Uniwersytet Warszawski - Centralny System UwierzytelnianiaNie jesteś zalogowany | zaloguj się
katalog przedmiotów - pomoc

Historia starożytna I semestr 3104-L3HST1
Semestr zimowy 2019/20
Ćwiczenia, grupa nr 8

powiększ
plan zajęć przedmiotu
zaznaczono (na zielono) terminy
aktualnie wyświetlanej grupy
To jest strona grupy zajęciowej. Jeśli szukasz opisu przedmiotu, zobacz stronę przedmiotu
Przedmiot Historia starożytna I semestr 3104-L3HST1
Zajęcia Semestr zimowy 2019/20 (2019Z) (zakończony)
Ćwiczenia (CW), grupa nr 8 [pozostałe grupy]
Termin i miejsce:
każdy piątek, 11:30 - 13:00
sala 6
Budynek Pomuzealny jaki jest adres?
Terminy najbliższych spotkań: Wszystkie zajęcia tej grupy już się odbyły - pokaż terminy wszystkich spotkań.
Liczba osób w grupie: 15
Limit miejsc: (brak danych)
Zaliczenie: Zaliczenie na ocenę
Prowadzący: Marek Węcowski
Literatura:

Ogólne lektury pomocnicze:

B. BRAVO, „Polis u Homera”, [w:] Świat antyczny. Stosunki społeczne, ideologia i polityka, religia. Studia ofiarowane Izie Bieżuńskiej-Małowist…, red. B. Bravo, J. Kolendo, W. Lengauer, Warszawa 1988, s. 17-65;

B. BRAVO, E. WIPSZYCKA, Historia starożytnych Greków, t. I: Okres archaiczny, Warszawa 1988;

B. BRAVO, M. WĘCOWSKI. E. WIPSZYCKA, A. WOLICKI, Historia starożytnych Greków, t. II: Okres klasyczny, Warszawa 2009;

J. DANIELEWICZ, „Wstęp”, [w:] Liryka starożytnej Grecji, oprac. J. Danielewicz, Warszawa–Poznań 1996 (i późniejsze);

M. H. HANSEN, Demokracja ateńska w czasach Demostenesa. Struktura, zasady, ideologia (tłum. R. Kulesza), Warszawa 1999;

B. PATZEK, Homer i jego czasy, Warszawa 2007;

M. WĘCOWSKI, Sympozjon, czyli wspólne picie, Warszawa 2014, s. 39-61;

E. WIPSZYCKA (red.), Vademecum historyka starożytnej Grecji i Rzymu, t. I (Uwaga! tylko 1. wyd.), Warszawa 1979, s. 9-37 („Wprowadzenie do źródłoznawstwa antycznego”), a następnie partie poświęcone Tukidydesowi i ogólne wprowadzenie do historiografii starożytnej.

UWAGA : Szczególnie ważna jest systematyczna praca z Atlasem do historii starożytnej L. PIOTROWICZA (Warszawa, wiele wydań). Będzie on nam towarzyszył na każdych zajęciach.

Zakres tematów:

Orientacyjny plan zajęć w porządku omawianych źródeł antycznych:

I. Ćwiczenia 1-2: Zajęcia wstępne — źródłoznawstwo antyczne

Opracowania:

H. PODBIELSKI, „Historia przekazu literatury greckiej”, [w:] Literatura starożytnej Grecji, red. H. Podbielski, t. I (Epika — Liryka — Dramat), Lublin 2005, ss. 9-24;

L.D. REYNOLDS & N.G. WILSON, Skrybowie i uczeni. O tym, w jaki sposób antyczne teksty literackie przetrwały do naszych czasów, Warszawa 2008, ss. 15-68;

E. WIPSZYCKA (red.), Vademecum historyka starożytnej Grecji i Rzymu, t. I (Uwaga! 1. wyd.), Warszawa 1979, ss. 9-37 („Wprowadzenie do źródłoznawstwa antycznego”).

Plan zajęć:

Spotkanie 1:

1) Zajęcia wstępne: biblioteki, lektury pomocnicze, sprawy organizacyjne itp.

Spotkanie 2:

1) Mechanizmy i „progi” selekcji literatury starożytnej – przyczyny oraz warunki przetrwania lub zaginięcia dzieł antycznych.

[lektury: H. PODBIELSKI, „Historia przekazu literatury greckiej”…; L.D. REYNOLDS & N.G. WILSON, Skrybowie i uczeni...; E. WIPSZYCKA, „Wprowadzenie do źródłoznawstwa antycznego”…].

II. Ćwiczenia 3-6: Jednostka wybitna a wspólnota w poematach homeryckich – Iliada Homera (+ Problem warsztatowy: Historyczność świata Homerowego)

Źródła:

Homer, Iliada (w tłum. M. Jeżewskiej) (wiele wydań).

