarek : Mniejszości narodowe w Polsce 1918-1995 Lublin 1998

H.Cimek : ,,Myśl polityczna stronnictw ludowych w kwestii niepodległości Polski w latach 1914-1919’’, Warszawa 2007

A.Dobroński :,, Potencjał militarno-gospodarczy Królestwa Polskiego w latach 1907-1914.Warszawa 1976

Z.Hemmerling :Stronnictwa Ludowe wobec Żydów i kwestii żydowskiej ,Kwartalnik Historyczny 1989 nr 1-2

J.Jachymek Mniejszości narodowe w myśli politycznej ruchu ludowego [w]Mniejszości narodowe w polskiej mysli politycznej XX wieku pod red .J.Jachymka Lublin 1992

T.Kisielewski: Świat chłopski :uległość i nienawiść ,patriotyzm i obywatelskość.[w]: Między irredentą a kolaboracją.Pod red S.Kalembki i N .Kasparka Olsztyn 2001 s.141-149

Z.Kmiecik :Ruch oświatowy na wsi .Królestwo polskie 1905-1914 Warszawa 1963

S.Krukowski Geneza Konstytucji z 17 marca 1921 Warszawa 1977

A.Łuczak :,, Społeczeństwo i państwo w myśli politycznej ruchu ludowego Warszawa 1982

S.Mańko :Polski ruch ludowy wobec Żydów 1895-1939 Warszawa 2010 s.123-272

W.Mich : Obcy w polskim domu .Nacjonalistyczne koncepcje rozwiązania problemu mniejszości narodowych 1918-1939 Lublin 1994 (dotyczące Żydów)

Najnowsze dzieje Żydów w Polsce (w zarysie do 1950 r pod red J.Tomaszewskiego Warszawa 1993 s 143-271 ( II RP )

J.Pawlak Żydzi w dokumentach administracji rządowej w XX-leciu międzywojennym 1918 -q939 Toruń 2007 str 22-143 Sytuacja prawna Żydów w II RP

M.Przeniosło :Chłopi Królestwa Polskiego w latach 1914-1918 Kielce 2003

W.Suleja : Tymczasowa Rada Stanu Warszawa 1998

Z.Świtalski : Działacze spółdzielczy w odbudowie państwa polskiego ,Spółdzielczy Kwartalnik Naukowy(SKN) nr 1 z 1989 r

Tenże ,Z doświadczeń kongresów i zjazdów miedzy związkowych w polskim ruch spółdzielczym SKN nr 4 z 1992 r

J.Tomaszewski :Ojczyzna nie tylko Polaków ,mniejszości narodowe w Polsce w latach 1918-1939 Warszawa 1985 s.96-121 (Żydzi)

K.Zieliński :Stosunki polsko-żydowskie na Ziemiach Królestwa Polskiego w czasie I wojny światowej Lublin 2005

Źródła do dziejów II RP T.I Programy polityczne, deklaracje ideowe partii i stronnictw politycznych Wybór i opracowanie : D .Grzegorczuk i zespół .Siedlce 2010 nr dok Partie Chłopskie

4, 7,16,32,38,41 Partie Żydowskie nr dokumentów 2,5,10,21,53

Temat 8-9.Rozwój spółdzielczości na wsi polskiej po odzyskaniu niepodległości w okresie istnienia systemu parlamentarnego w Polsce .przy wsparcie idei spółdzielczych przez partie lewicowo-demokratyczne na wsi szczególnie przez Polskie Stronnictwo Ludowe ,, Wyzwolenie’’ i Stronnictwo Chłopskie i jego przywódców .Obraz walki o rozwój spółdzielczości i przebudowę stosunków społeczno-agrarnych i politycznych w świetle prasy ,stenogramów Parlamentu RP, oraz działaczy spółdzielczych .Wpływ rozwoju spółdzielczości w krajach europejskich i wzrostu wpływów partii chłopskich na ideę budowy demokracji agrarnej w Polsce (1918-1926) (charakter zajęć -ćwiczeniowy -4 godz)

Źródła:

a)Spółdzielczość

J.Brudkowski : S.Wojciechowski .Jego słowa i jego dzieło warszawa 1926

Z.Daszyńska – Golińska ,Przez kooperatywy do przyszłego ustroju , [w]:Wspólna sprawa .Antologia tekstów… s.75-107

W.F.Dworzak : Spółdzielczość w Czechosłowacji Poznań 1925

F.Stefczyk Stanowisko spółdzielczości w rolnictwie Warszawa -Kraków 1922

E.Garbacik : Warunki i tendencje w rozwoju spółdzielczości duńskiej Lwów 1938

Tenże :Wieś duńska dawniej i dziś. Kraków 1946

Ks.S.Adamski : Najbliższe zadania spółdzielczości zorgan izowanej w Związek Spółdzielni Zarobkowych i Gospodarczych . Poznań 1923.

Z.Pietkiewicz , znaczenie i zadania związków rolniczych ,[w]: Wspólna Sprawa .Antologia tekstów …s. 183-195

K.Weydlich: Ruch spółdzielczy w Polsce w latach 1914-1926.zagadnienie dotyczące współdziałania grup i typów spółdzielni oraz zmiany zaszłe w ustroju ruchu .Poznań 1927

S.Wojciechowski Organizacja zbytu produktów rolniczych warszawa 1931

Tenże zadania wychowawcze spółdzielni. Lwów 1931,

Tenze Spółdzielnie rolnicze .Jakie być mogą i powinny w Polsce wg wzorów zagranicznych .Poznań 1936

Wspomnienia działaczy spółdzielczych t.1 i 2 Warszawa 1965-1966

b),,Wyzwoleniowa’’ wizja stosunków gospodarczych na wsi

.Próba budowy państwa spółdzielczo-agrarnego o demokratyczno-parlamentarnej strukturze.

