Serwisy internetowe Uniwersytetu Warszawskiego | USOSownia - uniwersyteckie forum USOSoweNie jesteś zalogowany | zaloguj się
katalog przedmiotów - pomoc

Toksykologia

Informacje ogólne

Kod przedmiotu: 1400-ZS-TOK Kod Erasmus / ISCED: (brak danych) / (brak danych)
Nazwa przedmiotu: Toksykologia
Jednostka: Wydział Biologii
Grupy: Przedmioty obowiązkowe KIERUNKOWE - blok W.CHEMII, mak. ZARZĄDZANIE ŚR. - SEM.3+
Punkty ECTS i inne: 6.00
Język prowadzenia: (brak danych)
Rodzaj przedmiotu:

obowiązkowe

Skrócony opis:

Podczas wykładów przedstawione zostaną (1) ogólna charakterystyka wybranych ksenobiotyków (właściwości fizyczno-chemiczne, źródła, formy występowania w środowisku, toksyczność na poziomie komórkowym i organizmalnym, metody analizy, przykłady skażeń/zatruć); (2) założenia i formy monitoringu środowiska w Polsce i Europie oraz instytucje realizujące zadania monitoringowe; (3) wpływ substancji dopingujących na organizmy żywe oraz metody analityczne służące wykrywaniu środków dopingujących; (4) charakterystyka wybranych trucizn roślinnych w podziale na cytotoksyny, dermatotoksyny oraz neurotoksyny. Podczas ćwiczeń przedstawione zostaną losy rtęci w środowisku, studenci przeprowadzą ogólną analizę ryzyka środowiskowego związanego z funkcjonowaniem wybranej infrastruktury, przeprowadzona zostanie również izolacja wybranych trucizn roślinnych oraz pokazane zostaną przykłady metod analitycznych stosowanych w laboratoriach antydopingowych.

Pełny opis:

Podczas pierwszej części wykładów przedstawiona zostanie definicja ksenobiotyku oraz cechy fizyczne i chemiczne, które determinują jego zachowanie w środowisku. Krótko opisane zostaną również losy ksenobiotyków w organizmie. Przedstawiona zostanie ogólna charakterystyka (właściwości fizyczno-chemiczne, źródła, formy występowania w środowisku, toksyczność na poziomie komórkowym i organizmalnym, metody analizy, przykłady skażeń/zatruć) następujących ksenobiotyków: metale ciężkie (toksyczne), NaCl, WWA, PCB, dioksyny, DDT i inne pestycydy chloroorganiczne. Omówione zostaną również założenia i formy monitoringu środowiska w Polsce i Europie oraz instytucje realizujące zadania monitoringowe (m.in. Państwowy Monitoring Środowiska i Główny Inspektorat Ochrony Środowiska, European Environment Agency).

Druga część wykładów jest poświęcona zagadnieniom wpływu substancji dopingujących na organizmy żywe, w tym środkom anabolicznym (steroidy anaboliczno–androgenne), hormonom i substancjom pokrewnym (erytropoetyna, hormon wzrostu, insulina, kortykotropiny), beta–2-agonistom, antagonistom, modulatorom hormonów, diuretykom, stymulantom, narkotykom, kanabinoidom oraz glukokortykosteroidom. Omówione zostaną metody analityczne wykorzystywane do wykrywania (identyfikacja i oznaczenie ilościowe) substancji dopingujących w materiale biologicznym (mocz, krew, ślina, włosy).Omówione zostaną wymagania prawne światowej agencji antydopingowej WADA, lista substancji zabronionych, ocena wyników oraz ich wartość dowodowa.