Opracowania:

B. BRAVO & E. WIPSZYCKA, Historia starożytnych Greków, t. I, Warszawa 1988, s. 118-126 („Poematy homerowe”);

B. BRAVO, „Polis u Homera”, [w:] Świat antyczny. Stosunki społeczne, ideologia i polityka, religia. Studia ofiarowane Izie Bieżuńskiej-Małowist…, red. B. Bravo, J. Kolendo, W. Lengauer, Warszawa 1988, s. 17-65;

O. MURRAY, Narodziny Grecji, Warszawa 2005, s. 52-95;

B. PATZEK, Homer i jego czasy, Warszawa 2007;

T. SINKO, Zarys historii literatury greckiej, Warszawa 1959, t. I, s. 46-100;

L. TRZCIONKOWSKI, „Historyczne aspekty eposu homeryckiego”, [w:] Literatura starożytnej Grecji, red. H. Podbielski, t. I (Epika — Liryka — Dramat), Lublin 2005, s. 41-66.

Plan zajęć:

Spotkanie 3 [źródła: Iliada, ks. I-XII]:

1) Przyczyny, przebieg i charakter konfliktu Agamemnona z Achillesem;

2) Pozycja Achillesa w obozie achajskim.

[lektury: B. PATZEK, Homer i jego czasy, s. 9-18; O. MURRAY, Narodziny Grecji…]

Spotkanie 4 [źródła: całość Iliady]:

1) Inne konflikty jednostek ze wspólnotą w Iliadzie;

2) Charakter władzy Agamemnona;

3) Zgromadzenie i inne instytucje Achajów (sposób działania, kompetencje).

[lektury: B. PATZEK, Homer i jego czasy, s. 66-93; O. MURRAY, Narodziny Grecji…]

Spotkanie 5 [źródła: całość Iliady]:

1) Kwestia homerycka – geneza oraz charakterystyka poematów Homerowych.

[lektury: B. BRAVO & E. WIPSZYCKA, Historia starożytnych Greków, t. I, s. 118-124; B. PATZEK, Homer i jego czasy, ss. 41-65; T. SINKO, Zarys historii literatury greckiej…]

Spotkanie 6 [źródła: całość Iliady]:

1) Problem historyczności świata Homerowego;

2) Podsumowanie zajęć: Achajowie Homera – polis czy monarchia?

[lektury: B. BRAVO & E. WIPSZYCKA, Historia starożytnych Greków, t. I, s. 124-126; B. BRAVO, „Polis u Homera”…; O. MURRAY, Narodziny Grecji…; L. TRZCIONKOWSKI, „Historyczne aspekty eposu homeryckiego”]

III. Ćwiczenia 7-10: Obraz ludu w poezji Teognisa z Megary i w tzw. Korpusie Teognidejskim (+ Problem warsztatowy: Poezja biesiadna jako narzędzie walki politycznej)

Źródła:

Wszystkie utwory Teognisa i jemu przypisywane [w:] Liryka starożytnej Grecji, oprac. J. Danielewicz, Warszawa—Poznań 1996 (i późniejsze).

Opracowania:

B. BRAVO & E. WIPSZYCKA, Historia starożytnych Greków, t. I, Warszawa 1988, ss. 127-157 („Społeczeństwo czasów archaicznych”), ss. 189-212 („Nowe zjawiska w życiu społecznym i w systemie sprawowania władzy…”) oraz ss. 337-347 („Kultura Grecji archaicznej”);

J. DANIELEWICZ, Wstęp („Liryka starożytnej Grecji”) [w:] Liryka starożytnej Grecji, ss. 12-128;

O. MURRAY, Narodziny Grecji, Warszawa 2005, ss. 266-289;

T. SINKO, Zarys historii literatury greckiej, Warszawa 1959, t. I (informacje o Teognisie);

M. WĘCOWSKI, Sympozjon, czyli wspólne picie, wyd. 2: Warszawa 2014, s. 39-61.

Plan zajęć:

Spotkanie 7:

1) Liryka grecka, jej gatunki i ich charakterystyka;

2) Okoliczności wykonania oraz publiczność liryki indywidualnej;

3) Sympozjon i styl życia arystokracji.

[lektury: B. BRAVO & E. WIPSZYCKA, Historia starożytnych Greków…, ss. 337-347; J. DANIELEWICZ, „Wstęp”…; M. WĘCOWSKI, Sympozjon...]

Spotkanie 8 [źródła: wszystkie utwory Teognisa i jemu przypisywane]:

1) Datowanie życia Teognisa;

2) Tło historyczne jego twórczości;

3) Obraz konfliktów społecznych u Teognisa – „bohaterowie negatywni” jego utworów.

