Uniwersytet Warszawski - Centralny System UwierzytelnianiaNie jesteś zalogowany | zaloguj się
katalog przedmiotów - pomoc

Elementy kultury antycznej 3006-EKA1
Rok akademicki 2019/20
Wykład, grupa nr 1

powiększ
plan zajęć przedmiotu
zaznaczono (na zielono) terminy
aktualnie wyświetlanej grupy
To jest strona grupy zajęciowej. Jeśli szukasz opisu przedmiotu, zobacz stronę przedmiotu
Przedmiot Elementy kultury antycznej 3006-EKA1
Zajęcia Rok akademicki 2019/20 (2019) (w trakcie)
Wykład (WYK), grupa nr 1 [pozostałe grupy]
Termin i miejsce:
każdy czwartek, 11:30 - 13:00
sala 103
Budynek dydaktyczny - Krakowskie Przedmieście 1 jaki jest adres?
Terminy najbliższych spotkań:
2020-07-16 11:30 : 13:00 sala 103
Budynek dydaktyczny - Krakowskie Przedmieście 1
2020-07-23 11:30 : 13:00 sala 103
Budynek dydaktyczny - Krakowskie Przedmieście 1
2020-07-30 11:30 : 13:00 sala 103
Budynek dydaktyczny - Krakowskie Przedmieście 1
Część spotkań jest ukryta - pokaż terminy wszystkich spotkań.
Liczba osób w grupie: 44
Limit miejsc: 110
Zaliczenie: Egzamin
Prowadzący: Bartłomiej Czarski, Marek Węcowski
Literatura:

Literatura obowiązkowa do egzaminu.

Grecja:

B. Snell, Odkrycie ducha. Studia o greckich korzeniach europejskiego myślenia, Warszawa 2009;

J.-P. Vernant (red.), Człowiek Grecji, Warszawa 2002;

Rzym:

A. Giardina (red.), Człowiek Rzymu, Warszawa 2002;

M. Kocur, We władzy teatru. Aktorzy i widzowie w antycznym Rzymie, Wrocław 2005;

P. Zanker, August i potęga obrazów, Poznań 1999.

UWAGA: Obowiązuje również znajomość podstaw geografii świata antycznego, np. na podstawie Atlasu do historii starożytnej L. Piotrowicza (Warszawa, wiele wydań), a także znajomość podstaw mitologii antycznej, np. wg. Mitologii Jana Parandowskiego (wiele wydań).

Literatura „referencyjna”, pozwalająca lepiej przyswoić sobie materiał z wykładów:

Encyklopedia sztuki starożytnej, Warszawa (wiele wydań);

P. Grimal, Słownik mitologii greckiej i rzymskiej, Wrocław 1987;

K. Kumaniecki, Historia kultury starożytnej Grecji i Rzymu, Warszawa 1964;

E. Makowiecka, Sztuka Rzymu (od Augusta do Konstantyna), Warszawa 2010;

D. Sacks, Encyklopedia świata starożytnych Greków, Warszawa 2001;

Słownik kultury antycznej, pod red. R. Kuleszy, Warszawa 2012;

Słownik pisarzy antycznych, pod red. A. Świderkówny, Warszawa (wiele wydań).

Lektury uzupełniające i rozszerzające wiedzę do wykładu w semestrze zimowym (wg. numeracji wykładów wyżej, zob. „Zakres tematów”):

Temat 1) M. Beard & J. Henderson, Kultura antyczna (seria „Bardzo krótkie wprowadzenie”), Warszawa 1997; E. R. Curtius, Literatura europejska i łacińskie średniowiecze, Kraków 2005 (wyd. 2), Rozdz. II i XIV; L. D. Reynolds & N. G. Wilson, Skrybowie i uczeni. O tym, w jaki sposób antyczne teksty literackie przetrwały do naszych czasów, Warszawa 2008, Rozdziały I-IV;

Temat 2) F. Braudel – F. Coarelli – M. Aymard, Morze Śródziemne. Region i jego dzieje, Gdańsk 1982; B. Bravo & E. Wipszycka, Historia starożytnych Greków, t. I, Warszawa 1988, ss. 6-19 („Charakterystyka środowiska geograficznego”); O. Murray, Narodziny Grecji, Warszawa 2005;

