Przedmioty ogólnouniwersyteckie wystawiane przez Kolegium Artes Liberales (grupa przedmiotów zdefiniowana przez Wydział "Artes Liberales")

• Konwersatorium - 30 godzin

Zajęcia wprowadzają studentki i studentów w teorię i praktykę autoetnografii – metody badawczej łączącej osobiste doświadczenie z refleksją kulturową i społeczną. Kurs opiera się na analizie tekstów teoretycznych oraz ćwiczeniach pisarskich i metodologicznych, prowadzących do stworzenia krótkiego tekstu autoetnograficznego. Szczególny nacisk położony jest na etykę, formę i rolę osobistego zaangażowania w badaniach jakościowych.

• Wykład - 60 godzin

Wykład BAŁKANY poświęcony jest regionowi traktowanemu jako całość historyczna, kulturowa i lingwistyczna. Zakres tematyczny obejmuje dzieje regionu sprzed wejścia Osmanów do pojawienia się nowych państw w wieku XXI po rozpadzie Jugosławii. Istotną część wykładu, w semestrze zimowym stanowi mapa religijna Bałkanów. W ramach tego cyklu będzie omawiane, kolejno, prawosławie bałkańskie, islam na Bałkanach, judaizm w kontekście pojawienia się Żydów na Bałkanach oraz wszelkie charakterystyczne dla regionu warianty hybrydowe, takie jak Kościół bośniacki, czy bektaszyzm.

Osobne miejsce zostanie oddzielone dla ruchów religijnych takich jak bogomilstwo, hesychazm wreszcie rozwijający się głównie na terenie Bułgarii w XX wieku (choć także poza nią) Dynowizm.

W semestrze letnim wśród większych cykli tematycznych znajdą się ideologie, wśród których będzie prezentowane słowianofilstwo i Jugoslawizm w wariancie bałkańskim z uwzględnieniem szerszego kontekstu polskiego, czeskiego, rosyjskiego.

• Wykład konwersatoryjny - 30 godzin

• Konwersatorium - 30 godzin

Na kursie w zarysie omawiane są wybrane aspekty teologii oraz historii judaizmu i chrześcijaństwa w krajach basenu Morza Śródziemnego, a także zarys historii islamu na tych terenach. Omawiane są też w zarysie relacje i wzajemna koegzystencja wyznawców tych trzech wielkich religii monoteistycznych. Jednym z ważniejszych tematów kursu są chrześcijańskie ośrodki religijne znajdujące się m.in. w Konstantynopolu, Rzymie, Aleksandrii, Antiochii. Priorytetowo zostanie również przedstawiona Jerozolima jako święte miasto chrześcijaństwa, judaizmu oraz islamu. W czasie zajęć studenci poznają także historię relacji chrześcijan Wschodu i Zachodu z wyznawcami islamu. Studenci zapoznają się także z podstawowymi cechami sztuki tworzonej na tym obszarze na przestrzeni wieków przez chrześcijaństwo, judaizm i islam. Omawiane są wybrane teksty liturgiczne powstałe w interesującym nas obszarze geograficznym. Przedstawione są wspólne tradycje, związane ze świętami i etapami życia ich wyznawców.

• Konwersatorium - 60 godzin

• Konwersatorium - 60 godzin

Temat odnosi się do roli, jaką czas i przestrzeń odgrywają w komunikacji między różnymi cywilizacjami oraz w procesach globalnej wymiany informacji. W kontekście komunikacji międzycywilizacyjnej kluczowe są interakcje między różnymi kulturami i społeczeństwami, które mogą charakteryzować się odmiennym podejściem do czasu oraz przestrzeni

Z kolei komunikacja transcywilizacyjna dotyczy procesów przekraczających granice pojedynczych cywilizacji, prowadzących do ich wzajemnego przenikania i tworzenia nowych form interakcji i dialogu.

Celem zajęć jest postrzeganie czasu i przestrzeni jako kategorii kulturowych oraz jako wymiarów komunikacji. Zajęcia mają na celu także kształtowanie umiejętności analizy, jak różne kultury adaptują się do zmieniających się wymiarów czasu i przestrzeni w globalnym świecie. Analiza będzie oparta na konkretnych przypadkach, takich jak różnice w postrzeganiu czasu pracy w kulturach i cywilizacjach .

• Konwersatorium - 30 godzin

• Konwersatorium - 30 godzin

W jaki sposób medium filmu dokumentalnego stanowi narzędzie badawcze pozwalające na zrozumienie zjawisk kulturowych i społecznych? Jakie pytania – i rozwiązania – generuje, jeśli chodzi o problem reprezentacji? Podczas tych zajęć, zastanowimy się nad tym wspólnie na przykładach filmów etnograficznych, tekstów krytycznych oraz refleksji metodologicznych w łonie antropologii i innych nauk społecznych. Porozmawiamy o historii, teorii i praktyce filmu etnograficznego, rozwijając jednocześnie krytyczne perspektywy dotyczące reprezentacji, etyki i wizualnego opowiadania historii. Pomogą nam w tym projekcje, lektury, dyskusje i projekty praktyczne. Zajęcia

• Konwersatorium - 30 godzin

Zajęcia poświęcone będą feministycznemu dialogowi z judaizmem i żydowskiemu dialogowi z feminizmem. Analizowane przez nas propozycje będą reprezentować różne strategie „powrotu na Górę Synaj”, a co za tym idzie różne orientacje feministycznych teologii. Będziemy pracować na tekstach feministek i teolożek żydowskich, patrząc na feminizm jako na projekt krytyczny głoszący potrzebę ponownego przemyślenia judaizmu, tak aby otworzyć go na perspektywę kobiet. Celem tego projektu jest zerwanie z takim rozumieniem tradycji, w którym kobieta jest jedynie Golemem, pustym ciałem pozbawionym własnego głosu.