[lektury: B. BRAVO & E. WIPSZYCKA, Historia starożytnych Greków…, ss. 127-157 oraz ss. 189-212; T. SINKO, Zarys historii literatury greckiej…]

Spotkania 9-10 [źródła: wszystkie utwory Teognisa i jemu przypisywane]:

1) Lud a arystokrata u Teognisa;

2) Tożsamość arystokraty u Teognisa;

3) Adresaci utworów;

4) Ideał społeczny poety;

5) Cel i przesłanie utworów;

6) Podsumowanie: Poezja biesiadna jako narzędzie walki politycznej.

[lektury: Powtórzenie wszystkich opracowań do tego tematu]

IV. Ćwiczenia 11-15: Liderzy demokracji ateńskiej a wspólnota obywatelska w Wojnie peloponeskiej Tukidydesa (+ Problem warsztatowy: Standardy badawcze historiografii starożytnej oraz retoryka w warsztacie historyka antycznego)

Źródła:

Tukidydes, Wojna peloponeska, przeł. K. Kumaniecki, oprac. R. Turasiewicz, (Biblioteka Narodowa „Ossolineum“), Wrocław 1991.

Opracowania:

B. BRAVO & E. WIPSZYCKA, „Historiografia antyczna”, [w:] E. WIPSZYCKA (red.), Vademecum historyka starożytnej Grecji i Rzymu. źródłoznawstwo starożytności klasycznej (wyd. 2. zmienione), Warszawa 2001, t. I/II, ss. 9-39 oraz ss. 71-74 („Herodot”) i s. 124-128 („Tukidydes”);

B. BRAVO, M. WĘCOWSKI, E. WIPSZYCKA, A. WOLICKI, Historia starożytnych Greków, t. II: Okres klasyczny, Warszawa 2009, s. 393-402 („Topografia ateńskiej demokracji”), s. 442-473 („Demokracja ateńska w działaniu”);

R. TURASIEWICZ, „Wstęp”, [w:] Tukidydes, Wojna peloponeska, Wrocław 1991, s. V-CXXXI.

Plan zajęć:

Spotkanie 11 [źródła: Tukidydes, ks. I]:

1) Gatunki i charakterystyka historiografii antycznej;

2) Początki historiografii greckiej (tzw. „logografowie”, Herodot);

3) Życie Tukidydesa (źródła, problemy datowania życia historyka, stan jego dzieła);

4) Deklaracje programowe Tukidydesa na temat metody i celu badań historycznych;

5) Charakter narracji Tukidydesa, rola mów.

[lektury: B. BRAVO & E. WIPSZYCKA, „Historiografia antyczna”, s. 9-39 oraz s. 71-74 i s. 124-128; B. BRAVO, M. WĘCOWSKI, E. WIPSZYCKA, A. WOLICKI, Historia starożytnych Greków...; R. TURASIEWICZ, „Wstęp”…]

Spotkanie 12-13 [źródła: Tukidydes, ks. II–V]:

1) Tło historyczne „mowy pogrzebowej” Peryklesa;

2) Tradycja mów pogrzebowych w Atenach;

3) Podziały wewnętrzne ciała obywatelskiego wg. Peryklesa;

4) Specjalizacja zadań grup obywateli;

5) Prawa i obowiązki obywateli wg. Peryklesa;

6) Ideał państwa i ustroju ateńskiego w mowie Peryklesa.

[literatura: pozostałe lektury z bibliografii do tego tematu]

Spotkanie 14-15 [źródła: Tukidydes, ks. V–VIII]:

1) Charakter władzy Peryklesa i dziedzictwo Peryklesa w Atenach wg. Tukidydesa;

2) Kleon, Alkibiades, Nikiasz i inni liderzy ateńscy w ich relacjach z demosem;

3) Narzędzia działania politycznego liderów demokracji;

4) Mowy polityczne i ich funkcja w narracji historycznej Tukidydesa.

[literatura: powtórzenie dotychczasowych lektur]

Metody dydaktyczne:

Praca na zajęciach polega na prowadzeniu moderowanej przed prowadzącego dyskusji wg. punktów wskazanych poniżej dla poszczególnych tematów.

Niezbędnym warunkiem uczestnictwa w zajęciach jest uprzednia samodzielna kwerenda, czyli opracowanie przez studentów własnych notatek wg. punktów tematycznych.

Dyskusja na zajęciach wymaga posłużenia się przykładami i cytatami z danego źródła historycznego, zawsze przy wskazaniu odpowiedniego miejsca w tekście antycznym (numery pieśni i wersów w wypadku poezji, numeracja ksiąg i rozdziałów w wypadku prozy).

Uwagi:

dr hab. Marek Węcowski

Do listy studentów mają dostęp koordynatorzy przedmiotu, uczestnicy oraz prowadzący grup. Jesteś uczestnikiem, zatem masz dostęp.

wyślij wiadomość do studentów tej grupy (przez USOSmail)

Lista jest pusta
Nazwisko Imiona Stan
Lista jest pusta
Opisy przedmiotów w USOS i USOSweb są chronione prawem autorskim.
Właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Warszawski.