S.Lato W.Stankiewicz ;Programy stronnictw ludowych zbiór dokumentów nr 16 Program PSL Wyzwolenie z 2 XI 1918 r str 146-152 ,nr 24 Program z 1921 PSL Wyzwolenie s.181-195,nr 28 z 1926 PSL Wyzwolenie str 224-244 nr 31 Program Stronnictwa Chłopskiego z 1927

Stenogramy z posiedzeń Sejmu Ustawodawczego RP z lat 1919-1922,Stenogramy z posiedzeń Sejmu I Kadencji 1922-1928,II Kadencji 1928-1930,III kadencji 1930-1935

Prasa PSL ,,Wyzwolenie ‘’ Tygodnik ,,Wyzwolenie z lat 1918-1931-wybrane artykuły o relacjach chłopsko-żydowskich

Literatura:

A. Chojnowski : Koncepcje polityki narodowościowej rządów polskich w latach 1921-1939warszawa 1979 str.29-34,125-129135-140,168-173,219-226

Z. Chyra -Rolicz: Pod spółdzielczym sztandarem. Z dziejów spółdzielczości polskiej do 1982 r Warszawa 1985

H.Cimek Walka ludowców o Polskę jej granice i ustrój w latach 1914-1922,Rzeszów 2008

J.Borkowski: Ludowcy w II RP cz.I Warszawa 1987

S.Bratkowski Pod tym samym niebem .Krotka historia Żydów w Polsce str.33-194

Działalność spółdzielcza kobiet w okresie międzywojennym red. J.Jarecka- Kimlowska Warszawa 1973

Z.Hemmerling :,, PSL Wyzwolenie w parlamentach II RP Warszawa 1990

J.Jachymek:,, Myśl polityczna PSL,,Wyzwolenia 1918-1931 Lublin 1983 str 178-188

J.Jasiński : Rozwój myśli agrarystycznej w publikacjach Wicentego Stysia 1903-1960 Wrocław 2007

K.Krasowski : Zwiazki Wyznaniowe w II RP .Studium historycznoprawne.warszawa 1988 s. 18-61,179-180

Mniejszości narodowe w polskiej myśli politycznej XX wieku Pod red.J.Jachymka Lublin 1993 s. 100-122

E.Kulwicki Koncepcje społeczno-ekonomiczne ruchu ludowego w latach 1918-1931 Warszawa 1971

E.Magiera : Twocy i propagatorzy wychowania spółdzielczego w Polsce międzywojennej (918-1939), ,,,Edukacja Humanistyczna ‘’ nr 1 z 2014 s. 45-54 (Szczecin)

W.Mędrzecki i zespół Społeczeństwo polskie XX wieku red nauk,J.Żarnowskin warszawa 2003 s. 106-170

J.Ogonowski : Uprawnienia językowe mniejszości narodowych w RP 1918-1939 Warszawa 2000 s.130-150

J.Pajewski Budowa II RP 1918-1926 Kraków 1995

Tenże Odbudowa państwa polskiego 1914-1918 Warszawa 1985

A.Paczkowski Prasa ruchu ludowego 1918-1939 Warszawa 1970 s.27-281

A.Parys Postawa Żydów wobec odradzającego się państwa polskiego w opinii R.Dmowskiego, Polityka i Społeczeństwo ‘’Rzeszów Uniwersytet Rzeszowski 2005 nr 2

R.Rentz : Społeczności małomiasteczkowe w woj kieleckim 1918-1039 Kielce 1990

Sz.Rudnicki : Żydzi w Parlamencie II RP Warszawa 2004

W.Rusiński , Zarys historii polskiego ruch spółdzielczego część II 1918-1939 warszawa 1980

L.Stomma Obraz Żyda w strukturze polskich mitów chłopskich Polska Sztuka Ludowa 1989 nr 1-2

H.Trocka : Spółdzielczość polska w służbie ojczyzny i społeczeństwa .Warszawa 1987

H.Trocka , Polski ruch ludowy a spółdzielczość 1918-1931 Roczniki Dziejów Ruchu Ludowego nr 9 z 1967 s. 130-173

J.Żarnowski :Społeczeństwo II RP 1918-1939 Warszawa 1973

Temat 11-12 Wizja rozwoju spółdzielczości rolniczo-handlowej ,kredytowej w świetle działalności ludowcowego obóz centroprawicowego na wsi pod przywództwem Wincentego Witosa i partii przez niego kierowanej Polskiego Stronnictwa Ludowego ,,Piast’’ w okresie istnienia systemu parlamentarnego w Polsce .Praktyczne skutki sojuszów politycznych PSL ,,Piast ;’ z Obozem Chadecko-Narodowym w kwestii przebudowy stosunków rolnych w Polsce .Wizja państwa agrarnego w świetle programu PSL,,Piast””. Próba przebudowy gospodarczej Polski przez PSL,,Piast” (1918-1926)

(charakter zajęć-ćwiczeniowy- 4 godz)

Źródła :

A)Spółdzielczość

Sz.Ciekot :,Wspomnienia 1885-1964 wstęp J. Chałasiński opracowanie H.Ciekotowa warszawa 1964

H.Faber: Spółdzielczość w rolnictwie duńskim Poznań 1929

Tygodnik ,,Piast’’ z lata 1918-1926 obraz działalności spółdzielczości wiejskiej.

b),,Piastowska’’ wizja spółdzielczo-agrarnego państwa .Stanowisko PSL,,Piast’ wobec aktywności handlowej Społeczności Żydowskiej na wsi .

