Uniwersytet Warszawski - Centralny System UwierzytelnianiaNie jesteś zalogowany | zaloguj się
katalog przedmiotów - pomoc

Historia powszechna XIX w. 3104-L3H19PW
Semestr zimowy 2019/20
Ćwiczenia, grupa nr 2

powiększ
plan zajęć przedmiotu
zaznaczono (na zielono) terminy
aktualnie wyświetlanej grupy
To jest strona grupy zajęciowej. Jeśli szukasz opisu przedmiotu, zobacz stronę przedmiotu
Przedmiot Historia powszechna XIX w. 3104-L3H19PW
Zajęcia Semestr zimowy 2019/20 (2019Z) (zakończony)
Ćwiczenia (CW), grupa nr 2 [pozostałe grupy]
Termin i miejsce:
każdy wtorek, 11:30 - 13:00
sala 4
Budynek Pomuzealny jaki jest adres?
Terminy najbliższych spotkań: Wszystkie zajęcia tej grupy już się odbyły - pokaż terminy wszystkich spotkań.
Liczba osób w grupie: 9
Limit miejsc: 9
Zaliczenie: Zaliczenie na ocenę
Prowadzący: Jarosław Czubaty
Literatura:

1. Źródła: Wybór tekstów źródłowych do historii powszechnej 1789-1815, red. J. Willaume, Lublin 1975: Deklaracje Praw Człowieka i Obywatela z 26 VIII 1789 i 24 VI 1793 (s. 15 n.); M. Sczaniecki, Wybór tekstów źródłowych do historii państwa i prawa w dobie nowożytnej, , cz. I, Warszawa 1976: Konstytucje Republiki Francuskiej z 3 IX 1791 i 24 VI 1793 (s. 101-110); Wiek XVI-XVIII w źródłach. Wybór tekstów źródłowych, Warszawa 1997: Deklaracja Niepodległości Stanów Zjednoczonych Ameryki Północnej 1776 (s. 240).

Opracowania: M. Żywczyński, Historia powszechna 1789-1870 (rozdz. III, V, VI-VIII, XIII: tło polityczne i najważniejsze zmiany ustrojowe we Francji od 1789 do 1793 r.); J. Baszkiewicz, Nowy człowiek, nowy naród, nowy świat. Mitologia i rzeczywistość rewolucji francuskiej, Warszawa 1993, s. 44-55; J. Baszkiewicz, Francja nowożytna. Szkice z historii Francji wieków XVII-XX, Poznań 2002. s. 65-73, 82-100.

2. Źródła: ikonografia z epoki.

Opracowania: J. Baszkiewicz, S. Meller, Rewolucja francuska. Społeczeństwo obywatelskie, Warszawa 1983, s. 393-417; J. Baszkiewicz, Nowy człowiek, nowy naród, nowy świat. Mitologia i rzeczywistość rewolucji francuskiej, Warszawa 1993, s. 142-155; M. Ozouf, Rewolucyjne święto 1789-1799, Warszawa 2008, s. 202-224, 239-245, 340-351.

3. Źródła: Sprawozdanie rządu z dwuletniej działalności w: Teksty źródłowe do nauki historii w szkołach średnich, zesz. 46: A. M. Skałkowski, Okres napoleoński, Kraków 1923, s. 10-11; konstytucja z 13 XII 17999 [22 frimaire’a roku VIII], w: M. Sczaniecki, Wybór tekstów źródłowych do historii państwa i prawa w dobie nowożytnej, cz. I: , s. 126-130;Podzielone między uczestników zajęć: J. U. Niemcewicz, Podróże po Ameryce 1797-1807, Wrocław-Warszawa 1959, s. 320-333, 344-347; S. Staszic, Dziennik podróży 1789-1805, Kraków 1931, s. 402-409;

Opracowania: J. Tulard, Napoleon — mit zbawcy, Warszawa 2003, s. 256-277; ; G. Ellis, Cesarstwo Napoleona, s. 26-42, 57-66; podzielone między uczestników zajęć: M. Senkowska-Gluck, Francja doby napoleońskiej, w: Europa i świat w epoce napoleońskiej, Warszawa 1977, s. 122-147; A. Forrest, State-formation and Resistance: the Army and Local Elites in Napoleonic France, w: Collaboration and Resistance in Napoleonic Europe, London 2003 [depozyt w lektorium] s. 37-54.