Tematy 3), 4) oraz 5) P. Cartledge, The Greeks. A Portrait of Self and Others, Oxford – New York 1993; O. Murray, Narodziny Grecji, Warszawa 2005; B. Patzek, Homer i jego czasy, Warszawa 2007; P. Vidal-Naquet, Czarny łowca. Formy myśli i formy życia społecznego w świecie greckim, Warszawa 2003;

Temat 6) B. Bravo & E. Wipszycka, Historia starożytnych Greków, t. I, Warszawa 1988; M. I. Finley, Polityka w świecie starożytnym, Kraków 2000; M. H. Hansen, POLIS. Wprowadzenie do dziejów greckiego miasta-państwa w starożytności, Warszawa 2011; P. Vidal-Naquet, Czarny łowca. Formy myśli i formy życia społecznego w świecie greckim, Warszawa 2003;

Temat 7) B. Bravo, M. Węcowski, A. Wolicki & E. Wipszycka, Historia starożytnych Greków, t. II, Warszawa 2009, s. 440-442 (o efebii); H. I. Marrou, Historia wychowania w starożytności, Warszawa 1969, s. 60-85 (pederastia i wychowanie tradycyjne); W. Jaeger, Paideia. Formowanie człowieka greckiego, Warszawa 2001 (wybrane rozdziały); P. Vidal-Naquet, Czarny łowca. Formy myśli i formy życia społecznego w świecie greckim, Warszawa 2003, s. 111-159 (efeb i hoplita); M. Węcowski, „Sympozjon, czyli wino jako źródło kultury”, [w:] Antropologia antyku greckiego. Zagadnienia i wybór tekstów (red. W. Lengauer, P. Majewski, L. Trzcionkowski), Warszawa 2011, s. 399-413;

Tematy 8), 9) oraz 10) L. Bruit Zaidman, Grecy i ich bogowie, Warszawa 2009, s. 175-195 („Jak czcić bogów. Dary, ofiary, modlitwy”) oraz s. 117-140 („Po śmierci”); W. Burkert, „Eleusis”, [w:] W. Lenaguer & L. Trzcionkowski (red.), Antropologia antyku greckiego. Zagadnienia i wybór tekstów, Warsawa 2011, s. 283-310; W. Burkert, „Orfizm i misteria bachiczne: nowe źródła i stare problemy interpretacyjne”, [w:] tamże, s. 312-319; K. Kerényi, Eleusis. Archetypowy obraz matki i córki, Kraków 2004; W. Lengauer, Religijność starożytnych Greków, Warszawa 1994, rozdz. IV („Pobożność grecka”); W. Lengauer, Człowiek a bogowie. Kontakty z bóstwem w wierzeniach greckich, Poznań 2003;

Temat 11) B. Bravo, M. Węcowski, E. Wipszycka, A. Wolicki, Historia starożytnych Greków, t. II: Okres klasyczny, Warszawa 2009, s. 393-402 („Topografia ateńskiej demokracji”), s. 482-483 („Rytuały ateńskiej demokracji”), s. 548-562 (wybrane partie rozdziału „Kultura w polis okresu klasycznego”);

Temat 12) Robert Chodkowski, Teatr grecki, Lublin 2003; Mirosław Kocur, Teatr antycznej Grecji, Wrocław 2001; Albin Lesky, Tragedia grecka, Kraków 2006; Jacqueline de Romilly, Tragedia grecka, Warszawa 1994; Oliver Taplin, Tragedia grecka w działaniu, Kraków 2004;

Temat 13) J. Boardman, Sztuka Grecka, Toruń 1999, s. 100-123 oraz 198-214;

Temat 14) J. Davidson, „Życie prywatne”, [w:] R. Osborne (red.), Grecka klasyczna, 500-323 p.n.e., Warszawa 2002, s. 161-193; J. Redfield, „Człowiek i życie domowe”, [w:] J.-P. Vernant (red.), Człowiek Grecji, Warsawa 2000, s. 181-220; C. Reinsberg, Obyczaje seksualne starożytnych Greków (Gdynia 1998), rozdział: „Małżeństwo w archaicznych i klasycznych Atenach” (s. 30-67);

Temat 15) W. Lengauer, „Eros, polis, obywatel’, [w:] Antropologia antyku greckiego..., s. 538-552; Carola Reinsberg, Obyczaje seksualne starożytnych Greków: rozdział „Hetery” (s. 68-123) oraz rozdział: „Miłość do chłopców” (s. 124-162); Henri-Irénée Marrou, Historia wychowania w starożytności, Warszawa 1969: 4. Rozdział: „Rola pederastii w dziele wychowania” (s. 60-72).