Celem naszych spotkań będzie krytyczna analiza tekstów feministek i teolożek żydowskich. Do omawianych tekstów podejdziemy w sposób wielowymiarowy traktując je jako propozycje zawierające nie tylko implikacje o charakterze teologicznym, ale i społecznym.

• Konwersatorium - 30 godzin

Celem zajęć jest rozwinięcie umiejętności przekształcania informacji w świadomość oraz translacji nabytej wiedzy na dialog międzycywilizacyjny.

Tradycje Wschodu i Zachodu mają ogromny wpływ na postrzeganie relacji między grupą a jednostką w różnych kulturach i cywilizacjach. W kulturach wschodnich, szczególnie opartych na konfucjanizmie, buddyzmie czy hinduizmie, społeczność, rodzina oraz harmonia społeczna są priorytetami. Z kolei w tradycjach zachodnich, na przykład wywodzących się z filozofii greckiej, chrześcijaństwa oraz Oświecenia, dominuje indywidualizm.

Podczas zajęć zostanie omówiona specyfika procesów konstruowania tożsamości oraz analiza zmian kulturowych w społeczeństwach Wschodu i Zachodu. Analizie poddane będą główne konteksty tworzenia tożsamości grupowej oraz indywidualnej. Skoncentrujemy się na wybranych kulturowych, historycznych i politycznych kontekstach procesu tworzenia tożsamości.

• Konwersatorium - 30 godzin

• Konwersatorium - 30 godzin

Podczas zajęć studenci poznają te rozdziały historii kinematografii, które – mimo ogromnego znaczenia dla rozwoju medium – rzadko pojawiają się w popularnych podręcznikach oraz programach nauczania. Zajęcia obejmują zarówno kinematografie peryferyjne (m.in. latynoamerykańskie), jak i niesłusznie marginalizowane aspekty największych przemysłów (m.in. amerykańskie kino eksploatacji). W ramach zajęć studenci poznają znaczenie omawianych tematów w szerokim kontekście ewolucji medium, dyskutują też o zasadach rządzących budowaniem historycznofilmowego kanonu i przyczynach marginalizacji poszczególnych zjawisk.

• Konwersatorium - 30 godzin

Kurs ten oferuje analizę kultury popularnej z różnych perspektyw socjologicznych, badając jej rolę, formy i wpływ na nasze codzienne życie, pomagając zrozumieć jej znaczenie i wpływ. Przedmiot wprowadza szeroki zakres teoretycznych narzędzi do badania kultury popularnej, które posłużą do spojrzenia na nią jako miejsce walki politycznej i społecznej, badając jej przecięcie z mediami masowymi oraz kontekstami politycznymi i historycznymi.

Analizie poddane są różnorodne formy wyrazu i produkty kultury popularnej – od telewizji i filmu, przez reklamę, media społecznościowe, muzykę, aż po technologię i modę.

• Konwersatorium - 30 godzin

Zajęcia poświęcone są sylwetkom kobiet intelektualistek, literatek i reformatorek, uczestniczek życia kulturalnego w epoce odnowionych studiów nad literaturą, filozofią i kulturą, którą Giorgio Vasari nazwał odrodzeniem (XIV-XVI w)

• Konwersatorium - 30 godzin

Zagadnienia poruszane w cyklu zajęć prowadzą do poznania twórczych impulsów kultury Wiednia od fin de sièclu do 1939 roku, które zapoczątkowały lub współkształtowały nowoczesną świadomość kulturalną wieku XX, będącą do dziś krytycznym lub afirmatywnym punktem odniesienia dla współczesności.

• Warsztaty - 60 godzin

Kurs ma charakter warsztatu poświęconego wspólnej pracy nad przekładem wybranego utworu (lub cyklu utworów) literatury anglojęzycznej na język polski. Kurs jest adresowany przede wszystkim do osób uczestniczących w seminarium artystyczno-badawczym na studiach drugiego stopnia artes liberales, a także do wszystkich zainteresowanych literaturą, przekładem literackim oraz krytyczną analizą i oceną tłumaczeń.

• Konwersatorium - 30 godzin

The course focuses on the analysis of martiality – a concept that may be loosely translated as “the cultivation of combativeness” – within the urban societies of late-medieval Europe. It combines approaches from cultural history, social history, and violence studies, enabling students to critically examine the diverse forms of martial preparedness and the regulation of violence in social, emotional, and symbolic contexts. Coursework is based on a close reading of primary sources (including materials from Germany, England, France, and Italy) alongside selected scholarly literature. Participants will engage with theories of the ritualisation of violence, the martial aspects of civic identity, and the social roles of fighters and martial instructors. The course also explores contemporary revivals of martial culture discourse.

Estimated student workload: approximately 75–90 hours.