S.Lato W.Stankiewicz : Programy stronnictw Ludowych .Zbiór dokumentów.. Nr 20 Program PSL ,,Piast z 1919 r str 164-167 nr 21 Program Zjednoczenia Włościan z 1919 r Poznań s. 167-171, nr 25 Program PSL Piast z 1921 str 195-208 nr 30 Program PSL ,,Piast z 1926 r str 255-281

W.Witos :Czasy i Ludzie Tarnów 1926 r str 1-15

W.Witos Moje wspomnienia cześć II Do druku przygotowali i przypisami opatrzyli E.Karczewski J.R.Szaflik Warszawa 1990 str 9-10 R.VIII Pierwsze rzady 27-76 R.IX Walka o wschodnie granice 76-154 r.X Wyjazd na Kresy s.154-176, R. XII Rzady Parlamentu s. 199-263

Tenże Publicystyka t.4 Wyboru dokonal do druku przygotowal ,przedmowa i przypisami opatrzyl J.R.Szaflik Warszawa 2003 nr 5 Stronnictwa i obozy antsemityzm w Praktyce s.15-17 nr 9 Kiedy będziem mieli rozum str 24-25 nr 25 Koncesje szynkarskie a Wydział krajowy s 50-52 Nr 77 Żydi a polska str127-128 nr 90 pod właściwym adresem str 152-153 nr 134 Moje spostrzeżenia w Małopolsce Wschodniej str 238-242 nr 143 Największa rocznica str 262-265 nr 150 Leżał trzy dni w grobie 1929 str 276-278

W.Witos Przemówienia t 5 Wyboru dokonał ..J.R.Szaflik Warszawa 2007 nr 54 Ludowcy i chłopi wobec odzyskanej niepodległości str 102-112 nr 106 Prawda o spółkach drzewnych 1922 r s.243-265 nr 114 Deklaracja poparcia wotum zaufania dla rządu gen W Sikorskiego 1922 r str.295-304 ,nr 136 Dobro Rzeczpospolitej najwyższym prawem 1927 str 403-410

M.Rataj Pamietniki1918-1927 Do druku przygotował Jan Dębski Warszawa 1965 Wybrane fragmenty z lat 1918,1920 ,1923 1925

.B,Singer, Od Witosa do Sławka .Paryż 1962

Literatura:

J.Borkowski”Postawa polityczna chłopów polskich w latach 1930-1935 Warszawa 1970 s.339-410

Sz.Bronsztej Stosunki polsko -żydowskie przed holocaustem w wspomnieniach okresu międzywojennego [w] Z historii ludności żydowskiej w Polsce i na Śląsku Acta Universitatis Vratislaviensis nr 1568 red K.Matwijowski Wrocław 1994

T.Chrobak , Filozoficzne przesłanki agraryzmu. Rzeszów 1998

W.Goebel : Spółdzielczość rolniczo-handlowa w Poznańskiem i na Pomorzu w latach 1918-1939 Warszawa 1964

A.Golec Agrarystyczne koncepcje gospodarcze Lublin 1994

L.Guzicki , S.Żurawicki : Historia polskiej myśli społeczno-ekonomicznej Warszawa 1974

J.Holzer : Mozaika polityczna II RP Warszawa 1974 s.156-193,261-273431-453562-580

K.Kawalec Spadkobiercy niepokornych. Dzieje polskiej myśli politycznej 1918-1939 Wrocław 2000 str.41-46,67-88,147-152,176-201,213-262

A.Kołodziejczyk M.Rataj 1884-1940 Warszawa 1991

A.Lech , Agraryzm wiciowy Łódź 1991

E.Magiera : , Spółdzielczośc jako forma edukacji w szkolnictwie polskim II RP 1918-1939 szczecin 2011

J.Pajewski Budowa II RP 1918-1926 Kraków 1995 str162-186

Z.Romanow: Agraryzm w teorii i praktyce. ,,Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny ‘’ Zeszyt 3-4 z 1990 r.

J.R.Szaflik: PSL,,Piast’’ 1929-1931 Warszawa 1970 s 32-37.80-83

Tenże , Wpływy PSL,,Piast’; w chłopskich organizacjach społeczno-gospodarczych 1918-1931.RDRL nr 10 z 1968 s. 122-177

Szkice z dziejów polskiego ruchu spółdzielczego. Pod red A.Duszyka i D.Kurpisza Radom 2004 s. 11-100+ Wspomnienia spółdzielców s. 207-235

R.Tokarczyk , Zarys głównych elementów agraryzmu . Annales Univerisytatis Mariae Curie -Skłodowska Lublin vol VI sectio K. 1999

J.Tomaszewski „ Polska w Europie i Świecie 1918-1939 Warszawa 2005 s.40-91

R.Turkowski ,Agraryści czechosłowaccy w latach 1899-1989 T.1 i 2 ,Warszawa 2012-2013

A.Zakrzewski W.Witos -chłopski polityki i mąż stanu Warszawa 1978

Z.Zaporowski Sejm RP Działalność posłów, parlamentarne koncepcje J. Piłsudskiego ,mniejszości narodowe Lublin 1992 str 159-187

A.Żabko-Potopowicz: Przewodnie myśli czechosłowackiej nauki o społeczny gospodarstwie agrarnym Poznań 1934

Temat 13-15. Przemiany w funkcjonowaniu spółdzielczości polskiej po objęciu władzy przez Obóz marszałka J.Piłsudskiego po przewrocie majowym z 1926 r .Polska droga ludowców w walce o przywrócenie demokracji- od Centrolewu do Frontu Morges i strajków chłopskich lat 30-tych. Echa w Europie i Świecie . Stronnictwo Ludowe pod kierunkiem W. Witosa w walce o przywrócenie demokratycznego systemu w państwie .Powstanie agrarystycznej i spółdzielczej wizji państwa w świetle programów SL i ZMW RP,,Wici’.(1926-1939)(wykład -4 godz)

Źródła;

a) Spółdzielczość

A.Honora Einfeld , Spółdzielczość jej problemy i możliwości warszawa 1937 .