Zakres tematów:

1) Klasyczność, starożytność, antyk – terminologia, chronologia; oblicza tradycji klasycznej

2) Ramy chronologiczne i geograficzne cywilizacji greckiej

3) Czas i przestrzeń: obraz świata starożytnych Greków

4) „Greckość” kulturowa, cz. 1: Wschód i początki cywilizacji greckiej; co to znaczyło być Grekiem? Grecy i barbarzyńcy

5) „Greckość” kulturowa, cz. 2: Homer, wychowawca Hellady; mitologia grecka jako system wartości

6) „Greckość” polityczna: polis grecka; kategorie przynależności do wspólnoty; system wartości społecznych

7) „Greckość” i paideia: kultura arystokratyczna Greków

8) Człowiek a bóstwo: pobożność grecka i pojęcie bóstwa

9) Formy kontaktu z bogami: grecka religia publiczna i krwawa ofiara

10) „Druga strona“ religii polis: kulty misteryjne

11) Ateńczycy i ich bogowie, cz. 1: „topografia rytualna“ Aten; najważniejsze święta ateńskie

12) Ateńczycy i ich bogowie, cz. 2: teatr w życiu polis ateńskiej

13) Greckie malarstwo wazowe jako „język obrazów“

14) Oikos i kobieta: kobieta w systemie wartości i życiu społecznym starożytnych Greków

15) „Sprawy Erosa”, „sprawy Afrodyty” – seksualność w kulturze greckiej

16) Ramy chronologiczne i geograficzne cywilizacji rzymskiej

17) Civis Romanus – model obywatela i polityka: „Rzymskość” polityczna i kulturowa; stosunek do Greków.

18) Religijność Rzymian: „tradycyjna” religia rzymska, kulty misteryjne, chrześcijaństwo.

19) Homo spectator, cz. 1 – spektakle obywatelskie (triumphus, funeralia, sacrificia, damnatio ad bestias, actiones)

20) Homo spectator, cz. 2 – ludi: spektakle teatralne i parateatralne (theatrum, munera, circenses, naumachia)

21) Starożytna pop-kultura: od komedii Plauta i Terencjusza do współczesnej komedii romantycznej.

22) Seks i przemoc: spektakl teatralny w epoce cesarstwa.

23) Muzyka starożytnego Rzymu.

24) Urbanistyka – model miasta rzymskiego. Euergetyzm i budynki użyteczności publicznej (świątynia, teatr, amfiteatr, cyrk, termy, biblioteka, bazylika). Teatr rzymski a teatr grecki (funkcje, cele, architektura).

25) Architektura w służbie propagandy – Forum Romanum i fora cesarskie

26) „Język obrazów” – rzeźba rzymska i sztuka funeralna

27) Literatura w służbie propagandy – Wergiliusz, Horacy, epika okresu cesarstwa

28) Amor omnia vincit – seksualność w kulturze rzymskiej

29) Technologia starożytnych Rzymian

30) Kultura grecko-rzymska czy kultura grecka i kultura rzymska?

Metody dydaktyczne:

wykład, materiały w formie handoutów, prezentacja z wykorzystaniem rzutnika

Metody i kryteria oceniania:

Egzamin

Do listy studentów mają dostęp koordynatorzy przedmiotu, uczestnicy oraz prowadzący grup. Jesteś uczestnikiem, zatem masz dostęp.

wyślij wiadomość do studentów tej grupy (przez USOSmail)

Lista jest pusta
Nazwisko Imiona Stan
Lista jest pusta
Opisy przedmiotów w USOS i USOSweb są chronione prawem autorskim.
Właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Warszawski.