4. Źródła: A. Potocka-Wąsowiczowa, Wspomnienia naocznego świadka, Warszawa 1965, s. 82-86, 102-103, 108 (Murat); listy Murata do Napoleona w: J. Tulard, Murat, Gdańsk 2002, s. 272-286, 232.Opracowania: biogram J. Murata w: R. Bielecki, Encyklopedia wojen napoleońskich, Warszawa 2001, s. 423-424; J. Tulard, Murat, Gdańsk 2002, s. 6-17, 41-50, 69-78, 97-104, 145-168, 217-234.

5. Źródła: L. d’Abrantès, Pamiętniki; Pamiętniki; Correspondance de Bernadotte avec Napoleon depuis 1810 jusqu'en 1814, Paris 1819, Bayerische Staatsbibliothek digital, http://reader.digitale-sammlungen.de/en/fs1/object/display/bsb10421215_00005.html, s. 81-87, 141-152;

Opracowania: biogram Bernadotte’a w: R. Bielecki, Encyklopedia wojen napoleońskich; A. Kersten, Historia Szwecji (podstawowe informacje na temat sytuacji wewnętrznej i polityce zagranicznej w l. 1805-1814); M. Beckman, Bernadotte, s. 9-13, 39-51, 52-60, 74-81, 99-105, 119-140; K. Mazowski, Bernadotte – żołnierz Fortuny, 56-63, 122-145, 153-155, 162-163, 169-177.

6. Źródła: Notatka dr Lafranca dla dr Corvisarta 11 VI 1809 w: C. A. Thoumas, Marszałek Lannes; mowa marszałka Davouta na pogrzebie Lannesa i opis uroczystości żałobnych w: „Gazeta Warszawska” nr 61, 31 VII 1810, s. 1093; Mowa JP. Tremona, majora (...) w: Krótki zbiór wierszy, pieśni i mów patryotycznych przy rozmaitych uroczystościach narodowych, iako też i przy pochowaniu ciał rycerzów poległych w obronie oyczyzny od r. 1806 czyli epoki oswobodzenia ziemi polskiey przez woyska Napoleona Wielkiego aż do czasu teraźnieyszego przez różnych autorów napisanych, Warszawa 1809, s. 254-255.

Opracowania: C. A. Thoumas, o.c., s. 12-25, 69-71, 155-164. B. J. Martin, Napoleonic friendship. Military fraternity, intimacy and sexuality in 19-th century France, Durham 2011, s. 40-44.

7. Źródła: fragmenty z: U. Foscolo, Ostatnie listy Jacopa Ortis, Warszawa 1979, s. 9-10, 14-15, 42-46, 111-112; listy Joachima Murata do Napoleona w: J. Tulard, Murat, Gdańsk 2002, s. 272-286.

Opracowania: fragmenty z: Józef Gierowski, Historia Włoch, 1985, s. 349-388; G. Procacci, Historia Włochów, Warszawa 1983, s. 281-299; M. Broers, Centre and periphery in Napoleonic Italy: The Nature of French Rule in the départements réunis, 1800-1814 [depozyt].

8. Źródła: J. W. Goethe, Egmont (wydanie Biblioteki Narodowej, seria II, nr 104, 1956 lub: w: Goethe, Dramaty wybrane, t. I, Warszawa 1984); Ch. Talleyrand, Pamiętniki, Warszawa 1994, 286-290; L. van Beethoven, Egmont (prezentacja na zajęciach).

Opracowania: M. Wawrykowa, Napoleon i Niemcy, w: Europa i świat w epoce napoleońskiej (dowolne wydanie); G. Marek, Beethoven, s. 418 -431.

9. Źródła: R. Coignet, W imię Cesarza! Kajety kapitana Coignet, s. 9-11, 61-64, 66-67, 73-78, 104-105, 115-115; A. J. Czartoryski, Pamiętniki i memoriały polityczne, s. 214; D. Cełorungo, Oficerskij korpus russkoj armii epochi 1812 g. po formularnym spiskom (tabela); L. Tołstoj, Wojna i pokój, cz II, rozdz. I-II, VI.

