Uniwersytet Warszawski - Centralny System Uwierzytelniania
Strona główna

Antropologia kultury

Informacje ogólne

Kod przedmiotu: 3005-KL2AK
Kod Erasmus / ISCED: 14.704 Kod klasyfikacyjny przedmiotu składa się z trzech do pięciu cyfr, przy czym trzy pierwsze oznaczają klasyfikację dziedziny wg. Listy kodów dziedzin obowiązującej w programie Socrates/Erasmus, czwarta (dotąd na ogół 0) – ewentualne uszczegółowienie informacji o dyscyplinie, piąta – stopień zaawansowania przedmiotu ustalony na podstawie roku studiów, dla którego przedmiot jest przeznaczony. / (0314) Socjologia i kulturoznawstwo Kod ISCED - Międzynarodowa Standardowa Klasyfikacja Kształcenia (International Standard Classification of Education) została opracowana przez UNESCO.
Nazwa przedmiotu: Antropologia kultury
Jednostka: Instytut Slawistyki Zachodniej i Południowej
Grupy: Harmonogram zajęć Slawistyki
Przedmioty obowiązkowe na 1L
Punkty ECTS i inne: 4.00 Podstawowe informacje o zasadach przyporządkowania punktów ECTS:
  • roczny wymiar godzinowy nakładu pracy studenta konieczny do osiągnięcia zakładanych efektów uczenia się dla danego etapu studiów wynosi 1500-1800 h, co odpowiada 60 ECTS;
  • tygodniowy wymiar godzinowy nakładu pracy studenta wynosi 45 h;
  • 1 punkt ECTS odpowiada 25-30 godzinom pracy studenta potrzebnej do osiągnięcia zakładanych efektów uczenia się;
  • tygodniowy nakład pracy studenta konieczny do osiągnięcia zakładanych efektów uczenia się pozwala uzyskać 1,5 ECTS;
  • nakład pracy potrzebny do zaliczenia przedmiotu, któremu przypisano 3 ECTS, stanowi 10% semestralnego obciążenia studenta.
Język prowadzenia: polski
Rodzaj przedmiotu:

obowiązkowe

Założenia (opisowo):

Brak. Przedmiot obowiązkowy dla pierwszego roku studiów licencjackich.

Skrócony opis:

Przedmiot ma charakter wstępu do badań nad kulturami słowiańskimi z perspektywy antropologii kulturowej. Celem zajęć jest omówienie podstawowych problemów i pojęć tej dyscypliny, a także zagadnień z zakresu etnologii, socjologii i religioznawstwa. Przedmiot ma przybliżyć ponadto kwestie dotyczące metodologii badań kulturoznawczych.

Pełny opis:

Przedmiot ma charakter wstępu do badań nad kulturami słowiańskimi z perspektywy antropologii kulturowej. Celem zajęć jest omówienie podstawowych problemów i pojęć tej dyscypliny, a także z zakresu etnologii, socjologii i religioznawstwa. Przedmiot ma przybliżyć ponadto kwestie dotyczące metodologii badań kulturoznawczych. Punktem wyjścia do prezentacji powyższej tematyki jest lektura najważniejszych tekstów, stanowiących kanon literatury kulturoznawczej, a także charakterystyka głównych kierunków badawczych i dorobku ich reprezentantów. Egzemplifikację uzupełniającą analizę omawianych zagadnień stanowi materiał słowiański (prezentowany w zakresie podstawowym).

Ćwiczenia = 30 godzin.

Samodzielne przygotowanie do każdych ćwiczeń – 2 godz. tyg. = 60 godz.

Przygotowania do egzaminu – 60 godzin

RAZEM = ok. 180 godzin.

Literatura:

1. Przestrzeń w kulturze współczesnej

• E.T. Hall, Ukryty wymiar, w: Antropologia kultury, red. A. Mencwel, oprac. G. Godlewski i in., Warszawa 2001, s. 138-152.

-> Yi-Fu Tuan, Ciało, relacje międzyludzkie i wartości przestrzenne, tamże, s. 129-137.