Kasa Spółdzielcza w Sochaczewie .35 lat istnienia i działalności Sochaczew 1935

T.Klapkowski : Spółdzielczość w rolnictwie polskim Warszawa 1929

Koperatyzm ,spółdzielczość demokracja .Wybór pism Wprowadzenie i redakcja naukowa B.Błesznowski Wprowadzenie do dziejów spółdzielczości R.Okraska Warszawa 2014 s. 46-71, 111-122J.Kurnatowski, 131-136,E.Taylor ,173-188 M.Rapacki , 263-277ks,S.Adamski , 323- 349 A.Prowalski, Żydzi

Księga adresowa Polski (wraz z W.M.Gdańskiem) dla handlu ,przemysłu, rzemiosła i rolnictwa, Warszawa 1929

Kształcenie i wychowanie spółdzielcze w Polsce .warszawa 1932 ,[w] Biblioteka Spółdzielcza nr 23.artykuł M.Pusz Wychowanie spółdzielcze na terenie szkol rolniczych s. 33-43

S.Miłkowski : Spółdzielczość przemysłowa wiejska Warszawa 1938

Tenże ,Spółdzielczość ogrodnicza w Polsce Warszawa 1939

J.Reizer , Handzlówka ,wzorowa wieś spółdzielcza Warszawa 1936.

Spis spółdzielni na 1 01 1934 Warszawa 1935

S.Thugutt : Ku lepszemu życiu .rzecz o spółdzielczości. Warszawa 1935.

S.Thugutt :,Wyznania demokraty Warszawa 1986

Tenże ,Autobiografia Warszawa 1984 (T.Janczyk biografia spółdzielcy i ludowca s. 6-53)

Tenże, Listy do młodego przyjaciela Lublin 1929.

Tenże ,Spółdzielczość .zarys ideologii Warszawa 1934.

b)Agrarystyczna wizja państwa w Polsce :

S.Lato W.Stankiewicz Programy stronnictw ludowych nr dok 34 Program SL z 1931 r s.299-311 (301-302) nr 36 Program SL z 1935 s. 313-318

S.Miłkowski : Pisma publicystyczne .1930-1939 zebrał i opracował W .Piątkowski Warszawa 1988

Tenże Agraryzm jako forma przebudowy ustroju społecznego warszawa 1934

Literatura

J.Borkowski Ludowcy w II RP Część 2 warszawa 1987 s.199-299

J.Borkowski SL na Kielecczyźnie w latach 1931-1939 Warszawa 1968

W,Burger : Ruch Ludowy wobec kwestii społeczno-ustrojowych Szczecin 1983 s.233-273

Dzisiejsze znaczenie ideałów spółdzielczości .pod red.M. Szyszkowskiej Warszawa 2013 s.cz1 s. 11-59

Historia chłopów Polskich pod red S.Inglota Wrocław 1995 str199-273

J.Holzer Mozaika polityczna II RP Warszawa 1973 s431-480,562-580

K.Kawalec : Spadkobiercy niepokornych Wrocław 2000

Tenże Wizje ustroju państwa w polskiej myśli politycznej lat 1918-1939 Wrocław 1995

A.Kołodziejczyk M.Rataj 1884-1940 Warszawa 1991

W.Matuszewska Chłopski czyn u schyłku II RP Warszawa 1973

S.Mańko Polski ruch ludowy wobec Żydów 1895-1939 Warszawa 2010 s. 273-416 w okresie rządów autorytarnych obozu marszałka J.Piłsudskiego)

S.Michalski Ideały wychowawcze wiciarzy Warszawa 1989 s.131-251

W.Paruch Od konsolidacji państwowej do konsolidacji narodowej .Mniejszości narodowe w myśli politycznej obozu piłsudczykowskiego 1926-1939 Lublin 1997 s. 231-246, 283-319 (mniejszość żydowska)

W. Piątkowski ,Myśl agrarystyczna S. Miłkowskiego Warszawa 1983

Tenże Wokół idei agraryzmu Warszawa 1993

M.Rataj : O parlamentaryzmie państwie demokratycznym i sanacji Wstęp wybór i opracowanie A.Kołodziejczyk Warszawa 1998

J,Socha Stronnictwa Ludowe po zamachu majowym ,Warszawa 1983

M.Światło : Poglądy społeczne przedstawicieli neutralnej myśli spółdzielczej do roku 1939 Warszawa 1963

A.Więzikowa :Stronnictwo Chłopskie 1926-1931 Warszawa 1963

A,Zakrzewski W. Witos Warszawa 1978

J.Żerkowski : Spółdzieczość spożywców w Polsce 1918-1939 Warszawa 1961

Zakres tematów:

Zakres tematów, cz I:

Temat 1.-2 Narodziny ruchu spółdzieczego i politycznego ruchu chłopskiego na ziemiach Polskich pod zaborami w drugiej połowie XIX wieku i na początku wieku XX .Sytuacja społeczno-polityczna ,gospodarcza ,kulturalne ,stosunki religijne na wsi polskiej pod zaborami.. Powstanie pierwszej partii chłopskiej na Ziemiach Polskich : Stronnictwa Ludowego w 1895 r w autonomicznej Galicji, Program ,przywódcy, zasięg wpływów politycznych, relacje z innymi ugrupowaniami politycznymi. Rozbicie ruchu ludowego w 1913 r .Powstanie Polskiego Stronnictwa Ludowego, ,Piast’’, oraz PSL-Lewica. Wizja stosunków społeczno -gospodarczych i rola spółdzielczości wiejskiej u zarania jej samodzielności politycznej

(1865-1914) 4 godz-Wykład)

a..Źródła i Literatura :

B.Baranowski:,, Kultura ludowa XVII i XVIII w na ziemiach Polski Środkowej’’ Łódź 1971

J.Bednarek : ,,Spory wokół wydarzeń krajowych 1846 r na łamach prasy Wielkiej Emigracji w latach 1846-1848’’Toruń 2003

J.Birchal , The International Co-operative Mouvement. Manchester-New York 1997

J.Borkowski :,,Chłopi polscy w dobie kapitalizmu’’ Warszawa 1981.