Opracowania: R. Bielecki, Wielka Armia, s. 316-329, 369-389; A. Mikaberidze, The Russian Army, w: Armies of the Napoleonic Wars, s. 36-56 [depozyt].

10. Źródła: B. Constant, Dzienniki poufne, s. 569-584; de Stael, Dziesięć lat wygnania, s. 43-48, 77-78.

Opracowania: D. de Villepin, Sto Dni, s. 146-156, 241-283, 432, 519; G. Ellis, Cesarstwo Napoleona, s. 38-43.

11. Źródła: F. Schiller, Don Karlos. Infant Hiszpanii (dowolne wydania, np.: Schiller, Dzieła wybrane, t. II, Poznań 2006); Piotr Czaadajew, List filozoficzny w: Filozofia i myśl społeczna rosyjska 1825-1861, opr. A. Walicki, Warszawa 1961, s. 91-119.

Opracowania: biogram Schillera, np. ze wstępu do Dzieł wybranych, t. I, Poznań 2006; W. Fiodorow, Aleksander I, w: Dynastia Romanowów, Warszawa 1993, s. 287-312; J. Łotman, Rosja i znaki, s. 396-403 lub: J. Łotman, Dekabrysta w życiu codziennym, w: Semiotyka dziejów Rosji, Łódź 1993, s. 273-280.

12. Źródła: Byron, Listy i pamiętniki, Warszawa 1960, s. 108-109, 114-115, 169-180, 218-231, 438-446, 579 (nr 95); wiersze Byrona: Oda do Napoleona Bonaparte, Wszystko jest marnością..., Jeżeli wieczorem w biesiadnym tłumie, Wiersz wyryty na pucharze z czaszki ludzkiej w: Byron, Wybór dzieł, t. I, Warszawa 1986 [BUW PR4354.P6 1986], s. 62, 69-72, 77-78, 82-87, 94; Pustelnik londyński z ulicy Pikadilli, 1822, nr 3 (depozyt); S. Morawski, Kilka lat młodości mojej w Wilnie 1818-1825, Warszawa 1959, s. 170-171, 203-204.

Opracowania: wstęp do Listów i pamiętników Byrona, s. 12-17; J. Łotman, Rosja i znaki, s. 141-153, 393-395.

13. Źródła: G. R. Marek, Beethoven, Warszawa 1997, s. 347-351 (testament Beethovena – ostatnia wola czy romantyczna kreacja); E.T.A. Hoffmann, Missa solemnis Beethovena, w: Klasycy dziennikarstwa, s. 420-423; H. Heine, Koncert Paganiniego, w: ibidem, s. 428-434; fragmenty wybranych dzieł kompozytorów schyłkowego baroku, klasycyzmu i romantyzmu.

Opracowania: G. R. Marek, Beethoven, s. 365-372; S. Jarociński, Ideologie romantyczne. 5 esejów o związku muzyki z przemianami kultury, Kraków 1975, 9-34; F. Claudon, Encyklopedia romantyzmu, s. 296-309, 316-323, 328-330.

14. Źródła: G. de Staël, Dziesięć lat wygnania, Warszawa 1973, s. 41-51, 77-82, 85-98.

Opracowania: D. Godineau, Kobieta, w: Człowiek oświecenia, Warszawa 2001, s. 401-408, 420-432; J. Łotman, Rosja i znaki, s. 51-58, 62-82 (wątek pozycji społecznej kobiety i jej społecznych ról) [XIXa. 1114] ; wstęp B. Grochulskiej do Dziesięciu lat wygnania, s. 11-27; R. Żurawski vel Grajewski, Pojedynek za kulisami wielkiej dyplomacji. Księżna Dorothea Lieven wobec Polski i Polaków, Warszawa 2005, s. 7-18, 104-140; D. King, Wiedeń 1814, Poznań 2009, s. 60-65, 88-93, 155-160, 261-262.

15. Źródła: J. de Krudener, Waleria, czyli listy Gustava de Linar do Ernesta de G., s. 104-111, 134-141; S. F. de Genlis, Pamiętniki, s. 383-385, 390-391, 462-463, 473-474; fragmenty z n. Bonaparte, Clisson i Eugenia. . Ikonografia z epoki.

