Uniwersytet Warszawski - Centralny System UwierzytelnianiaNie jesteś zalogowany | zaloguj się
katalog przedmiotów - pomoc

Semiotyka logiczna - MISH 3501-MISH-SL
Rok akademicki 2020/21
Konwersatorium, grupa nr 1

powiększ
plan zajęć przedmiotu
zaznaczono (na zielono) terminy
aktualnie wyświetlanej grupy
To jest strona grupy zajęciowej. Jeśli szukasz opisu przedmiotu, zobacz stronę przedmiotu
Przedmiot Semiotyka logiczna - MISH 3501-MISH-SL
Zajęcia Rok akademicki 2020/21 (2020) (w trakcie)
Konwersatorium (KON), grupa nr 1 [pozostałe grupy]
Termin i miejsce:
każdy wtorek, 9:45 - 11:15
sala 108
Budynek dydaktyczny - Krakowskie Przedmieście 3 jaki jest adres?
Terminy najbliższych spotkań:
2020-12-01 09:45 : 11:15 sala 108
Budynek dydaktyczny - Krakowskie Przedmieście 3
2020-12-08 09:45 : 11:15 sala 108
Budynek dydaktyczny - Krakowskie Przedmieście 3
2020-12-15 09:45 : 11:15 sala 108
Budynek dydaktyczny - Krakowskie Przedmieście 3
2020-12-22 09:45 : 11:15 sala 108
Budynek dydaktyczny - Krakowskie Przedmieście 3
2021-01-12 09:45 : 11:15 sala 108
Budynek dydaktyczny - Krakowskie Przedmieście 3
Część spotkań jest ukryta - pokaż terminy wszystkich spotkań.
Liczba osób w grupie: 29
Limit miejsc: 30
Zaliczenie: Zaliczenie na ocenę
Prowadzący: Aleksandra Horecka, Mieszko Tałasiewicz
Literatura:

Literatura do semestru pierwszego

1. Barbara Stanosz, Ćwiczenia z logiki, WN PWN, Warszawa, wydanie po 1990 r. materiał objęty następującymi zadaniami (nie stronami)

a) z rachunku zdań: 1-25; 39-57

b) z rachunku kwantyfikatorów: 58-67 [przy założeniu, że zad. 58 jest pierwszym zadaniem tego działu; w niektórych wydaniach jest inaczej, dział 'Rachunek kwantyfikatorów' zaczyna się od 78 zadania, wtedy obowiązuje zakres 78-87]

c) z rachunku zbiorów i relacji: 104-126; 150-197 [przy założeniu, że zad. 104 jest pierwszym zadaniem tego działu; w niektórych wydaniach jest inaczej, dział 'Rachunek zbiorów i relacji' zaczyna się od 124 zadania, wtedy obowiązuje zakres 124-146; 170-217]

2. Kazimierz Ajdukiewicz, Logika pragmatyczna, PWN, Warszawa 1975 – część I.

3. Janina Kotarbińska, Z zagadnień teorii nauki i teorii języka, PWN, Warszawa 1990 [rozdziały: Definicja, Tak zwana definicja dejktyczna, Wyrażenia okazjonalne]

Literatura do semestru drugiego

W semestrze drugim będziemy odwoływać się do następujących tekstów:

1. Dąmbska I., „Symbol”, [w:] „Studia Semiotyczne”, t. XII, R. 1982, s. 125–132 (pojęcie symbolu).

2. Dąmbska I., „O funkcjach semiotycznych milczenia”, „Studia Semiotyczne”, t. II, R. 1971, s. 77-88 (pojęcie oznaki).

3. Dąmbska I., „Le concept de modèle et son rôle dans les sciences”, “Revue de Synthèse”, t. LXXX, r. I-VI 1959 (seria trzecia), s. 39-51 (pojęcie modelu).

4. Dąmbska I., „W sprawie tzw. nazw pustych”, [w:] Jerzy Pelc (red.) „Semiotyka polska 1894-1969”, PWN, Warszawa 1971.

5. Austin J., „Wypowiedzi performatywne”, [w:] tenże, „Mówienie i poznawanie”, PWN, Warszawa 1993.

6. Hołówka T. „Twierdzenie a sugerowanie”, „Implikowanie konwersacyjne”, [w:] taż, „Kultura logiczna w przykładach”, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2005, s. 12-16.

7. Puczyłowski T. „Implikatura konwersacyjna – pojęcie, kontrowersje, zastosowanie”, [w:] tenże, „Argument z implikatury konwersacyjnej w polemikach filozoficznych”, Wydawnictwo WFiS UW, Warszawa 2014, s. 17–64.

8. Tałasiewicz, M., „Filozofia składni”, Wydawnictwo Naukowe Semper, Warszawa 2006.

9. Ajdukiewicz K., „O spójności syntaktycznej” (1935), w tenże, „Język i poznanie”, t. 1., Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa 1985, s. 222–242.

10. Ajdukiewicz K., „Związki składniowe między członami zdań oznajmujących” (1960), [w:] tenże, „Język i poznanie”, t. 2., Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa 1985, s. 344–355.

