Uniwersytet Warszawski - Centralny System UwierzytelnianiaNie jesteś zalogowany | zaloguj się
katalog przedmiotów - pomoc

Historia średniowieczna powszechna 3104-L3HSRPW
Semestr zimowy 2019/20
Ćwiczenia, grupa nr 2

powiększ
plan zajęć przedmiotu
zaznaczono (na zielono) terminy
aktualnie wyświetlanej grupy
To jest strona grupy zajęciowej. Jeśli szukasz opisu przedmiotu, zobacz stronę przedmiotu
Przedmiot Historia średniowieczna powszechna 3104-L3HSRPW
Zajęcia Semestr zimowy 2019/20 (2019Z) (w trakcie)
Ćwiczenia (CW), grupa nr 2 [pozostałe grupy]
Termin i miejsce:
każdy wtorek, 11:30 - 13:00
sala 125
Budynek Pomuzealny jaki jest adres?
Terminy najbliższych spotkań:
2019-12-10 11:30 : 13:00 sala 125
Budynek Pomuzealny
2019-12-17 11:30 : 13:00 sala 125
Budynek Pomuzealny
2020-01-07 11:30 : 13:00 sala 125
Budynek Pomuzealny
2020-01-14 11:30 : 13:00 sala 125
Budynek Pomuzealny
2020-01-21 11:30 : 13:00 sala 125
Budynek Pomuzealny
Część spotkań jest ukryta - pokaż terminy wszystkich spotkań.
Liczba osób w grupie: 11
Limit miejsc: 12
Zaliczenie: Zaliczenie na ocenę
Prowadzący: Grzegorz Myśliwski
Literatura:

Zobacz zakres tematów.

Zakres tematów:

1. Początki Lubeki

źródło: Helmold z Bozowa, Kronika Słowian, tłum. J. Matuszewski, Warszawa 1974, roz. 57, 76, 86.

lit. przedm.: J. Strzelczyk, Wstęp, [do:] Helmolda Kronika Słowian, Warszawa 1974, s. 5–40;

L. Leciejewicz, Początki miast w nadbałtyckiej Europie, [w:] Czas, przestrzeń, praca w dawnych miastach. Studia ofiarowane Henrykowi Samsonowiczowi w sześćdziesiątą rocznicę urodzin, red. A. Wyrobisz, M. Tymowski, Warszawawa 1991, s. 101–113; Ph. Dollinger, Dzieje Hanzy (XII–XVII w.), Gdańsk 1975, Warszawa-Gdańsk 1997 (strony wg wyd. z 1997)  roz. Lokacja Lubeki (s. 31–35).

2. Kupcy skandynawscy w miastach Henryka Lwa (2. poł. XII w.)

źródło: dokument księcia Saksonii Henryka Lwa dla Gotlandczyków (1161 r.)

lit. przedm.: E. Wies, Fryderyk Barbarossa. Mit i rzeczywistość, tłum. W. Radwański, Warszawa 1996 –> roz. Objazd królewski (s. 41–49), Cesarz w Niemczech. Lata 1168–1174 (s. 205–209), Fryderyk i Henryk – coraz dalej od siebie (s. 225–227);

I. Andersson, Dzieje Szwecji, przeł. S. Piekarczyk, Warszawa 1967 –> roz. Powstanie jednolitego państwa (1050–1250) (s. 39–48), Visby i Waldemar Atterdag (tylko s. 65–68: o Gotlandii i Visby); M. North, Historia Bałtyku, Warszawa 2018 –> roz. Handel (s. 41–46).