Opracowania: Słownik literatury polskiego oświecenia, s. 660-662, 664 (hasło: sentymentalizm); H. Jurkowska, Pamięć sentymentalna, s. 9-17; J. Lynn, Bagnety republiki. Motywacja i taktyka armii rewolucyjnej Francji 1791-1794, Oświęcim 2016, , s. 161-166, 190-195; V. Cronin, Napoleon, s. 106-116.

Zakres tematów:

1. Rewolucyjne wizje państwa i społeczeństwa

Oczekiwania Francuzów u progu rewolucji; ewolucja aspiracji politycznych elit; wizje państwa i społeczeństwa na podstawie deklaracji praw człowieka i obywatela oraz konstytucji rewolucyjnych.

2. Rewolucyjne święto

Cechy charakterystyczne świąt rewolucyjnych oraz cele, jakim służyć miało ich wprowadzenie. Analiza tekstów źródłowych dotyczących świąt oraz ikonografii z epoki.

3. Zdrada ideałów rewolucji czy ich realizacja? dla kogo i w czyim imieniu rządził Napoleon?

Ustrój i cechy systemu napoleońskiego politycznego we Francji; fundamenty, na których wspierała się władza Napoleona.

4. „Z chłopa król”. Joachim Murat.

Nowa elita w systemie napoleońskim – przykłady dróg awansu i kariery; awans społeczny na przykładzie dowódcy odwodu kawalerii Wielkiej Armii, w. ks. Kliwii i Bergu i króla Neapolu w jednej osobie.

5. Nikt nie zrobił nigdy takiej kariery, jak ja?

Droga Jeana Baptiste Bernadotte’a na tron Szwecji jako przykład przemian w społecznej stratyfikacji i efekt meandrów wielkiej polityki w czasach rewolucji i epoce napoleońskiej.

6. Między żalem towarzyszy broni a propagandą władzy.

Obraz żołnierskiej śmierci w kulturze epoki napoleońskiej, jego geneza i funkcje.

7. Modernizacja przyspieszona czy wymuszona?

Wpływ epoki napoleońskiej na narodziny nowoczesnej świadomości narodowej Włochów.

8. Niemcy, Austriacy i hrabia Egmont w początkach XIX w.

Dzieło literackie i muzyczne a sytuacja polityczna w dobie dominacji Napoleona.

9. Dwie armie.

Porównanie charakteru armii napoleońskiej i armii rosyjskiej, stosunków w nich panujących, relacji międzyludzkich, zasad awansu, mechanizmów kariery.

10. Między królem i cesarzem.

Beniamin Constant w czasie 100 Dni w świetle jego „Dzienników poufnych”.

11. Czy adiutant Aleksandra I chciał zostać bohaterem Schillera?

Oddziaływanie wzorca osobowego bohatera dramatu Schillera w kręgach rosyjskiej młodej szlachty na przykładzie świetnie zapowiadającego się oficera rosyjskiej gwardii Piotra Czaadajewa. Fabuła literacka jako kod zachowania.

12. Romantyk „nieczuły na la belle passion”.

George Byron jako symbol epoki i ucieleśnienie romantycznego stylu bycia.

13. Duch epoki w muzyce? Przemiany stylu, zasad kompozycji i muzycznych upodobań publiczności od schyłku XVIII do połowy XIX w. Romantyzm jako styl w muzyce i romantyczna autokreacja kompozytorów.

14. „Słaba płeć” w polityce.

Rola kobiet w polityce w początkach XIX w. na przykładach Germanie de Staël i Dorothei Lieven.

15. Epoka uczuć.

Sentymentalizm jako kierunek umysłowy, literacki i sposób postrzegania świata.

Czy wzorce sentymentalizmu ograniczały się do sfery literatury pięknej, czy też miały wpływ na rzeczywiste postawy i zachowania?

Metody dydaktyczne:

W trakcie ćwiczeń warsztatowych prowadzona będzie analiza tekstów źródłowych i źródeł ikonograficznych. Wnioski z niej płynące będą w trakcie dyskusji konfrontowane z ustaleniami zawartymi w przyczynkach, monografiach i syntezach.

Uwagi:

prof. J. Czubaty

Opisy przedmiotów w USOS i USOSweb są chronione prawem autorskim.
Właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Warszawski.