11. Jadacki J., „Anomalie semantyczne”, [w:] tenże, „Spór o granice języka”, Wydawnictwo Naukowe Semper, Warszawa 2002, s. 161–188.

12. Jadacki J., „Definiowanie”, [w:] tenże, „Spór o granice języka”, Wydawnictwo Naukowe Semper, Warszawa 2002, s. 189–214.

13. Ajdukiewicz K., „Zdania pytajne” (1938), w tenże, „Język i poznanie”, t. 1., Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa 1985, s. 278–286.

14. Brożek A., „Komunikacyjna funkcja pytań” oraz „Struktura pytań naturalnojęzykowych”, [w:] taż, „Pytania i odpowiedzi”, Wydawnictwo Naukowe Semper, Warszawa 2007, s. 65 – 70 oraz 84–89.

15. Marciszewski W., „Sztuka dyskutowania”, Wydawnictwo ALEPH, Warszawa 1996.

16. Jadacki J., „Erystyka”, [w:] tenże, „Spór o granice języka”, Wydawnictwo Naukowe Semper, Warszawa 2002, s. 289–297.

17. Hołówka T., „Dyskusja jako metoda rozstrzygania sporów”, [w] taż, „Błędy, spory, argumenty. Szkice z logiki stosowanej”, Wydawnictwo WFiS UW, Warszawa 1998, s. 42–66.

Zakres tematów:

Celem zajęć jest wyposażenie słuchaczy w podstawowe narzędzia warsztatu myślowego humanisty. Pierwszy semestr poświęcony będzie wprowadzeniu podstaw klasycznej logiki formalnej, w tym: elementów klasycznego rachunku zdań (definicje spójników logicznych, pojęcie tautologii, prawa logiki a prawa myślenia, wynikanie, dedukcja); elementów klasycznego rachunku kwantyfikatorów (język KRP a założenia metafizyczne o strukturze świata); podstaw teorii mnogości (działania na zbiorach, stosunki zakresowe między zbiorami, pojęcie relacji, własności relacji; intuicyjne pojęcie zbioru i alternatywne teorie zbiorów; zagadnienie typizacji, klasyfikacji i porządku).

Elementarna logika formalna ma fundamentalne znaczenie dla rozumienia także nieformalnych metod rozumowania, charakterystycznych dla pracy myślowej humanisty. Stanowi bowiem idealizację, która pozwala w łatwy sposób uchwycić i przeanalizować zależności, które w rzeczywistym materiale języka naturalnego również są obecne, lecz znacznie trudniej dostępne. Znajomość logiki formalnej pozwala również uchwycić sposób działania bardziej wyrafinowanych narzędzi analizy języka naturalnego. Prezentacji wybranych narzędzi tego rodzaju poświęcony będzie drugi semestr. Przedstawione zostaną wybrane problemy wszystkich trzech głównych składników ogólnej teorii języka: składni (relacje wyrażenie-wyrażenie), semantyki (relacje wyrażenie-rzecz oznaczana) i pragmatyki (relacje wyrażenie-użytkownik). Słuchacze poznają tzw. gramatykę kategorialną, podstawowe pojęcia i problemy semantyki nazw, zdań i funktorów (w tym pojęcie denotacji, konotacji, klasyfikację nazw, stosunki zakresowe między nazwami, semantykę Fregowską, semantykę sytuacyjną, semantykę funkcyjną Ajdukiewicza), teorię definicji w tym szczegółowo wybrane metody definiowania, zagadnienie tzw. wadliwości semantycznych (naturalnych zjawisk językowych utrudniających rozpoznanie formy logicznej wyrażeń), teorię pytań, klasyfikację rozumowań – oraz wybór zjawisk pragmatycznych (performatywy, implikatura).

Wszystkie wprowadzane pojęcia i zagadnienia będą ilustrowane przykładowymi zastosowaniami, nierzadko w odniesieniu do rzeczywistych problemów badawczych lub społecznych.

Metody i kryteria oceniania:

Po pierwszym semestrze przewidywane jest kolokwium zaliczeniowe sprawdzające stopień opanowania przerobionego na zajęciach materiału (zadania sprawdzające umiejętność posługiwania się przyswojonymi narzędziami logicznymi oraz pytania sprawdzające wiedzę na temat wybranych pojęć teoretycznych). Kolokwium ma wagę 80%. 20% oceny całkowitej uzależnione jest od aktywności na zajęciach, wykazującej należyte opanowanie kompetencji społecznych.

Warunkami zaliczenia semestru drugiego są:

(a) zaliczenie na ocenę pozytywną dwóch sprawdzianów pisemnych (dwa testy mieszane - z pytaniami jednokrotnego wyboru oraz z pytaniami do krótkiego uzupełnienia; każdy test zawiera 40 pytań),

(b) obecność (dopuszczalne są dwie nieobecności w semestrze),

(c) oddanie w formie pisemnej kilku prac domowych.

Ocena końcowa jest średnią arytmetyczną dwóch ocen: z semestru pierwszego i semestru drugiego

Uwagi:

Link do spotkań na Google Meet: meet.google.com/uxp-nrcs-npp

Opisy przedmiotów w USOS i USOSweb są chronione prawem autorskim.
Właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Warszawski.