3. Rusowie z Nowogrodu Wielkiego a kupcy z Niemiec i Gotlandii (ok. 1191–1199 r.)

źródło: przywilej księcia nowogrodzkiego Jarosława dla Niemców i Gotlandczyków w Nowogrodzie (ok. 1191–1199 r.) ;

lit. przedm.: L. Bazylow, Historia Rosji, t. 1, W–wa 1982 –> roz. Ziemia nowogrodzka (s. 110–113); B. Rybakow, Pierwsze wieki historii Rusi, W-wa 1983 –> roz. Nowogród Wielki republiką bojarską (s. 117–130); Ph. Dollinger, Dzieje Hanzy (XII–XVII w.), Warszawa 1975, 1997 (strony wg wyd. z 1997) –> roz. Handel północny (s. 19–23), Związek kupców odwiedzających Gotlandię (s. 35–36), Ekspansja na Ruś i Inflanty (s. 37–40), Schyłek związku kupców Gotlandii (s. 49–50);

4. Hanzeaci we Flandrii i ich prawa (1252 r.)

źródło: przywilej hrabiny Flandrii, Małgorzaty dla kupców niemieckich (1252 r.) (AQ, s. 182, 184, 186);

lit. przedm.: D. Nicholas, Medieval Flanders, London – New York 1992 –> roz. The Cities (s. 128–138), Margaret (s. 156–157), The German trade (s. 168–169), The Flemish textile industry (s. 173–175); [depozyt w BIH]

F. Braudel, Kultura materialna, gospodarka i kapitalizm, t. 3 (Czas świata), W-wa 1992 –> roz. Przestrzenie Północy: kariera Brugii (s. 82–84);

5. Początki wspólnoty hanzeatyckiej w świetle najstarszej uchwały zjazdowej (2. poł. XIII w.)

źródło: fragmenty pierwszego recesu z lat 1260–1264 (AQ, 1. reces, s. 278, 280);

lit. przedm.: H. Samsonowicz, Późne średniowiecze miast nadbałtyckich. Studia nad dziejami Hanzy nad Bałtykiem w XIV–XV w., Warszawa 1968 –> roz. Początki i rozwój konfederacji hanzeatyckiej (s. 5–44); Ph. Dollinger, Dzieje Hanzy (XII–XVII w.), Warszawa 1975, 1997 (strony wg wyd. z 1997) –> roz. Lokacja niemieckich miast na południowych wybrzeżach Bałtyku (s. 40–43); J. Machowski, Piractwo w świetle historii i prawa, W-wa 2000 –> roz. 3.2. Piractwo bałtyckie (s. 57–61);

6. Kultura religijna i handlowa kupca hanzeatyckiego (1336–1338 r.)

źródło: testament kupca hamburskiego, Heinricha Uppenperdego z 1336/1338 r. (AQ, s. 100, 102);

lit. przedm.: Ph. Ariès, Człowiek i śmierć, tłum. E. Bąkowska, Warszawa 1989 –> roz. Ubezpieczenie na tym i na tamtym świecie…(s. 188–193), Bogactwo i śmierć. Użytkowanie dóbr (s. 193–196), Spisanie testamentu sprawą sumienia, aktem o charakterze osobistym (s. 196–198), Testament. Rodzaj literacki (s. 198–201); H. Manikowska, Religijność miejska, [w:] Ecclesia et civitas. Kościół i życie miejskie w mieście średniowiecznym, red. H. Manikowska, H. Zaremska, W-wa 2002, s. 11–34; H. Samsonowicz, Formy pracy kupca średniowiecznego (Z dziejów techniki towarowo-pieniężnej), „Kwartalnik Historii Kultury Materialnej”, t. 12, 1964, s. 248–250 (Spółki i bractwa), 256–257 (Zawodowa hierarchia kupiecka), 258–259 (Pieniądz), 266–267 (Budownictwo kupieckie); Ph. Ariès, Człowiek i śmierć, tłum. E. Bąkowska, Warszawa 1989 –> roz. Ubezpieczenie na tym i na tamtym świecie…(s. 188–193), Bogactwo i śmierć. Użytkowanie dóbr (s. 193–196), Spisanie testamentu sprawa sumienia, aktem o charakterze osobistym (s. 196–198), Testament. Rodzaj literacki (s. 198–201);

7. Kupiecka kultura organizacyjna i prawna na przykładzie statutu kantoru Hanzy niemieckiej w Brugii (1347 r.)

źródło: statut kantoru Hanzy w Brugii (1347 r.)