H.Brodowska :,,Ruch chłopski po uwłaszczeniu w Królestwie Polskim 1864-1904 Warszawa 1967

M.Brodzinski : Oblicz polskiej spółdzielczości wiejskiej ,geneza ,rozwój ,przyszłość. Warszawa 2014 r Rozdział 1 i 2

I.Bukraba-Rylska Socjologia wsi polskiej.Warszawa 2008 s.106-131krótki kurs historii wsi ,207-232 bezrobocie, 233-257 migracje,258-280 chłopi -robotnicy i inni 303-333 modernizacja,403-425 struktura spoleczna,436-464 (szczególnie 441-444) społeczność wiejska ,chłopi a Żydzi

E.Ciupak Kult religijny i jego społeczne podłoże.Warszawa 1965 s.223-347

Z.Chyra -Rolicz, Kobiety i ruch spółdzielczy na przełomie XIX i XX wieku ,[w]: Kobiety i świat polityki red. A.Żarnowska i A,Szwarc Warszawa 1996

Z.Chyra -Rolicz: Związki ruchu emancypacji kobiet ze spółdzielczością na ziemiach polskich przed 1939 warszawa 1993

K.Dunin :-Wasowicz:,,Dzieje Stronnictwa Ludowego w Galicji’’Warszawa 1956

S.Dziabala Autorytety wiejskie .Studium socjologiczne warszaw 1973 s. 45-112

Dzieje szkolnictwa i oświaty na wsi polskiej red S.Michalski t.1 do 1918 r Warszawa 1982

W.Feldman : Stronnictwa i programy polityczne w galicji 1846-1906 t.2 Krakow 1907

Z.Fras:,,Galicja’’Wrocław 2000

A.Galos, S.Inglot,W.Najdus, S.Piechowicz ,Zarys historii polskiego ruchu spółdzielczego cz 1 warszawa 1966

K.Groniowski: ,,Uwłaszczenie chłopów w Polsce. Geneza-realizacja – skutki .’’Warszawa 1976

A.Górnicz:,,O równa miarkę dla chłopów’’.Poglądy i działalność pierwsze chłopskiej organizacji politycznej w Polsce Związku Stronnictwa Chłopskiego 1893-1908.’’ Warszawa 1963

J.Gójski , L.Marszałek, Spółdzielczość Warszawa 1976

I.Ichnatowicz, A.Mączak, B.Zientara Społeczeństwo polskie od X do XX wieku Warszawa 1979 str.455-600

S.Inglot (red) ,Zarys historii polskiego ruchu spółdzielczego Warszawa 1976

Tenże ,Przedspółdzielcze formy współdziałania w dawnej Polsce ,[w]: Zarys historii polskiego ruchu spółdzielczego w Polsce warszawa 1976

J.Jachymek:,, PSL,,Lewica’’1913-1924.Studium o powstaniu działalności i rozkładzie ugrupowania politycznego .’’Lublin 1991

B.Kasperek :,, Jakub Bojko 1857-1943.’’Lublin 1998

F.Kędziorek ,Spółdzielczość w zarysie warszawa 1988

T.Kisielewski :,,Heroizm i kompromis. Portret zbiorowy dzialaczy ludowych.’’Część I Warszawa 1979

T.Krawczak:,,W szlacheckim zaścianku ‘’ Warszawa -Siedlce 1993

L.Krzywicki : Początki nowoczesnej spółdzielczości spożywców,[w]: Wspólna sprawa. Antologia tekstów poświęconych dziejom i zasadom spółdzielczości .Wybór i opracowanie R. Okrasa . Warszawa 2014 s. 119-138

S.Kowalczyk i zespół :Zarys historii polskiego ruchu ludowego Tom i 1864-1918Warszawa 1963

E.Kowalczyk ,Poglądy ekonomiczne i polityczne Wincentego Stysia Wrocław 2013 R.III s.78-122 Idee spoldzielcze i agrayzm

A.Kudłaszyk: ,,Myśl społeczno-polityczna B.Wysłołucha 1855-1937’’Warszawa -Wrocław 1978

E.Laur , Wstep do ekonomiki gospodarstwa wiejskiego .Pod kierunkiem prof. F.Bujaka przetłumaczył inż .rolnik Jan Curzytek. Lwów 1929

S.Lato W.Stankiewicz Programy stronnictw ludowych Zbiór dokumentów.Warszawa 1969 Nr 1 Szkice programowe B.Wysłołuch s.27-48 (tam kwesta żydowska)

NR 6 Program PSL 1903 r s.69-83(szczególnie str73)

nr 8 Program PZL z 1906

nr 10 Artykuł programowy PSL z 1908 r Galicja s. 104-125

S.Mańko :, Polski ruch ludowy wobec Żydów 1895-1939)Warszawa 2010 s.25-122 (w okresie zaborów)

J.Molenda :,, Chłopi,naród,niepodległość. Kształtowanie się postaw narodowych i obywatelskich chłopów w Galicji i Królestwie Polskim w przededniu odrodzenia Polski’’.Warszawa 1999

W.Mędrzecki ,, Młodzież wiejska na Ziemiach Polski Centralnej 1864-1939 .Procesy socjalizacji .Warszawa 2002

D.Olszewski Polska kultura religijna na przełomie XIX i XX wieku Warszawa 1996 str.79-222