2. Czas w kulturze współczesnej

• A. Guriewicz, Cóż to jest… czas?, w: Antropologia kultury, dz. cyt., s. 98-108.

-> E. Tarkowska, Czas społeczny i inne kategorie temporalne, w: Czas w życiu Polaków. Wyniki badań, hipotezy, impresje, Warszawa 1992, s. 22-29.

3. Czas i przestrzeń w kulturach tradycyjnych

• M. Eliade, Czas święty i mity, w: Antropologia kultury, dz. cyt., s. 89-97.

• M. Eliade, Święty obszar i sakralizacja świata, tamże, s. 121-128.

-> Dž. Karahasan, Sarajewo. Portret wewnętrznego miasta, w: tegoż, Sarajewska sevdalinka, Sejny 1995, s. 13-26.

4. Ciało w kulturze

• N. Elias, Przemiany w traktowaniu potrzeb naturalnych, w: Antropologia ciała. Zagadnienia i wybór tekstów, red. M. Szpakowska, oprac. A. Chałupnik i in., Warszawa 2008, s. 23-34.

-> Z. Bauman, Ponowoczesne przygody ciała, w: Antropologia ciała, dz. cyt., s. 95-102.

-> M. Bogusławska, Tatuaż w komunikacji międzykulturowej w BiH końca XIX wieku, w: Problemy tożsamości kulturowej w krajach słowiańskich 3 (jej znaki i symbole), red. J. Goszczyńska, Warszawa 2005, s. 209-227.

5. Związki społeczne

• F. Tönies, Teoria wspólnoty, w: Antropologia kultury, dz. cyt., s. 267-271.

• B. Szacka, Sfera reprodukcji, w: tejże, Wprowadzenie do socjologii, Warszawa 2008, s. 375-401.

6. Oralność – piśmienność

• A.B. Lord, O formule, w: Antropologia słowa. Zagadnienia i wybór tekstów, red. G. Godlewski, oprac. G. Godlewski i in., Warszawa 2004, s. 203-209.

• M. Dąbrowska-Partyka, Pismo jako znak tożsamości, w: Język a tożsamość narodowa, red. M. Bobrownicka, Kraków 2000, s. 169-182.

7. Mit i myślenie mityczne

• J. Campbell, Mit a świat współczesny, w: tegoż, Potęga mitu, Kraków 2019, s. 19-54.

-> M. Janion, Co się stało z mitologią słowiańską?, w: tejże, Niesamowita Słowiańszczyzna, Kraków 2006, s. 12-20.

8. Rytuał, rytualizacja, ceremonia

• A. van Gennep, Obrzędy przejścia, w: Antropologia widowisk. Zagadnienia i wybór tekstów, red. L. Kolankiewicz, oprac. A. Chałupnik i in., Warszawa 2005, s. 115-120.

-> V. Turner, Proces rytualny, tamże, s. 121-138.

-> J. Obrębski, Struktura społeczna i rytuał we wsi macedońskiej, w: tegoż, Dzisiejsi ludzie Polesia i inne eseje, oprac. A. Engelking, Warszawa 2005, s . 71-88.

-> M. Lubańska, Praktyka inkubacji – przesypianie w pobliżu relikwii i ikon, w: tejże, Praktyki lecznicze w prawosławnych monasterach w Bułgarii. Perspektywa antropologii (post)sekularnej, Warszawa 2019, s. 142-164.

9. Inny/Obcy

• B. Jezernik, Ludzie z ogonami, w: tegoż, Dzika Europa. Bałkany w oczach zachodnich podróżników, przeł. P. Oczko, Kraków 2007, s. 73-85.

-> E. Said, Ofensywy orientalizmu, w: Orientalizm, przeł. W. Kalinowski, Warszawa 1991, s. 119-146.

-> G. Simmel, Obcy, w: tegoż, Socjologia, przeł. M. Łukasiewicz, Warszawa 1975, s. 504-512.

10. Osobowość, socjalizacja, tożsamość

• E. Fromm, Charakter a proces społeczny, w: Antropologia kultury, dz. cyt., s. 211-218.

-> B. Szacka, Socjalizacja, w: tejże, Wprowadzenie do socjologii, Warszawa 2008, s. 139-150.