lit. przedm.: Ph. Dollinger, Dzieje Hanzy (XII–XVII w.), Gdańsk 1975 lub 2 wyd.: Warszawa 1997 –> roz. Ekspansja handlowa na zachód (s. 46–49); Pierwsze związki miast (51–53); Cztery kantory i faktorie (95–101); [strony wg wydania z 1997] R. Czaja, Strefa bałtycka w gospodarce europejskiej w XIII–XV wieku ze szczególnym uwzględnieniem Prus krzyżackich, [w:] Ziemie polskie wobec Zachodu. Studia nad rozwojem średniowiecznej Europy, red. S. Gawlas, Warszawa 2006 –> roz. Zasięg terytorialny handlu pruskiego (s. 197–215); T. Jasiński, Imigracja westfalska do Prus w okresie późnego średniowiecza (XIII–XV wieku), [w:] Niemcy – Polska w średniowieczu. Materiały z konferencji naukowej…, red. J. Strzelczyk, Poznań 1986, s. 105–118;

8. O panowanie na Bałtyku. Wojna z Królestwem Danii i powstanie konfederacji kolońskiej (1367 r.)

źródło: uchwała zjazdu Hanzeatów w Kolonii (1367 r.)

lit. przedm.: Ph. Dollinger, Dzieje Hanzy (XII–XVII w.), Warszawawa 1975, 1997, [strony wg wyd. z 1997] –> Wojna duńska, liga kolońska i pokój w Strzałowie (s. 69–74), Struktura Hanzy (s. 85–101), Krótka charakterystyka miast i ich pozycji w Hanzie (s. 111–122), Statki (s. 133–136); K. Górski, W. Czapliński, Historia Danii, cz. 1, roz. VIII–IX (o Danii czternastowiecznej);

9. Dziejopisarstwo hanzeatyckie. Przykład gdańskiej kroniki Kaspara Weinreicha (1462–1490)

źródła: fragmenty z kroniki Kaspara Weinreicha

lit. przedm.: J. Dworzaczkowa, Dawne dziejopisarstwo gdańskie do połowy XVI wieku, Gdańsk 1962 –> roz. Chronologiczny przegląd zabytków dziejopisarstwa gdańskiego od początków do połowy XVI w. (s. 119–120), Problematyka badań nad dziejopisarstwem miejskim na przykładzie Niemiec, Śląska i Pomorza Zachodniego” (s. 121–135); J. Możdżeń, Przedstawianie świata przez kronikarzy gdańskich na przełomie XV i XVI wieku, Toruń 2016 –> roz. Caspar Weinreich (s. 37–42, 70–91); Historia Gdańska, t. 2, red. E. Cieślak, Gdańsk 1982 –> roz. Oświata i nauka (s. 359–369);

10. Hanza niemiecka i wczesnonowożytna monarchia francuska (1483 r.)

źródło: przywilej Ludwika XI dla Hanzy niemieckiej (wybrane fragmenty)

lit. przedm.: Ph. Dollinger, Dzieje Hanzy, Gdańsk 1975, Warszawa 1997 (strony wg. wyd. z 1997) –> roz. Francja, Kastylia, Portugalia (229–234); M. Mollat, Średniowieczny rodowód Francji nowożytnej, Warszawa 1982 –> roz. Powrót do porządku społecznego i pomyślności materialnej, (s. 214–233); A. Bartoszewicz, Handel solą na Mazowszu w XV i XVI wieku, „Rocznik Mazowiecki”, t. 18, 2006, s. 47–62.

Metody dydaktyczne:

– lektura, tłumaczenie (w przypadku źródeł łacińskich), analiza źródeł pisanych;

– praca z mapą;

– dyskusja nad wybranymi zagadnieniami historycznymi wynikającymi z lektury/ oglądu źródeł;

– dyskusja nad wybranymi aspektami metodycznymi i metodologicznymi badań nad w.w. źródłami;

– dyskusja nad znaczeniem analizowanych faktów w kontekście długofalowych przemian społeczno-gospodarczych, polityczno-prawnych i kulturowych;

– podsumowanie omawianego źródła i dyskutowanego zagadnienia

Uwagi:

prof. G. Myśliwski

Opisy przedmiotów w USOS i USOSweb są chronione prawem autorskim.
Właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Warszawski.