Trzecia części wykładów dotyczy trucizn wytwarzanych przez rośliny. Wprowadzony zostanie podział na roślinne metabolity pierwotne i wtórne, wraz z opisem ich funkcji biologicznych i ekologicznych. Trucizny roślinne przedstawione zostaną w podziale na cytotoksyny, dermatotoksyny oraz neurotoksyny. Wśród cytotoksyn wyróżniono następujące grupy związków: (1) zaburzające oddychanie komórkowe (np. cyjanowodór), (2) zaburzające funkcjonowanie rybosomów (rycyna) oraz (3) zaburzające funkcjonowanie cytoszkieletu (mitotoksyny). Wśród dermatotoksyn wyróżniono związki wbudowujące się w DNA komórek skóry (np. furanokumaryny) oraz związki o charakterze proteaz. W tej grypie związków przedstawiony zostanie również urusziol, czyli mieszanina lipidów wywołująca silna reakcję alergiczną (np. trujący bluszcz czy nerkowiec). Wśród neurotoksyn wyróżniono następujące grupy związków: (1) związki zaburzające funkcjonowanie kanałów jonowych w neuronach (np. glikozydy nasercowe), (2) związki zaburzające funkcjonowanie neuroreceptorów (np. kofeina) oraz (3) związki zaburzające mechanizmy rozkładu i transportu zwrotnego neuroprzekaźników.

Podczas ćwiczeń laboratoryjnych przedstawione zostaną losy rtęci w środowisku, w tym problem bioakumulacji i biomagnifikacji (analiza zawartości rtęci w tkankach zwierząt reprezentujących różne poziomy troficzne). W formie pracy w grupach, zakończonej prezentacją, przeprowadzona zostanie ogólna analiza ryzyka środowiskowego związanego z funkcjonowaniem wybranej infrastruktury (np. lotnisko, gospodarstwo rolne). Przeprowadzona zostanie izolacja wybranych trucizn roślinnych oraz oczyszczanie uzyskanych ekstraktów (kofeina, konwalatoksyna). Pokazane zostaną przykłady metod analitycznych stosowanych w laboratoriach antydopingowych.

Literatura:

Literatura zalecana:Walker C.H., Hopkin S.P., Sibly R.M., Peakall D.B. 2002 - Podstawy ekotoksykologii – PWN,Laskowski R., Migula P. 2004- Ekotoksykologia od komórki do ekosystemu – PWRiL- D. Kealey, P.J.Haines, PWN (2005) Chemia analityczna. - W. G. Bieriezkin, WNT (1992) Chromatografia. -Antydoping w Polsce, redakcja A. Pokrywka, wyd. Instytut Sportu, Warszawa (2009)- Kołodziejczyk A., Naturalne związki organiczne, Wydawnictwo naukowe PWN (2004)- Toksykologia współczesna (red. W Seńczuk) (2007) PZWL.

Efekty kształcenia:

Po zakończeniu kursu, student powinien posiąść umiejętność oceny zakresu stosowalności danej metody analitycznej; krytycznej oceny otrzymywanych wyników; określenia celu badawczego i zaplanowanie jego realizacji oraz umiejętność korzystania ze znormalizowanych procedur analitycznych i porównywania wyników z wymaganiami normatywnymi.Powinien wykazać się znajomością zagadnień związanych z wpływem substancji dopingujących na organizmy żywe oraz znajomością możliwości wybranych technik analitycznych odnośnie identyfikacji i oznaczenia wybranych grup związków organicznych.

Metody i kryteria oceniania:

Ćwiczenia: ocena jakościowych i ilościowych parametrów wykonania prac laboratoryjnych, prezentacja z pracy w grupach.

Wykład: końcowy egzamin pisemny w formie testu.

Zajęcia w cyklu "Semestr zimowy 2017/18" (zakończony)

Okres: 2017-10-01 - 2018-01-26
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Laboratorium, 30 godzin więcej informacji
Wykład, 15 godzin więcej informacji
Koordynatorzy: Ewa Bulska, Monika Mętrak
Prowadzący grup: Ewa Bulska, Monika Mętrak
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Egzamin

Zajęcia w cyklu "Semestr zimowy 2018/19" (w trakcie)

Okres: 2018-10-01 - 2019-01-25
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Laboratorium, 30 godzin więcej informacji
Wykład, 15 godzin więcej informacji
Koordynatorzy: Ewa Bulska, Monika Mętrak
Prowadzący grup: Ewa Bulska, Monika Mętrak
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Egzamin
Opisy przedmiotów w USOS i USOSweb są chronione prawem autorskim.
Właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Warszawski.