Wstęp do prawoznawstwa

obowiązkowe

w sali

Wstęp do prawoznawstwa to przedmiot obowiązkowy dla studentów pierwszego roku prawa. Jego celem jest wprowadzenie do ogólnej wiedzy o prawie, niezbędnej do kontynuacji studiów nad poszczególnymi działami prawa. W ramach zajęć z przedmiotu studenci poznają podstawową terminologię prawniczą, główne koncepcje i pojęcia z zakresu teorii i filozofii prawa oraz nauk dogmatycznych. Przedmiot ma charakter propedeutyczny i nie stanowi odrębnej gałęzi prawa.

„Wstęp do prawoznawstwa” jest przedmiotem wprowadzającym do studiów prawniczych. Jego celem jest wyposażenie studentów i studentek w podstawową wiedzę o prawie jako zjawisku społecznym, kulturowym i instytucjonalnym oraz przygotowanie do dalszego kształcenia prawniczego. Przedmiot prezentuje podstawowe pojęcia, konstrukcje i metody charakterystyczne dla nauk prawnych, ze szczególnym uwzględnieniem teorii prawa.

W ramach zajęć omawiane są zagadnienia dotyczące tworzenia, obowiązywania, interpretowania, stosowania i przestrzegania prawa. Przedmiot obejmuje również problematykę źródeł prawa, systemu prawa, języka prawnego i prawniczego, relacji między prawem krajowym i europejskim, a także związków prawa z państwem, moralnością i innymi systemami norm społecznych. Istotnym elementem kursu jest także wprowadzenie do podstawowych zagadnień filozofii i metodologii prawa.

Treści przedmiotu zostały dostosowane do współczesnych wyzwań stojących przed prawnikami i prawniczkami funkcjonującymi w złożonym środowisku społecznym i cyfrowym. W toku zajęć zwraca się uwagę na aktualne przemiany prawa i praktyki prawniczej, w szczególności na rosnące znaczenie wykładni prawa, wielopoziomowość porządków prawnych, rozwój alternatywnych metod rozwiązywania sporów oraz znaczenie standardów etycznych w wykonywaniu zawodów prawniczych.

Wykład służy przedstawieniu podstawowych zagadnień ogólnej wiedzy o prawie oraz usytuowaniu nauk prawnych wśród innych nauk społecznych i humanistycznych. Omawiane są najważniejsze pojęcia języka prawnego i prawniczego, podstawowe instytucje prawne oraz mechanizmy funkcjonowania prawa w praktyce społecznej.

Ćwiczenia mają charakter warsztatowy i są poświęcone rozwijaniu umiejętności analizy tekstów prawnych oraz posługiwania się podstawowymi pojęciami i konstrukcjami prawniczymi. W pracy wykorzystywane są akty normatywne, orzecznictwo oraz wybrane teksty naukowe. Studenci i studentki uczą się samodzielnego odczytywania przepisów, rozpoznawania elementów norm prawnych, identyfikowania różnych rodzajów przepisów oraz stosowania podstawowych reguł wykładni prawa.

Literatura obowiązkowa:

T. Chauvin, T. Stawecki, P. Winczorek, Wstęp do prawoznawstwa, najnowsze wydanie.

Literatura uzupełniająca:

K. Kaleta, A. Kotowski, Podstawy prawoznawstwa, Warszawa 2024 (wyd. 3);

S. Wronkowska, P. F. Zwierzykowski, M. Krotoszyński, Wprowadzenie do prawoznawstwa, Wydawnictwo Naukowe UAM, Poznań 2025.

Wiedza

Student/Studentka

- zna podstawowe pojęcia i instytucje prawoznawstwa, teorii prawa oraz filozofii prawa;

- rozumie rolę prawa jako systemu norm społecznych oraz zna relacje między prawem, państwem, moralnością i innymi systemami normatywnymi;

- zna podstawowe cechy języka prawnego i prawniczego oraz strukturę norm i przepisów prawnych;

- zna zasady tworzenia, obowiązywania, stosowania i wykładni prawa

- rozumie strukturę systemu prawa oraz podstawowe cechy źródeł prawa krajowego, europejskiego i międzynarodowego;

- zna podstawowe modele argumentacji prawniczej i rozumowań stosowanych w praktyce prawniczej;

- rozumie podstawowe problemy związane z funkcjonowaniem prawa we współczesnym społeczeństwie, w tym w środowisku cyfrowym i wielopoziomowym porządku prawnym

Umiejętności

Student/Studentka:

- potrafi posługiwać się podstawową terminologią prawniczą;

- potrafi odczytywać i analizować teksty aktów normatywnych oraz identyfikować różne rodzaje przepisów prawnych

- potrafi rekonstruować normy prawne z przepisów prawnych

- potrafi stosować podstawowe reguły wykładni prawa i rozpoznawać problemy interpretacyjne

- potrafi wykorzystywać podstawowe metody rozumowań prawniczych i argumentacji

- potrafi analizować proste stany faktyczne z wykorzystaniem podstawowych konstrukcji prawnych

- potrafi korzystać z orzecznictwa i podstawowych źródeł informacji prawnej

Kompetencje społeczne

Student/Studentka:

- rozumie znaczenie prawa dla funkcjonowania państwa i społeczeństwa

- dostrzega znaczenie standardów etycznych w działalności prawniczej

- jest przygotowany/a do dalszego kształcenia prawniczego oraz rozwijania kompetencji niezbędnych w praktyce zawodowej

- rozumie potrzebę krytycznej analizy argumentów prawnych i odpowiedzialnego posługiwania się prawem

Przedmiot kończy się egzaminem pisemnym w formie testu wielokrotnego wyboru sprawdzającym uzyskaną wiedzę. Studenci, którzy z ćwiczeń uzyskają ocenę dobry plus (4+) lub wyższą mogą przystąpić do egzaminu w terminie zerowym, w formie ustnej.

Obecność na wykładach jest nieobowiązkowa.

Na ćwiczeniach przewidziana jest kontrola obecności. Liczba nieobecności ma wpływ na uzyskanie zaliczenia z przedmiotu. Przedmiot kończy się wystawieniem oceny. Prowadzący na bieżąco sprawdzają wiedzę i stopień przygotowania studentów do zajęć oraz przeprowadzają co najmniej jedno kolokwium.

Ponadto warunkiem zaliczenia ćwiczeń jest także realizacja zadań dodatkowych w formie przewidzianej przez prowadzących ćwiczenia.