11. Antropologia rzeczy

• B. Olsen, W obronie rzeczy. Archeologia i ontologia przedmiotów, przeł. B. Shallcross, Warszawa 2013, s. 19-31, 232-263.

-> K. Pomian, Rzeczy, Semiofory, w: tegoż, Historia. Nauka wobec pamięci, Lublin 2006, s. 98-102, 120-130.

-> A. Wieczorkiewicz, Lustro i skalpel, w: Gadżety popkultury. Społeczne życie przedmiotów, red. W. Godzic, Warszawa 2007, s. 67-93

12. Natura w epoce antropocenu

• P. Singer, Wszystkie zwierzęta są równe, w: tegoż, Wyzwolenie zwierząt, przeł. A. Alichniewicz, A. Szczęsna, Warszawa 2004, s. 33-58.

-> J. Rajkowska, Animal in War, w: Pomniki w epoce antropocenu, red. M. Praczyk, Poznań 2017, s. 69-78.

13. Rozumienie kultury – repetytorium

• A. Mencwel, Wyobraźnia antropologiczna, w: Antropologia kultury, dz. cyt., s. 9-19.

-> W.J. Burszta, Kultura i kultury, w: tegoż, Antropologia kultury. Tematy, teorie, interpretacje, Poznań 1998, s. 35-57.

-> R. Benedict, Wzory kultury, w: Antropologia kultury, dz. cyt., s. 61-75.

Efekty uczenia się:

Student będzie potrafił:

WIEDZA

1. Zdefiniować przedmiot i zakresu badań antropologii.

2. Posługiwać się podstawowymi kategoriami badawczymi antropologii.

3. Wyjaśnić mechanizmy funkcjonowania wybranych zjawisk kultury.

UMIĘJĘTNOŚCI

1. Dokonywać egzegezy tekstów źródłowych.

2. Dokonać analizy wybranych zjawisk społecznych.

3. Dokonać interpretacji mechanizmów kierujących zachowaniami społecznymi.

POSTAWY

1. Rozumieć i krytycznie odnosić się do otaczającej go rzeczywistości.

2. Krytycznie odnieść się do różnych metod badawczych oraz tez zawartych w tekstach teoretycznych.

Wdrażana będzie praca w grupie, rozwijane umiejętności analizy i interpretacji tekstów teoretycznych. Dyskusja na zajęciach ma prowadzić do lepszego zrozumienia mechanizmów rządzących zachowaniami społecznymi.

Metody i kryteria oceniania:

Bieżące przygotowanie do zajęć i aktywność podczas dyskusji.

Prezentacja dotycząca wybranego zakresu tematycznego.

Obecność na zajęciach (dopuszczalne 2 nieobecności).

Egzamin.

Praktyki zawodowe:

Brak.

Zajęcia w cyklu "Semestr letni 2023/24" (zakończony)

Okres: 2024-02-19 - 2024-06-16
Wybrany podział planu:
Przejdź do planu
Typ zajęć:
Ćwiczenia, 30 godzin więcej informacji
Koordynatorzy: Robert Kulmiński, Angelika Niewiadomska
Prowadzący grup: Robert Kulmiński, Angelika Niewiadomska
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Egzamin
Ćwiczenia - Egzamin

Zajęcia w cyklu "Semestr letni 2024/25" (jeszcze nie rozpoczęty)

Okres: 2025-02-17 - 2025-06-08
Wybrany podział planu:
Przejdź do planu
Typ zajęć:
Konwersatorium, 30 godzin więcej informacji
Koordynatorzy: Robert Kulmiński, Angelika Niewiadomska
Prowadzący grup: Angelika Niewiadomska
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Egzamin
Konwersatorium - Egzamin
Opisy przedmiotów w USOS i USOSweb są chronione prawem autorskim.
Właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Warszawski.
Krakowskie Przedmieście 26/28
00-927 Warszawa
tel: +48 22 55 20 000 https://uw.edu.pl/
kontakt deklaracja dostępności mapa serwisu USOSweb 7.0.4.0-3 (2024-06-10)