Z.Pawluczuk : Spółdzielczość w programach i działalności polskiego ruchu robotniczego w latach 1892-1939 Toruń 1977

S.J.Pastuszka :,, Karol Lewakowski.Poglądy i działalność społeczno-polityczna’’.Warszawa 1980

J.Pietkiewicz , Spółdzielczość ,rys historyczny Warszawa 1973

W.Potkański:,,Ruch narodowo-niepodległościowy w Galicji przed 1914 r’’ Warszawa 2002

Pomoc czy przeszkoda? Rola tradycji w odbudowie polskiej spółdzielczości. Pod red.Z.Chyra -Rolicz,. Siedlce 2005

Cz.Rajca:,, Ruch oporu chłopskiego w Królestwie Polskim w latach 1815-1864Warszawa 1969

F.Skalniak , Zarys historii polskiej spółdzielczości kredytowej Kraków 1992

Spółdzieczość w budowie społeczeństwa obywatelskiego-historia i współczesność .Wstęp i redakcja T.Skoczek Warszawa 2013

Spółdzielczość wiejska jako jeden z głównych form wspólnego gospodarczego działania ludzi .red.wydania W.Boguta Warszawa 2014 R.I geneza spółdzielczosci s,11-28 RII Ruch spółdzielczości wiejskiej na Ziemiach Polskich s. 29-39

J, Stipiczyński, W.Potocki : Zarys historii polskiej spółdzielczości bankowej w latach 1861-2006 Warszawa 2008

J.R.Szaflik:,,O rząd chłopskich dusz ‘’Warszawa 1976

J.Szczepański : Chłopi i kultura chłopska w społeczeństwie polskim Warszawa 1988 s.5-112

L.Stomma Antropolgia kultury wsi polskiej XIX wieku ,oraz wybrane eseje Łódź 2000 s.41-82 o obcych84-114 problemy izolacji,160-184 izolacja świadomościowa.245-245-277 religijność ludowa,278-296 ludowość mityczna

K.Ślusarek:,, Uwłaszczenie chłopów w Galicji zachodniej’’ .Kraków 2002

D.Wawrzykowska-Wierciochowa:,,Wysłołuchowa.Opowieść biograficzna’’.Warszawa 1975

T.Wyszomirski : Wczoraj ,dziś i jutro spółdzielczości bankowej w Polsce . Warszawa 1986.

Z.Zalewski : Krótki zarys historii spółdzielczości. Warszawa 1946

,,Ziemiństwo Polskie 1795-1945’’ Zbiór prac pod red. J.Leskiewiczowej Warszawa 1985ółtowska : Spółdzielczość .Warszawa 1990

Temat 3-4..Ogólny obraz stosunków społeczno-gospodarczych ,początków ruchu spółdzielczego na wsi w świetle pamiętników działaczy chłopskich z Galicji ,oraz jego rozpowszechnienie się na Ziemiach Polskich pod zaborem rosyjskim i pruskim(1870-1914) -(charakter zajęć-ćwiczenia-4 godz)

Źródła:a) Spółdzielczość:

Z.Chmielewski : Walka o byt i współdziałanie ,[w]:Wspólna sprawa Antologia tekstów poświęconych dziejom i zasadom spółdzielczości ,Wybór i opracowanie, R.Okrasa Warszawa 2013 s. 25-32

E.Milewski : Sklepy społeczne(o ruchu spółdzielczy spożywców) Lwow 1910

Ruch spółdzielczy na Ziemiach Polskich Lwów 1916

F .Stefczyk : Początki i ogólne warunki rozwoju spółdzielczości w Polsce .Z przedmowa F. Bujaka Kraków 1925

F.Stefczyk , Geneza i zasady spółdzielczych kas oszczędnościowo-kredytowych systemu Raiffeisena, [w]: Wspólna sprawa .Antologia tekstów s. 139-175

S.Thugutt ,Istota i określenie spółdzielni ,[w]:Wspolna sprawa.Antologia teskstow… s. 33-48

S.Wojciechowski : Ruch spółdzielczy i rozwój jego w Anglii warszawa 1907

S.Wojciechowski ,Jak zalozyc stowrzyszenie spożywcze warszawa 1911

S.Wojciechowski : Kooperacja w rozwoju historycznym Warszawa 1923

S.Wojciechowski ,Ruch spółdzielczy Warszawa 1930

b) Początki agraryzmu

Prasa :,,Przyjaciel Ludu ‘’ z lat 1889-1914

,,Związek Chłopski’’ Gazeta Braci Potoczków 1893-1899

Pamiętniki:

J.Bojko:,,Ze wspomnień .Do druku przygotował przedmowa i przypisami opatrzył K.Dunin -Wąsowicz Warszawa 1959 s. 144-198 (Wspomnienia dzieciństwa i młodości.)

J.Bojko Gorące słowa.Wybór pism.Wybór wstęp i opracowanie F.Ziejka Kraków 2002 (wybrane wypowiedzi-,,Dwie Dusze ‘’

J.Madejczyk:,,Wspomnienia’’Warszawa 1965 (Rozdziały 1 do 5 )

Listy J.Stapińskiego z lat 1895-1928.Opracowali J.Albin ,J.R.Szaflik Wrocław 1977

S.A.Nowak Galcyjanie Warszawa 2016 s.533-714,726-733

J.Słomka :,, Pamiętniki włościanina ‘’.Od pańszczyzny do dni dzisiejszych. Wstępem opatrzył W.Stankiewicz .Warszawa 1983 Rozdział I i II ( str 19-44) (R V str 83-102

W.Witos :,, Moje wspomnienia ‘’część I Do druku przygotowali ,przedmowa i przypisami opatrzyli E.Karczewski i J.R.Szaflik Warszawa 1998 str 28-30, 57-155 (o karczmie)176-180.

Literatura:

E.Banasiewicz-Ossowska .Między dwoma światami .Żydzi w polskiej kulturze ludowej Wrocław 2007 s 23-25 Galicja 45-54 specyfika środowiska chłopskiego 55-106 specyfika tradycji kultury żydowskiej 157-213,udział Żydów w polskim rzemiośle ,handlu,pośrednictwie. W.T.Bartoszewski Kontakty chłopsko-żydowskie Polska Sztuka Ludowa 1989 nr 1-2

A.Cała Wizerunek Żyda w polskiej kulturze ludowej Warszawa 1992

B.Kasperek :Jakub Bojko Lublin 1998 s. 12-76

F.Kacki ,Ks S.Stojałowski i jego działalność polityczna Lwów 1937

A.Kudlaszyk ,Ks.S.Stojałowski Studium historyczno-prawne.Wrocław 1998

Z.Pawluczuk ,Konspirator i prezydent .Rzecz o Stanisławie Wojciechowskim Lublin 1993 w ruchu spoldzielczym s. 48-63

J.R.Szaflik :,,Jan Madejczyk -działacz i pamiętnikarz chłopski ‘’.Przegląd Humanistyczny nr 1 z 1980 r s. 19-33

M.Soboń Polacy wobec Żydów w Galicji doby autonomicznej w latach 1868-1914 Kraków 2011 s.25–78 Polacy i Żydzi,79-132 tło kontaktów, 156-160 koncepcje relacji ludowców z Żydami s.221-269 antysemityzm ,pogrom z 1898 r ,277-284 pogromy przed wybuchem wojny w 1914 r .

M.Szpytma : Wizerunek Żyda galicyjskiego w pamiętnikach chłopów ,Roczniki Dziejów Ruchu Ludowego 2002 nr 32

M.Śliwa : Obcy czy swoi. Z dziejów poglądów na kwestie żydowską w Polsce w XIX i XX wieku Kraków 1997

R.Witalec , Spółdzielczość kredytowa systemu Schulzego w Małopolsce 1873-1939 .Rzeszow -warszawa 2008

A.Zakrzewski:,,W.Witos-chłopski polityk i mąż stanu 1874-1945’’ Warszawa 1977 R.I i II

Temat 5-6. Pojawienie się ruchu spółdzielczego i politycznego ruchu chłopskiego w Królestwie Polskim w drugiej połowie XIX wieku i na początku wieku XX .Polski Związek Ludowy- wizja autonomicznej a potem niepodległej Polski, zasięg, przywódcy, rozbicie ruchu .Powstanie pism dla wsi pt, Siewba ‘’ i ,,Zaranie’’-rozbudzenie się organizacyjne ,czytelnicze wsi.. Wizja przebudowy społeczno-gospodarczej wsi, podniesienie stanu oświaty(1865-1914)(wykład-4 godz)

Literatura:

B.Baranowski :Życie codzienne wsi między Warta a Pilica w XIX wieku Warszawa 1969

J.Bartyś :Kółka rolnicze w Królestwie Polskim.Warszawa 1974

M.Bednarzak-Libera : Ruch zaraniarski a oświata rolnicza do 1915 r .[w] Wieś chłopi ruch ludowy na Mazowszu Północnym w XX wieku Ciechanów 1996

J.Borkowski: Chłopi w dobie kapitalizmu Warszawa 1981

H.Brodowska :Ruch chłopski po uwłaszczeniu w Królestwie Polskim 1864-1904 Warszawa 1967

S.J.Brzeziński Polski Związek Ludowy. Wyboru dokonał i wstępem opatrzył Cz.Wycech Warszawa 1957

A.Cała Asymilacja Żydów w Królestwie Polskim 1864-1897 Warszawa 1989

J.Duda : Aby ludzie potrzebni mieli bez lichwy pomoc do czasu.Od Banków Bożych do Kas Pożyczkowych .[w]:

S.Dzieciołowski :Centralne Towarzystwo Rolnicze w Królestwie polskim i jego polityka agrarna 1906-1918 b Warszawa 1981

M.Chudzyński :,, Wieś południowo-Zachodniego Mazowsza 1864-1907 Warszawa 1983cywilizacyjnych w Królestwie Polskim w drugiej połowie XX wieku -początku XX wieku Warszawa 2008

T.Janczyk :,Spółdzielczość polska .Geneza ,rozwój perspektywy Warszawa 1976

Z,Kmiecik : Działalność oświatowo -społeczna ludowców w Królestwie Chłopskim w latach 1990-1914 Roczniki dziejów Ruchu ludowego 1961 nr 3

Tenże Ruch oświatowy na wsi Królestwa Polskiego 1905-1914 Warszawa 1963

M.Malinowski : Chłopski ruch zaraniarski w b. Kongresówce przez I wojna światowa. Warszawa 1974

J.Molenda Polskie Stronnictwo Ludowe w Królestwie Polskim 1915-1918 Warszawa 1965

Tenże : Chłopi ,naród ,niepodległość, Warszawa 1999

E.Orman : F.Stefczyk (1861-1924) PSB t XLIII z lat 2004-2005 (Internetowy PSB)

W.Piątkowski Dzieje ruchu zaraniarskiego Warszawa 1956

W.Piąkowski : Idee agrarne ugrupowań politycznych w Krolestwie polskiem w latach 1892-19148 Łódź 1992

T.Sobczak :,,Konsumpcja żywnościowa chłopska w Królestwie Polskim w 2 połowie XIX wielu i w początkach XX wieku Warszawa 1986

J.Wojciechowska ,Maria Dąbrowska -jej związki ze spółdzielczością Warszawa 1984

S.Wasilewski : 50 lat zwątpienia ,nadziei i walki 1864-1914 brak daty bmw. Str 297-411

Z dziejów chłopów polskich .Od wczesnego feudalizmu do 1939 r Warszawa 1968 str 192- 253

Temat 7-8.Wizerunek społeczno -gospodarczy wsi propagowany w prasie ludowej, zapisany w przekazach pamiętnikarskich. Powstanie i rozwój spółdzielczości rolniczo-handlowej ,pożyczkowej w Królestwie Polskim .Działalność ks Wacława Blizińskiego w Liskowie gub. kaliskiej -tworcy wzorowej wsi spoldzielczej.Dokonania Romualda Mielczarskiego na polu spółdzielczym u schyłku niewoli i w pierwszych latach niepodległości Polski( 1904-1914).(charakter zajęć ćwiczeniowy -4 godz)

Źródło:-

a)Spółdzielczość:

E.Abramowski : Znaczenie spółdzielczości dla demokracji ,[w] Wspolna sprawa Antologia tekstów …s. 69-74

E. Abramowski Pisma t.1-4 Warszawa 1924-1928

E.Abramowski : Rzeczpospolita Przyjaciół. Wybór pism społecznych i politycznych Przedmowa opracowanie i przypisy D. Kalbarczyk Warszawa 186 Przedmowa s.5-32 ,216-256, Idee społeczne kooperatyzmu ,Związki Przyjaźni, Odczyt o Związkach Przyjaźni.

J.Beck , Spółdzielczość jako program życiowy ,[w]:Wspólna sprawa .Antologia tekstów… s. 49-67

A.Chmielińska ,Wieś polska Lisków w Ziemi Kaliskiej Lisków 1925 s.33-39, 61-81,

J.Chylik : Wspomnienia na temat ruchu spółdzielczego i młodzieżowego na terenie wsi Wiśniew w okresie od 1917 r do1957 roku ,[w]: Wiśniew 1419-1985 pod red. B. Gierlacha . Siedlce 1986

S. Dąbrowski : Program spółdzielczy Romualda Mielczarskiego warszawa 1927

A.Makowiecki : Spółki spożywcze Warszawa 1870

K.Miarka : Konsum ,czyli nauka o sklepach ludowych Królewska Huta 1877

W.Karczewski , Lisków ,dzieje jednej wsi polskiej Lisków 1937 s. s.51-77,116-126

R.Mielczarski Pisma t.1 Warszawa 1936

R.Mielczarski : Cele i zadania stowarzyszenia spożywców .[w]: Wspolna sprawa .Antologia tekstow s. 109-138

S.Wojciechowski : R. Mielczarski -pionier spółdzielczości w Polsce.Warszawa 1927

S.Wojciechowski : Historia spółdzielczości polskiej do 1914 roku .warszawa 1939

b)Ludowcy królewiaccy w walce o rozwój spółdzielczości .Stosunek do Społeczności Żydowskiej i jej aktywności gospodarczej.

-Czasopiśmiennictwo Ludowe w Królestwie Polskim 1905-1914 .Wyboru dokonał wstępem i przypisami opatrzył W.Stankiewicz Warszawa 1957 (wybór artykułów)

Analiza tygodnika ,,Zaranie ‘’ z lata 1908-1914 min. M.Malinowski :,,Z powodu wyborów – w sprawie zydowskiej Zaranie z 1912 nr 41, tamże z 1907 nr 4.T.Nocznicki ;W dawnej Polsce ,tamże nr 38 z 1912 A.Filipek : Myli ch lopa z powodu wyborów tamże nr 41 z 1912 G.R. Z powodu wyborów – w sprawie żydowskiej

-Wydawnictwo źródłowe:,, Walki chłopskie w Królestwie Polskim w rewolucji 1905-1907.Wybór materiałów i dokumentów warszawa 1956

- T.Nocznicki Wybór pism wybór i wstęp H,Syska .warszawa 1965

Literatura :

M.Augustyniak : Mysl spoleczno-filozoficzna E,Abramowskiego Olsztyn 2006

Bibliografia zawartości czasopism liskowskich za lata 1924-1939 opracował G.Waliś wydanie internetowe.

W.Charczuk : Spółdzielczość na terenie po.siedleckiego w latach 1907-1944 Zeszyty Historyczne t.XIV z 2015 r s. 97-122 (prace naukowe Akademii im. J. Długosza w Częstochowie.)

M.Kirsań:Listy do gazety ,,Zarania’’ z lat 1909-1915 Dzieje Najnowsze 1998 nr 4

K.Krzeczkowski : Dzieje życia i twórczości E. Abramowskiego Warszawa 1933

Lisków ponad 700 lat istnienia Warszawa 1938

K.Lewalski : Kościoły chrześcijańskie w Królestwie Polskim wobec Żydów w latach 1915-1918 Wrocław 2002

A.Mieczkowski :,, Błażej Stolarski”” Życie działalność poglądy Lublin 1998

H.Mierzwiński L,, Tomasz Nocznicki (1862-1944) Warszawa 2002

W.Piątkowski ,,Dzieje ruchu zaraniarskiego’’ Warszawa 1956

B.Radlak :Polski Związek Ludowy w Rewolucji 1905 -1907 r Warszawa 1962

H.Trocka : Spółdzielczość w programach i polityce stronnictw ludowych do 1939 roku Warszawa 1969

Metody dydaktyczne:

Efekty uczenia zostaną sprawdzone po napisaniu testu przez studentów.

Konwersatorium będzie prowadzony metodą aktywizującą ,z elementami dyskusji ,analizą źródła archiwalnego.z użyciem filmów , zwiedzenie Muzeum Żydów Polskich.

Opisy przedmiotów w USOS i USOSweb są chronione prawem autorskim.
Właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Warszawski.